بر اساس گزارش هریتیج دیلی، آخرین تحقیقات ژئوفیزیکی در مقبره توتعنخآمون (KV62) که در دره پادشاهان مصر واقع شده، نشانههایی از فضایی ناشناخته پشت دیوارهای این آرامگاه مشهور را نمایان کرده است؛ این کشف مجدداً فرضیه وجود آرامگاه ملکه نفرتیتی را مورد توجه قرار داده است.
این در حالی است که پژوهشگران بر این نکته تأکید دارند که این نتایج هنوز بهعنوان شواهد قطعی پذیرفته نمیشوند و برای تأیید وجود اتاقهای پنهان به دادههای بیشتری نیاز است. با این حال، یافتههای جدید به یکی از بحثبرانگیزترین نظریههای مصرشناسی در سالهای اخیر جان دوبارهای بخشیدهاند.
چه چیزی توسط رادار و گرانش زمین افشا شد؟
به منظور بررسی مقبره، محققان از ترکیب رادار نفوذی به زمین (GPR) و اندازهگیریهای ریزگرانشی بهره گرفتند؛ این روش قادر است تغییرات بسیار کوچکی در میدان گرانشی زمین را اندازهگیری کرده و تفاوت چگالی مواد زیر سطح را آشکار سازد.
تیم تحقیقاتی در حدود ۳۵ متر مربع اطراف مقبره، بیش از ۱۲۰۰ اندازهگیری انجام داده است. به گفته آنها، تحلیل این دادهها وجود ساختارهایی را نشان میدهد که ممکن است حتی قبل از دفن توتعنخآمون نیز بنا شده باشند.
یکی از هیجانانگیزترین کشفیات، نشانههایی از یک راهروی حدود دو متری است که بهنظر میرسد از اتاق تدفین منشعب شده و با آوار پر شده باشد. جورج بالارد، کارشناس ژئوفیزیک که دادههای این تحقیق را مورد بررسی قرار داده، اظهار میدارد که ممکن است تحقیقات قبلی این ساختار را نادیده گرفته باشند؛ زیرا تمرکز آنها بر روی یافتن یک اتاق بزرگ خالی در پشت دیوار شمالی بود، نه بر جستجوی یک گذرگاه باریک.
ناهنجاری مرموز شماره ۷
در میان اطلاعات گردآوریشده، ساختاری بهชื่อ «ناهنجاری ۷» بالاخص توجه پژوهشگران را به خود جلب کرده است. این ناحیه شامل محلی با چگالی پایین است که در داخل آن، ناحیهای تقریباً مربع با چگالی بالاتر مشاهده میشود.
بالارد بر این باور است که این الگو ممکن است به وجود اتاقی با اشیای مدفون اشاره کند؛ هرچند خود او نیز تأکید کرده که این اندازهگیریها در حد مرز توانمندی فناوریهای موجود بوده و نمیتوان آنها را بهعنوان مدرک قطعی در نظر گرفت.
چرا نام نفرتیتی دوباره بهمیان آمده است؟
این کشف اخیر به ادامه بحثی مرتبط با سال ۲۰۱۵ برمیگردد. در آن زمان، نیکلاس ریوز، مصرشناس بریتانیایی، پیشنهاد داد که مقبره توتعنخآمون ممکن است جزئی از یک آرامگاه سلطنتی گستردهتر باشد و اتاق تدفین نفرتیتی پشت دیوار شمالی آن پنهان شده باشد.
به اعتقاد او، ابعاد کوچک مقبره، خطوط مشهود بر دیوار شمالی و تغییراتی که در نقاشیهای دیواری مشاهده میشود، همگی میتوانند به وجود ورودیهای مسدود شده اشاره کنند.
براساس این فرضیه، پس از فوت ناگهانی توتعنخآمون در سنین جوانی، قسمتی از آرامگاه بزرگتر بهمنظور دفن او تغییر کاربری داده و سایر بخشها مسدود شدهاند.
اگرچه آزمایشهای ژئوفیزیکی در سالهای اخیر به نتایج یکسانی نرسیدهاند؛ برخی بررسیها به وجود فضاهای پنهان اشاره کردند و برخی دیگر نتوانستند شواهد قانعکنندهای پیدا کنند.
همه متخصصان قانع نشدهاند
چندین کارشناس مستقل از این پژوهش جدید استقبال کردهاند، اما بههمگان توصیه کردهاند که در خصوص وجود اتاقهای پنهان نتیجهگیری قطعی نکنند.
کریستوفر گافنی، متخصص رادار نفوذی به زمین از دانشگاه بردفورد، این پروژه را «جذاب» توصیف نموده ولی بیان کرده که اطلاعات موجود برای رسیدن به یک نتیجهگیری نهایی کافی نیست.
پیتر استایلز، ژئوفیزیکدان دانشگاه کیلی، نیز بر این باور است که دادههای ریزگرانشی ممکن است وجود فضاهای مدفون را تقویت کنند، اما برای قضاوت نهائی نیاز به انتشار جزئیات بیشتری است.
اگر اتاقی پشت دیوارها واقعی باشد، چه خواهد شد؟
حتی در صورت تأیید وجود اتاقهای پنهان، هیچ ضمانتی وجود ندارد که آرامگاه نفرتیتی در آنجا قرار داشته باشد. ممکن است این فضاها بهعنوان انبارهای تدفینی یا بخشهایی از یک مجموعه قدیمیتر مورد استفاده قرار گرفته باشند که بعدها در روند ساخت مقبره توتعنخآمون به کار رفتهاند. همچنین باید به خطر آسیبدیدگی این بخشها بهعلت سیلابهای ناگهانی در دره پادشاهان توجه داشت.
برای بررسی این فرضیه، پژوهشگران پیشنهاد کردهاند که سوراخهای کوچکی با قطر تقریباً هفت تا هشت سانتیمتر از سطح زمین به سمت یکی از مهمترین ناهنجاریهای شناساییشده حفر شود. آنها همچنین در حال تست رباتهای کوچک هستند که به دوربینهای ۳۶۰ درجه مجهز هستند، تا در صورت دسترسی به فضاهای زیرزمینی، بدون آسیب رساندن به مقبره، امکان بررسی آنها فراهم شود.
انجام هرگونه حفاری یا سوراخکاری باید به تأیید شورای عالی آثار باستانی مصر برسد. اگر این مجوز صادر گردد، عملیات اکتشافی احتمالاً از ماه نوامبر آغاز خواهد شد؛ اقدامی که میتواند به یکی از مهمترین بررسیهای باستانشناسی سالهای اخیر در مصر بدل گردد.