این بمب‌افکن «بی ۲» را موشک نزد، چند قطره آب سرنگونش کرد
بر اساس گزارش خبرآنلاین، واقعه‌ای در تاریخ ۲۳ فوریه ۲۰۰۸ در پایگاه هوایی اندرسن واقع در گوام به وقوع پیوست. یک بمب‌افکن بی ۲ به نام «Spirit of Kansas» برنامه‌ریزی شده بود که بعد از یک مأموریت چهارماهه به‌همراه یک بمب‌افکن دیگر به پایگاه وایتمن در میزوری بازگردد.
در مراحل پیش از پرواز، تیم عملیاتی با هشداری از سوی سامانه داده‌های هوایی مواجه شدند. این سامانه، اطلاعات حیاتی شامل سرعت، ارتفاع و زاویه حمله را برای سیستم‌های کنترل پرواز فراهم می‌آورد.
مشکل اصلی از سه واحد اندازه‌گیری فشار از مجموع ۲۴ واحد موجود در سامانه نشأت می‌گرفت. ورود رطوبت به این حسگرها باعث عدم تطابق داده‌ها با واقعیت می‌شد.
چرا رایانه‌ها دچار اختلال شدند؟
بخش عجیب ماجرا این بود که تیم خدمه، سامانه داده‌های هوایی را با اطلاعات نادرست کالیبره کردند و سپس طبق چک‌لیست، گرم‌کننده‌های لوله‌های پیتوت را فعال ساختند. به گزارش «۱۹fortyfive»، گرم شدن حسگرها موجب خشک شدن رطوبت می‌شد، اما مشکل اصلی قبلاً به وجود آمده بود. داده‌های نادرست پیش از فرآیند کالیبراسیون به سامانه وارد شده بودند و بنابراین رایانه پرواز بر اساس این اطلاعات اشتباه، وضعیت هواپیما را محاسبه می‌کرد. ناسا اعلام کرد که این خطا باعث شد تا ارتفاع‌سنج هواپیما، ارتفاعی به اندازه ۱۳۶ فوت بیشتر از ارتفاع واقعی فرودگاه را گزارش کند.
در لحظه برخاستن، رایانه‌ها نتوانستند سرعت و زاویه حمله هواپیما را به درستی محاسبه کنند. خدمه گمان می‌کردند که بی ۲ با سرعتی معادل ۱۴۲ گره دریایی در حال حرکت است، در حالی که سرعت واقعی آن در حدود ۱۳۲ تا ۱۳۴ گره بود.
چند ثانیه پس از جدا شدن از باند، هواپیما به‌طور ناخواسته دماغه خود را تقریبا ۳۰ درجه بالا برد. سرعت واقعی برای ادامه پرواز کافی نبود و بی ۲ به حالت واماندگی درآمد.
ارتفاع به‌طور خطرناکی پایین بود و خلبان فرصت لازم برای بازیابی هواپیما را نداشت. بال چپ با زمین برخورد کرد و هواپیما سقوط کرد. هر دو خدمه توانستند از کابین خارج شوند، البته یکی از آنها دچار شکستگی ستون فقرات شد.
تحقیقات بعدی نشان داد که مشکل به یک نقص ساده در تجهیزات ختم نمی‌شد. برخی از کارکنان بی ۲ از روشی برای خشک کردن حسگرها قبل از کالیبراسیون اطلاع داشتند، اما این روش به‌طور صحیحی در دستورالعمل‌های رسمی انتقال نیافته بود.
ناسا بعداً این حادثه را به‌عنوان نمونه‌ای از اهمیت انتقال «دانش» در عملیات پیچیده مورد توجه قرار داد. به عبارت دیگر، بخشی از مشکل این بود که اطلاعات حیاتی درباره شرایط حسگرها وجود داشت، ولی به‌طور مناسب در رویه‌های رسمی درج نشده بود.
سقوطی با هزینه چند صد میلیون دلاری
بی ۲ یکی از پیچیده‌ترین و پرهزینه‌ترین جنگنده‌های هوایی است که به‌دست آمریکا طراحی و ساخته شده و تنها تعداد محدودی از آن تولید شده است. «Spirit of Kansas» اولین بی ۲ بود که طی یک سانحه از دست رفت. گینس همچنین این هواپیما را به‌عنوان نخستین بی ۲ منهدم‌شده در یک حادثه ثبت کرده و هزینه از دست رفتن آن را در برخی ارزیابی‌ها حدود ۱.۴ میلیارد دلار تخمین می‌زند.
پس از این واقعه، ناوگان بی ۲ به مدت ۵۳ روز متوقف شد تا بررسی‌های ایمنی انجام گیرد. پروازها در آوریل ۲۰۰۸ دوباره آغاز شدند.
این حادثه نشان داد که حتی یک جنگنده رادارگریز پیشرفته که از سیستم‌های پرواز پیچیده بهره می‌برد، در برابر یک زنجیره کوچک از خطاهای انسانی و داده‌ای در معرض آسیب‌پذیری قرار دارد. در مورد بی ۲، مشکل ناشی از رطوبت در سه حسگر و اطلاعات نادرستی بود که به سامانه پرواز وارد شد.
۵۸۵۸