مارک قیمت در معاملات فیوچرز چه معنایی دارد؟

قیمت مارک به‌عنوان یک معیار مرجع شناخته می‌شود که صرافی‌ها برای برآورد ارزش واقعی قراردادها از آن بهره می‌برند. این قیمت الزاماً برابر با قیمتی نیست که آخرین معامله فیوچرز با آن صورت گرفته است.

جهت محاسبه Mark Price، صرافی‌ها از داده‌های بازار اسپات، قیمت شاخص، وضعیت قرارداد و در برخی موارد، نرخ تأمین مالی استفاده می‌کنند. به‌عنوان مثال، در Toobit، قیمت مارک قراردادهای پرپچوال USDⓈ-M با استفاده از سه پارامتر زیر به‌دست می‌آید:

سپس، میانه این سه پارامتر به‌عنوان قیمت مارک نهایی شناخته می‌شود و هر ثانیه به‌روز می‌گردد.

بنابراین، قیمت مارک باید به‌عنوان یک معیار مرجع برای ارزیابی ارزش و ریسک پوزیشن تلقی شود، نه الزاماً قیمتی که می‌توانید در بازار از آن استفاده کنید تا سفارش خرید یا فروشی انجام دهید؛ به همین علت، پیشنهاد می‌شود پیش از ورود به بازارهای فیوچرز و آغاز معاملات، برای ثبت‌نام در توبیت (Toobit) اقدام کنید.

تفاوت Mark Price و Last Price در چیست؟

برای درک دلیل بسته شدن پوزیشن با قیمتی متفاوت، ابتدا باید این دو قیمت را از یکدیگر تفکیک کنید.

دلایل بسته شدن پوزیشن با قیمت مارک چیست؟

دلایل اصلی این امر این است که صرافی نمی‌خواهد نوسان‌های لحظه‌ای در بازار فیوچرز موجب لیکویید شدن پوزیشن‌ها گردند. تصور کنید که قیمت یک دارایی در بازار اسپات در حدود ثابتی قرار دارد، اما به‌دلیل کاهش نقدینگی در دفتر سفارش یک صرافی، یک معامله کلان قیمت فیوچرز را برای چند ثانیه به‌طور قابل توجهی پایین می‌آورد.

اگر فقط از Last Price برای تعیین لیکوییدیشن استفاده شود، ممکن است تعدادی از پوزیشن‌های لانگ بدون آنکه قیمت واقعی بازار به آن حد برسد، لیکویید شوند.

آیا لیکویید شدن همیشه به قیمت نمایش داده‌شده مربوط می‌شود؟

خیر، این یکی از نکات بسیار مهمی است که معامله‌گران فیوچرز باید به آن توجه کنند. قیمت لیکوییدیشن که در نمای پوزیشن نشان داده می‌شود، یک مقدار محاسباتی است. زمانی که Mark Price به این مقدار برسد، فرآیند لیکوییدیشن آغاز خواهد شد. اما در یک بازار متغیر، قیمت مارک ممکن است در فاصله کمی از یک سطح به سطح دیگر تغییر کند.

به‌عنوان مثال:

تصور کنید قیمت لیکوییدیشن یک پوزیشن شورت، 100 هزار دلار باشد. اگر قیمت مارک در چند لحظه از 99,950 دلار به 100,100 دلار پرش کند، ممکن است فرآیند لیکوییدیشن در سطحی فراتر از عدد اولیه‌ای که نمایش داده شده، به انجام برسد.

چرا قیمت نمودار به قیمت لیکوییدیشن نرسیده، اما پوزیشن بسته شده است؟

این سوال یکی از ابهامات رایج در معاملات فیوچرز است. معمولاً دلیل آن این است که نمودار بر پایه Last Price تنظیم شده است، اما سیستم لیکوییدیشن از قیمت مارک بهره می‌برد.

به‌عنوان مثال، فرض کنید:

• قیمت لیکوییدیشن لانگ: 90,000 دلار
• اخرین قیمت: 90,500 دلار
• قیمت مارک: 89,950 دلار

در این شرایط ممکن است در نمودار عادی هنوز قیمت 90 هزار دلار لمس نشده باشد، اما قیمت مارک به زیر قیمت لیکوییدیشن رسیده باشد. در نتیجه، پوزیشن می‌تواند وارد فرآیند لیکوییدیشن شود.

با دانلود توبیت (Toobit) بر روی گوشی همراه، می‌توانید از تغییرات قیمت ارزهای دیجیتال در بازار فیوچرز در هر زمان مطلع شوید.

دلایل انحراف Mark Price و Last Price از یکدیگر چیست؟

اختلاف این دو قیمت همواره نشانه بروز مشکلی در صرافی نیست. نحوه محاسبه آن‌ها متفاوت است. مهم‌ترین عواملی که موجب این تفرق می‌شوند شامل:

نوسانات شدید بازار

در زمان انتشار اخبار مهم یا حرکت ناگهانی قیمت، معاملات فیوچرز ممکن است با سرعت بسیار زیادی پیش بروند. در این شرایط، Last Price ممکن است به‌سرعت تغییر کند، در حالی که Mark Price براساس داده‌های مرجع جمع‌آوری‌شده عمل می‌کند.

تفاوت‌های عرضه و تقاضا

بازار فیوچرز دارای یک دفتر سفارش مجزا می‌باشد. بنابراین، فشار خرید یا فروش در این بازار می‌تواند باعث شود قیمت آخرین معامله برای مدتی از قیمت مرجع فاصله بگیرد.

نقدینگی پایین

در قراردادهایی با حجم معاملات کم، تعداد کمی سفارش بزرگ می‌تواند تأثیر بیشتری بر قیمت آخرین معامله بگذارد. استفاده از قیمت مارک کمک می‌کند تا چنین نوسانات کوتاه‌مدت مبنای لیکوییدیشن قرار نگیرند.

نرخ تأمین مالی

Funding Rate یکی از عواملی است که در برخی روش‌های محاسبه قیمت مارک نقش دارد. نحوه دقیق استفاده از آن بستگی به صرافی و نوع قرارداد دارد.

آیا Mark Price بر روی سود و زیان پوزیشن هم تأثیرگذار است؟

بله، اما لازم است بین سود و زیان تحقق‌نیافته و سود یا زیان نهایی پس از بسته شدن پوزیشن تمایز قائل شوید؛ ازاین‌رو ممکن است بلافاصله پس از افتتاح یک پوزیشن، سود یا زیان شناوری که در صفحه مشاهده می‌کنید، با توجه به آنکه قیمت آخرین معامله چندان تغییر نکرده، متفاوت باشد.

این مقدار تا زمانی که پوزیشن بسته نشده، سود یا زیان نهایی محسوب نمی‌شود؛ لذا اگر پس از گشایش پوزیشن، قیمت مارک با آخرین قیمت معامله فاصله داشته باشد، ممکن است PnL شناور شما نیز با آنچه از روی قیمت نمودار انتظار دارید، اختلاف داشته باشد.

چگونه می‌توان از لیکویید شدن پوزیشن به‌دلیل Mark Price جلوگیری کرد؟

هیچ روشی وجود ندارد که به‌طور کلی ریسک لیکوییدیشن را از میان بردارد، اما می‌توان آن را به حداقل رساند.

استفاده از اهرم پایین‌تر

اهرم بالا باعث می‌شود که فاصله بین قیمت ورود و قیمت لیکوییدیشن کاهش یابد. در نتیجه، یک تغییر نسبتاً کوچک در بازار می‌تواند پوزیشن را به محدوده خطر نزدیک کند.

بررسی فاصله قیمت مارک تا لیکوییدیشن

فقط به Last Price توجه نکنید. هنگام معامله، قیمت مارک و فاصله آن تا قیمت لیکوییدیشن را نیز بررسی کنید.

قرار دادن استاپ‌لاس قبل از محدوده لیکوییدیشن

استاپ‌لاس باید جزء جدایی‌ناپذیر برنامه مدیریت ریسک باشد، نه اینکه دامنه‌ای در نزدیکی قیمت لیکوییدیشن قرار گیرد. فاصله بسیار کوتاه ممکن است منجر به فعال‌سازی سفارش توسط نوسانات کوتاه‌مدت یا حتی پیش از اجرای آن، ورود پوزیشن به محدوده لیکوییدیشن شود.

احتیاط در بازارهای کم‌نقدینگی

قراردادهایی که نقدینگی کمتری دارند، ممکن است تحت شرایط خاص نوسان بیشتری داشته باشند. استفاده منطقی از حجم پوزیشن و اهرم پایین‌تر در چنین شرایطی از اهمیت بیشتری برخوردار است.

بررسی نوع قیمت فعال‌سازی سفارش

قبل از گشایش پوزیشن، اطمینان حاصل کنید که Stop Loss و سایر سفارشات شرطی بر اساس کدام قیمت فعال می‌شوند. این تنظیم در شرایط نوسانی ممکن است تأثیر بسزایی داشته باشد.

آیا تفاوت Mark Price و Last Price به معنی دستکاری قیمت می‌باشد؟

خیر، صرف اینکه بین این دو قیمت اختلاف وجود داشته باشد، به خودی خود نشانه‌ای از دستکاری نیست. این دو قیمت به‌گونه‌ای طراحی شده‌اند که کاربری‌های متفاوتی داشته باشند. Last Price نتیجه آخرین معامله در بازار فیوچرز است، در حالی که Mark Price یک قیمت مرجع است که براساس داده‌های متنوع بازار محاسبه می‌شود. در شرایط نوسانی، افت موقت در این اختلاف کاملاً ممکن است.

نکته اساسی:

اگر اختلاف قیمت به‌طور غیرمعمول زیادی باشد، باید شرایط بازار، نقدینگی قرارداد، شاخص قیمت و روش محاسبه Mark Price آن صرافی را با دقت بررسی کنید.

در هنگام معاملات فیوچرز به کدام قیمت توجه کنیم؟

ابتدا برای ورود به توبیت (Toobit) اقدام کنید. سپس برای بررسی به این نکته توجه کنید که باید به کدام قیمت توجه کنید:

• اگر خواهان دانستن آخرین قیمت بازار هستید، قیمت آخرین معامله اهمیت دارد.
• اگر می‌خواهید ریسک لیکوییدیشن و وضعیت PnL شناور را ارزیابی کنید، قیمت مارک از اهمیت بیشتری برخوردار است.
• اگر در پی تنظیم Stop Loss هستید، باید قیمت‌های ارائه‌شده توسط صرافی برای سفارش خود را به‌عنوان Trigger Price مورد بررسی قرار دهید.

در واقع، معامله‌گر فیوچرز نباید تنها یک عدد را در نمودار دنبال کند. بهتر است حداقل سه مقدار از جمله آخرین قیمت معامله، قیمت مارک و قیمت لیکوییدیشن را به‌طور همزمان مد نظر داشته باشد.

نتیجه‌گیری

بسته شدن پوزیشن فیوچرز با قیمتی متفاوت از قیمت نشان داده‌شده بر روی نمودار معمولاً ناشی از تفاوت بین Last Price و Mark Price است. قیمت آخرین معامله به‌طور مستقیم از معاملات بازار فیوچرز به‌دست می‌آید، در حالی که قیمت مارک به‌عنوان یک معیار مرجع برای ارزیابی ارزش پوزیشن، محاسبه PnL شناور و فعال‌سازی لیکوییدیشن عمل می‌کند.

بنابراین ممکن است در ظاهر نمودار به این نتیجه برسید که قیمت به سطح لیکوییدیشن نرسیده، اما Mark Price از آن فراتر رفته باشد و پوزیشن به اتمام برسد. برای کاهش این ریسک، باید علاوه بر Last Price، قیمت مارک، فاصله تا لیکوییدیشن، اهرم، اندازه پوزیشن و تنظیمات Stop Loss را نیز مورد بررسی قرار دهید.

سوالات متداول

آیا پوزیشن فیوچرز با Last Price لیکویید می‌شود؟

خیر، در صرافی‌هایی مثل Binance و Bybit، لیکوییدیشن براساس Mark Price انجام می‌شود.

آیا Mark Price به‌عنوان قیمت واقعی بازار محسوب می‌شود؟

خیر، Mark Price به‌عنوان یک قیمت مرجع برای ارزش‌گذاری و مدیریت ریسک تلقی می‌شود و الزاماً قیمت اجرایی معامله نیست.

آیا قیمت مارک بر روی سود و زیان تأثیر دارد؟

بله، در صرافی‌های مختلف از Mark Price برای محاسبه سود و زیان تحقق‌نیافته استفاده می‌شود.