دامنه نوسان؛ عامل توقف ناگهانی یا عاملی برای فرسایش بازار؟
زهرا عرب در گفتوگویی با ایسنا در خصوص شیوه کار دامنه نوسان در بورس ایران و تجربههای جهانی بازارهای مالی بیان کرد: ما بارها شنیدهایم که بورس ایران دارای سازوکاری عجیب و متفاوت میباشد، اما در واقعیت، ساختار عمومی بازارهای مالی در جهان به یکدیگر شباهت زیادی دارد.
وی ادامه داد: با این حال، زمانی که به تجارب بینالمللی نگاه میزنیم، متوجه میشویم که اصلاح مداوم دامنه نوسان معمولاً راهحل مناسبی برای مدیریت هیجانات بازار نیست و این سوال پیش میآید که آیا این مساله در خصوص وضعیت خاص بورس ایران نیز صدق میکند؟
عرب خاطرنشان کرد: موضوع در این زمینه به نوعی شبیه به شمشیر دو لبه است، زیرا از یک سو منتقدان محدودیت دامنه نوسان نظریات معتبری دارند. آنها بر این باورند که ریزشهای بازار به تصمیمات کلان اقتصادی، سیاستهای پولی، ریسکهای سیستماتیک و اخبار جنگی بستگی دارد.
این کارشناس حوزه سرمایه همچنین بیان داشت: در شرایطی که دامنه نوسان محدود شود، از کاهش ارزش سهام جلوگیری بعمل نمیآید، بلکه تنها روند اصلاح بازار به مسیر فرسایشی و طولانیتری دست مییابد. در این وضعیت، نقدینگی در صفهای فروش محبوس میشود و سهامداران خرد، خسته و ناامید میگردند.
وی افزود: از سوی دیگر، برای افرادی که به اطلاعات و اخبار پیش از دیگران دسترسی دارند، این محدودیت میتواند بهعنوان فرصتی تلقی شود تا بدون سختی بیشتری از بازار خارج یا وارد شوند.
عرب با ارجاع به تجربیات بورسهای بزرگ جهانی گفت: در این بورسها، محدودیتها تقریباً فقط برای چند روز و در شرایط بحرانهای بسیار جدی و اختلالات امنیتی اعمال میشود و به رویهای دائمی تبدیل نمیگردند.
وی در ادامه به جنبه دیگر این موضوع اشاره کرد و تصریح نمود: بازار سرمایه ایران هنوز از عمق بازارهای جهانی برخوردار نیست. ورود و خروج پول هوشمند بهطور محدود صورت میگیرد، و نهادهای حقوقی نیز همواره اقدامات بازارگردانی مناسبی انجام نمیدهند؛ در این شرایط جوهای هیجانی و رفتارهای گلهای میتوانند به سرعت موجب نوسانات قیمتی گردند.
این کارشناس بازار سرمایه اذعان داشت: در یک بازار کمعمق برای جلوگیری از سقوطهای شدید، وجود دامنه نوسان محدود بهعنوان نوعی ترمز اضطراری ضرورت دارد، چراکه در مواقعی که خبری منفی یا شوکی جنگی به وقوع بپیوندد، ممکن است داراییها در مدت کوتاهی به شدت افت کنند و افراد نیز متضرر شوند.
عرب گفت: از این رو، تعیین یک حداقل و حداکثر نوسان، هرچند با نقصهای ساختاری مختلفی درگیر است، اما تا زمانی که بازار ایران به عمق کافی نرسد و ابزارهای مالی و مشتقه توسعه نیافته باشند، میتواند بهعنوان ضامن اضطراری عمل کرده و از سقوطهای عمده جلوگیری کند.
وی تأکید کرد: دامنه نوسان ممکن است در کوتاهمدت بهعنوان یک مُسکن ضروری در بورس کمعمق ایران باشد تا از هیجانات مخرب جلوگیری کند، اما این راهحل درمان اصلی نخواهد بود.
این کارشناس بازار سرمایه ادامه داد: اصلاح واقعی میبایست شامل ایجاد ثبات در تصمیمات کلان، برگرداندن اعتماد به سهامداران و عمق بخشیدن به بازار از طریق توسعه ابزارهای مالی نوین باشد.
عرب بر این باور است که بازار بورس قابلیت رشد بالایی را داراست و قیمتهای دلاری بسیاری از سهمها هنوز تحت فشار هستند و تنها لازم است تا سایههای عدم قطعیت کنار برود تا بازار بتواند به جایگاه واقعی خود دست یابد.
وی در پایان بیان داشت: از منظر ارزش دلاری و عوامل بنیادی، در حال حاضر، بازار سهام یکی از قابل دسترسترین، جذابترین و ارزانترین گزینهها برای سرمایهگذاری محسوب میگردد.
انتهای پیام