به گزارش هریتیج دیلی، محوطه باستانشناسی نونالق در مجاورت روستای کوینهگاک در غرب آلاسکا به یک مرکز عملیات نجات فوری تبدیل شده است. باستانشناسان و داوطلبان در تلاشاند تا قبل از وقوع طوفان بعدی، آثار چند صد ساله از جامعه یوپیک را که در معرض خطر فرسایش ساحلی قرار دارد، نجات دهند.
طوفانی که تاریخ را به سواحل آورد
این داستان به آثار طوفان هالونگ برمیگردد که در اکتبر گذشته ویرانیهای بسیاری را در غرب آلاسکا به بار آورد. این طوفان از طریق ایجاد سیلابهای بزرگ، بیش از هزار نفر را در چندین جامعه دورافتاده مجبور به ترک خانههای خود کرد و همچنین به ساختمانها و زیرساختها در کوینهگاک آسیب جدی وارد کرد.
یک روز بعد از طوفان، جنی متیو، یکی از ساکنان، با کشف یک کاسه چوبی صیقلی در ساحل شگفتزده شد؛ ظرفی که باستانشناسان بر این باورند مردم محلی آن را حدود ۴۰۰ تا ۶۰۰ سال پیش ساختهاند. این کاسه تنها نمونهای از تعداد بسیار زیادی از اشیای نجاتیافته است که طوفان از محوطه باستانی نونالق به سطح آورد یا در سواحل پراکنده کرد.
محوطه نونالق به عنوان یک منبع مهم در درک زندگی مردم یوپیک قبل از تماس با اروپاییان شناخته میشود و برای جامعه کوینهگاک به نوعی پیوند مستقیمی با نیاکان آنها فراهم میکند.
رقابت برای نجات محوطه باستانی در برابر دریا
تحقیقات در نونالق از سال ۲۰۰۹ آغاز شده است؛ در دورانی که ذوب یخهای دائمی زمین به کشف اشیای تاریخی ارزشمندی منجر شد. تا کنون مجسمههای چوبی حیوانات، ماسکهای آیینی، سوزنهای دوخت، طنابهای بافتهشده از علف و قطعات چوبی کایاک از این محوطه شناسایی شدهاند.
شرایط یخزده خاک موجب شده بود که بسیاری از اشیای ساختهشده از مواد آلی، بر خلاف قاعده، به مدت قرنها سالم بمانند؛ اما اکنون این مزیت در حال از بین رفتن است.
محوطه نونالق به اندازه یک استخر شنای الماسپری وسعت دارد، اما پروسه نجات اضطراری در حال حاضر تنها بر روی بخشی محدود متمرکز است که شامل بقایای خانههای چمنی متعلق به ۴۰۰ تا ۵۰۰ سال پیش است. به علاوه، دریای برینگ سال به سال به این محوطه نزدیکتر میشود.
تغییرات اقلیمی و افزایش تهدیدات
کاهش یخهای دریایی و ذوب دائمی یخها به تشدید فرسایش سواحل غرب آلاسکا کمک کرده و پژوهشگران معتقدند تغییرات اقلیمی مرتبط با فعالیتهای انسانی در این بسط و گسترش نقش مهمی ایفا میکند.
طوفان سال گذشته فاصله دریا تا محوطه نونالق را کاهش داد بهطوریکه اکنون در برخی از مدهای شدید، آب دریا به حفرههای حفاری میرسد.
ریک کنشت، مدیر پروژه، این عملیات نجات را به «مقابله با بولدوزرها» تشبیه کرده، زیرا هر موج میتواند بخشی از تاریخ را برای همیشه نابود کند.
در خلال سیلاب اکتبر، محل حفاری به چند فوت زیر آب رفت و بعد از پایین آمدن سطح آب، تعدادی از اشیای باارزش از محوطه خارج شدند. باستانشناسان هشدار میدهند که تکرار چنین طوفانی میتواند آسیبهای جبرانناپذیری به این محوطه تاریخی برساند.
میراثی که هویت یک جامعه را زنده نگه میدارد
اشیایی که نجات یافتهاند به مرکز فرهنگ و باستانشناسی نونالق منتقل میشوند و این مرکز امکان دسترسی مردم کوینهگاک و دیگر بازدیدکنندگان به این آثار را فراهم میآورد.
الیزابت چرچ، مدیر مؤسسه میراث کوینهگاک، بیان میکند که این مجموعه برای مردم منطقه فقط صرفاً آثار باستانی نیست، بلکه قسمتی از هویت جمعی آنها نیز به شمار میآید.
به گفته او، مشاهدۀ اشیای نیاکانشان که پس از طوفان در سواحل بهجا ماندهاند، احساس مسئولیت جامعه را برای حفاظت از این میراث به شدت افزایش میدهد.
درسهایی از نیاکان یوپیک
کشفیات نونالق فقط روایتگر تاریخ نیستند، بلکه نشاندهنده چگونگی انطباق نسلهای گذشته شامل مردم یوپیک با تغییرات محیطی و ابداع فناوریهای نوین برای زندگی در شرایط چالشانگیز هستند.
چرچ باور دارد که شناخت انطباقپذیری و خلاقیت نیاکان این جامعه، به نسل کنونی نیرو و امید میبخشد.
با نزدیک شدن به فصل طوفانهای پاییزی در آلاسکا، فشار بر روی تیم باستانشناسی برای نجات هر چه بیشتر این آثار رو به افزایش است. این تیم امیدوار است در تابستان آینده به نونالق بازگردد، اگرچه تأمین مالی پروژه همچنان در حال پیگیری است.