نگرانیها درباره حریم تخت جمشید دوباره مورد واکاوی قرار گرفت
به نقل از ایسنا، امروز دوازدهمین نشست شورای عالی شهرسازی و معماری ایران در سال جاری با هدف بررسی چند موضوع مختلف در شهرهای تاکستان، زنجان و مرودشت برگزار گردید. یکی از مباحث کلیدی این جلسه به تحلیل طرح جامع شهر مرودشت و محدوده ۱۷۰ هکتاری شناخته شده به نام مهدیه و محور تخت جمشید تعلق داشت؛ موضوعی که به دلیل نزدیکی این ناحیه به تخت جمشید و نگرانیهایی که از سوی برخی انجمنهای تخصصی و فعالان حوزه میراث فرهنگی اعلام شده بود، مقرر شد دوباره به بحث گذاشته شود.
کاظمیان - دبیر شورای عالی شهرسازی و معماری ایران - درباره مصوبات این جلسه تصریح کرد: دوازدهمین جلسه شورای عالی شهرسازی و معماری در سال جاری شامل چند دستور کار مهم بود که اولین موضوع به الحاق محدودهای به شهر تاکستان مربوط میشد و با تصویب اعضای شورا همراه بود.
وی اظهار داشت: در شهر زنجان نیز دو موضوع مطرح گردید؛ ابتدا افزایش حدود شهر و سپس ساختمانی که برای شهرداری و پروژههای بلندمرتبهسازی پیشبینی شده بود. هر دو موضوع بعد از انجام اصلاحات و بررسیهای کمیته فنی به تأیید رسید.
معاون وزیر راه و شهرسازی ادامه داد: موضوع دیگری که در این جلسه به بحث گذاشته شد، ادامه روند تهیه طرح جامع شهر مرودشت بود. باتوجه به اینکه این شهر در مجاورت یکی از مهمترین آثار تاریخی کشور، یعنی تخت جمشید، واقع شده است، چگونگی تعامل و ارتباط شهر با این اثر تاریخی اهمیت ویژهای پیدا میکند.

وی با بيان اینکه طرح جامع شهر مرودشت در دو مرحله تهیه خواهد شد، خاطرنشان کرد: مرحله اول این طرح سال گذشته در شورای عالی شهرسازی مطرح و به تصویب رسید و حالا مرحله دوم آن در حال آمادهسازی است. طبق مرحله اول، ناحیهای به نام مهدیه و محور تخت جمشید که میان شهر مرودشت و مهدیه جای دارد، برای الحاق به محدوده شهر در نظر گرفته شده است.
دبیر شورای عالی شهرسازی و معماری توضیح داد: هدف از این الحاق، تضمین نظارت و کنترل بیشتر و مؤثر مدیریت شهری بر این منطقه به همراه افزایش کاربریهای گردشگری است؛ بااینحال رعایت تمامی ضوابط و ملاحظات میراث فرهنگی در این ناحیه ضروری است.
کاظمیان بیان کرد: همچنین نگرانیهایی از جانب برخی نهادهای علمی و تخصصی و انجمنهای مردمنهاد استان مطرح شد که احتمال میرود این مصوبه بر حریم درجه دو تخت جمشید تأثیر بگذارد. با توجه به اینکه از لحاظ قانونی و تخصصی موظف به توجه به این دغدغهها در روند تهیه طرحهای جامع هستیم، چندین جلسه با همکاران وزارت میراث فرهنگی برگزار گردید.
وی افزود: در آخرین نشست، با حضور آقای دارابی و آقای صالحیامیری، وزیر میراث فرهنگی، تصمیم گرفته شد فرصتی برای بررسی مجدد این موضوع در شورای عالی شهرسازی و معماری فراهم شود تا نگرانیها بهطور دقیقتر مورد بررسی قرار گیرد و در صورت نیاز، اصلاحات لازم انجام شود.
هیچ اقدام اجرایی برای جابهجایی محدوده انجام نشده است
کاظمیان تأکید کرد که این موضوع همچنان در فاز تهیه طرح جامع به سر میبرد و گفت: محدوده مورد بحث، حدود ۱۷۰ هکتار است و از آنجا که طرح جامع هنوز به تأیید نهایی نرسیده، هیچ اقدام عملیاتی یا اجرایی برای تغییر محدوده در عمل صورت نپذیرفته است؛ بنابراین همچنان فرصت برای بررسی، اصلاح و در صورت ضرورت تجدیدنظر وجود دارد.
وی افزود: وزارت میراث فرهنگی نیز با مکاتبهای خواستار بازنگری مجدد این موضوع شده و استانداری فارس نیز با این درخواست موافقت کرده است.

دبیر شورای عالی شهرسازی و معماری تشریح کرد: در جلسه امروز با حضور وزیر راه و شهرسازی مقرر گردید که با برگزاری نشستهای مکرر و با محوریت وزارت میراث فرهنگی، نظرات و دغدغههای فیصله داده شوند و در صورت لزوم، اصلاحات یا تغییرات در طرح به عمل آید.
کاظمیان تأکید کرد: شورای عالی شهرسازی و معماری قانوناً موظف است که تمامی ضوابط مربوط به میراث فرهنگی و تعهدات دولت در قبال این اثر تاریخی را در نظر بگیرد.
وی همچنین خاطرنشان کرد: لازم است بین مرودشت بهعنوان یک جامعه محلی و تخت جمشید بهعنوان یک اثر تاریخی هماهنگی و همگرایی شکل گیرد. مردم مرودشت باید از همجواری با این اثر تاریخی بهرهمند شوند، چه از جنبه فرهنگی و تاریخی و چه از نظر اقتصادی و گردشگری.
کاظمیان عنوان کرد که یکی از اهداف این طرح میتواند افزایش سهم شهر مرودشت از گردشگری مرتبط با تخت جمشید باشد و ملاحظات طبیعی، مدیریتی و سایر موارد نیز در نظر گرفته خواهد شد.
وی افزود: نتایج تحلیلها به اطلاع عموم و نهادهایی که نسبت به این موضوع نگران بودند، خواهد رسید و اطلاعرسانی به صورت دقیق میتواند به شکلگیری اجماع بیشتر حول این موضوع کمک کند.
هدف، پیشگیری از ایجاد مشکل برای حریم تخت جمشید است
دارابی، معاون میراث فرهنگی، نیز در این جلسه بیان کرد: برگزاری جلسه امروز با توجه به دغدغههای جوامع محلی و نگرانیهایی که از سوی رسانهها و فعالان این حوزه مطرح شده بود، صورت گرفت.
وی ادامه داد: هدف این جلسه نشان دادن این نکته بود که صداها و دغدغههای مطرح شده توسط جامعه محلی و کارشناسان بهطور جدی مورد توجه است و مسوولین از آن غافل نیستند.
دارابی به تجربههای پیشین شورای عالی شهرسازی و معماری اشاره کرد و گفت: در گذشته نیز پروندهها و موضوعات مختلفی در این شورا مورد بررسی قرار گرفته و پس از گفتوگوها و بررسیها، برخی مصوبات مجدداً بررسی شده است.
وی به موضوع باغ جهانی بهشهر اشاره کرد و اذعان داشت: در آن مورد نیز با همکاری شورای عالی شهرسازی و معماری و وزیر راه و شهرسازی، حتی باوجود تصویب اولیه، موضوع مجدداً مورد بررسی قرار گرفته و به فرایند مرور بازگشته است.

معاون میراث فرهنگی ادامه داد: تخت جمشید، چغازنبیل و میدان نقش جهان از جمله آثار جهانی ایران هستند و وزارت میراث فرهنگی به عنوان متولی ثبت جهانی و حفاظت از این آثار، خود را متعهد به دفاع از آنها میداند.
وی در خصوص محدوده ۱۷۰ هکتاری مرودشت اشاره کرد: در این مقوله چند مسئله به یکدیگر وابسته شدهاند؛ از جمله موضوع الحاق روستای مهدیه به محدوده شهر و مناطقی از محور تخت جمشید.
دارابی افزود: در مصوبه شورای عالی شهرسازی بر این نکته تأکید شده که کاربری غالب در این محدوده باید گردشگری باشد. سیاست وزارت میراث فرهنگی نیز توسعه گردشگری و ایجاد زیرساختهایی از قبیل بومگردیها و خدمات گردشگری است.
وی تصریح کرد: وزارت میراث فرهنگی و استانداری فارس درخواست کردهاند که مصوبه مربوط به این محدوده مورد بازنگری قرار گیرد تا زمان کافی برای بررسی همه ملاحظات و جانمایی مناسب آنها در مرحله دوم طرح جامع فراهم شود.
ساختوساز مسکونی جدید در محدوده ۱۷۰ هکتاری ممنوع است
دارابی به نگرانیها درباره احتمال توسعه ساخت و ساز به سمت تخت جمشید پاسخ داد و تصریح کرد: در حریم درجه یک تخت جمشید هیچگونه ساختوساز و اقدامی که با ضوابط میراث فرهنگی مغایر باشد، باید انجام نشود.
وی افزود: در حریم درجه دو نیز ضوابط ارتفاعی وضع شده که ارتفاع ساختوسازها در این محدوده به حدود ۸.۵ متر محدود است. بنابراین ایجاد هتلها یا برجهای بلندمرتبه در این ناحیه غیرممکن است.
معاون میراث فرهنگی اظهار کرد: آنچه تحت عنوان کاربری گردشگری مد نظر است، ایجاد اقامتگاههای بومگردی و زیرساختهای مورد نیاز برای گردشگران است و نه ساخت و سازهای غیرمرتبط با گردشگری.
دارابی به روستای مهدیه اشاره کرد و گفت: یکی از نگرانیهای فعالان میراث فرهنگی این است که با الحاق این روستا به شهر، شهرنشینی به سمت تخت جمشید توسعه یابد. اما در طرح مورد بحث چنین هدفی دنبال نمیشود.
وی ادامه داد: محدوده تقریبی ۱۷۰ هکتاری شامل روستای مهدیه و بخشی از محور تخت جمشید است که میان شهر مرودشت و مهدیه قرار دارد. یکی از نظرات مطرحشده این است که قرار گرفتن این منطقه تحت مدیریت شهری، امکان کنترل و نظارت دقیقتری بر ساخت و سازها و رعایت ضوابط میراث فرهنگی را فراهم میکند.
دارابی تأکید کرد: چه این محدوده به شهر الحاق شود و چه در قالب روستا باقی بماند، ضوابط میراث فرهنگی از جمله محدودیت ارتفاع ۸.۵ متر باید لحاظ شود.
وی تصریح کرد: همچنین در این محدوده ۱۷۰ هکتاری، صرفنظر از الحاق یا عدم الحاق، بارگذاری مسکونی جدید پیشبینی نخواهد شد.
خدمات گردشگری برای ماندگاری گردشگران در منطقه
معاون میراث فرهنگی در ارتباط با محور مرودشت و تخت جمشید گفت: این محور، شهر مرودشت را به تخت جمشید متصل کرده و به طور طبیعی تعداد زیادی گردشگر از این طریق به تخت جمشید مراجعه خواهند کرد. این گردشگران برای ماندگاری بیشتر به خدمات پشتیبان نیاز دارند.
دارابی ادامه داد: هدف از پیشبینی کاربری گردشگری، فراهم کردن خدمات و زیرساختهای لازم است تا گردشگران زمان بیشتری در منطقه حضور داشته و از ظرفیتهای تاریخی و فرهنگی مرودشت بهرهمند شوند.
وی در پایان تأکید کرد: همه این ملاحظات باید در مرحله دوم تهیه طرح جامع مورد توجه قرار گیرد و هدف اصلی نیز پیشگیری از ایجاد هرگونه مشکل برای حریم و ارزشهای تاریخی تخت جمشید خواهد بود.
سایر مصوبات جلسه شورای عالی شهرسازی
کاظمیان در ادامه درباره سایر موضوعات مطرحشده در جلسه دوازدهم شورای عالی شهرسازی و معماری بیان کرد: یکی از دستور کارها مربوط به الحاق یک محدوده به شهر تاکستان در استان قزوین بود. این محدوده پیشتر در طرح جامع و تفصیلی شهر تاکستان گنجانده شده و حقوق مکتسبه برای آن ایجاد شده بود؛ به همین دلیل شورای عالی با الحاق آن موافقت کرد.
دبیر شورای عالی معماری و شهرسازی خاطرنشان کرد: دو دستور کار دیگر مربوط به شهر زنجان بود. مورد اول، الحاق ناحیهای از اراضی شمالشرقی زنجان تا حد فاصل کمربندی مصوب بود که بعد از بررسی خصوصیات و ملاحظات اعضای مختلف شورای عالی، با انجام اصلاحات به تصویب رسید.
کاظمیان یادآور شد: یکی از نکات مهم مورد توجه شورای عالی این بود که تمام خدمات عمومی مورد نیاز این ناحیه، باید نه تنها در سطح محلی، بلکه در شان شهری و فرامنطقهای تأمین شود. این ناحیه باید بخشی از بار خدماتی شهر زنجان را نیز به دوش بکشد.
وی تأکید کرد: فعالان توسعهگر مسئولیت ساخت و تحویل این خدمات را برعهده خواهند داشت و این فرآیند تحت نظارت و با هدایت استانداری خواهد بود.
دبیر شورای عالی شهرسازی و معماری ادامه داد: موضوع سوم نیز مربوط به محدودهای در شهر زنجان بود که سالها مورد بحث و بررسی قرار گرفته و پیشتر به عنوان محلی برای بلندمرتبهسازی شناخته شده بود.
معاون وزیر راه و شهرسازی تصریح کرد: به دلیل نوع کاربری و حجم ساختوسازهای پیشبینیشده، این موضوع به عنوان مغایرت اساسی در شورای عالی مطرح و پس از بررسی به تأیید رسید.
کاظمیان تأکید کرد: ساختمانی که در این محدوده احداث خواهد شد، در مجاورت باغ امیر قرار دارد و بهرهبرداری از باغ امیر به عنوان یک پارک عمومی باید همزمان با ساخت ساختمان انجام شود. اگر باغ امیر در زمان مقرر ساخته نشود، مصوبه نیز لغو خواهد شد.
نفری از کاظمیان بیان کرد: کارکرد اصلی این ساختمان شامل استقرار شورای شهر و شهرداری و احداث تالار شهر خواهد بود و به موازات آن، کاربریهای ترکیبی دیگری نیز در نظر گرفته شده است.
انتهای پیام