محاکم بینالمللی مقابل کشورهای قدرتمند ابزار اجرایی محدودی دارند
«عزتالله یوسفیانملا» در گفتوگو با خبرنگار سیاسی ایرنا، درباره بخشی از سخنان رئیسجمهور در مصاحبه با CBS درباره اینکه «آمریکا اگر با حاکمیت و نظامیان در جنگ است، چرا مردم عادی را تحریم میکند؟» گفت: تحریم با درآمد افراد نسبت مستقیم دارد؛ هرچه فرد فقیرتر باشد، فشار تحریم بر او بیشتر است. این یک واقعیت غیرقابل انکار است که «تحریم»، اقشار محروم را هدف گرفته است.
نماینده چهار دوره مجلس شورای اسلامی در پاسخ به اینکه تحریمهای دارویی و غذایی از منظر حقوق بینالملل چه پیامدهای انسانی و حقوقی دارند، گفت: در حقوق بینالملل سازوکارهایی برای رسیدگی به اقداماتی که به مردم آسیب میزند وجود دارد؛ از جمله دیوان لاهه و برخی مراجع دیگر. با این حال، این سازوکارها ضمانت اجرایی کافی ندارند و نمیتوانند کشورها را بهسادگی ملزم به پاسخگویی کنند.
یوسفیانملا اظهار کرد: اگر کشوری با تحریمهای دارویی یا غذایی به مردم کشور دیگری فشار وارد کند، سازوکاری وجود ندارد که کشورهای دیگر بتوانند با اعمال فشار، آن کشور را وادار به توقف این اقدامات کنند. حتی اگر امکان شکایت در مراجع بینالمللی فراهم باشد، رسیدگی به آن ممکن است سالها طول بکشد و در نهایت نیز به نتیجهای محدود و کماثر برسد؛ بهگونهای که تا آن زمان، موضوع اصلی از میان رفته باشد.
وی با اشاره به وابستگی بسیاری از نهادهای بینالمللی به کشورهای قدرتمند گفت: کشورهایی که در موضع ضعف اقتصادی قرار دارند، در محاکم بینالمللی قدرت چندانی برای پاسخگو کردن کشورهای قدرتمند ندارند. در سطح جهانی نیز قوانین و سازوکار اجرایی موثری برای احقاق حق وجود ندارد؛ بنابراین نباید چندان به مجامع بینالمللی امیدوار بود.
نماینده دوره هفتم تا دهم مجلس شورای اسلامی درباره تأثیر مواضع رئیسجمهور مبنی بر «جنایت جنگی» و «نسلکشی» آمریکا و رژیم صهیونیستی بر پیگیریهای حقوقی بینالمللی ایران، گفت: در حقوق بینالملل، شرایط پیگیری قضایی علیه مقامات رأس قدرت بسیار دشوار است. تا زمانی که یک مقام در قدرت است، حتی اگر مرتکب ظلم شود و احکامی علیه او صادر شود، اجرای آن احکام با چالشهای جدی روبرو است.
یوسفیانملا یادآور شد: معمولاً این پروندهها زمانی به نتیجه میرسند که فرد مورد نظر دیگر سمتی در قدرت ندارد. به عنوان مثال، پس از سرنگونی پینوشه در شیلی، او که سالها حکومت را در دست داشت، تنها زمانی مورد پیگرد قرار گرفت که دیگر قدرتی نداشت و در دوران کهولت سن به دادگاه برده شد.
وی به وضعیت نخست وزیر رژیم صهیونیستی اشاره کرد و گفت: با وجود صدور حکم بازداشت برای نتانیاهو، او همچنان در رأس قدرت حضور دارد و در مجامع بینالمللی سخنرانی میکند. این نشان میدهد تا زمانی که فرد در قدرت است، مجازات او بیمعناست. حتی هیتلر نیز تنها پس از شکست نظامی و سقوط حکومتش ناگزیر به خودکشی شد، در حالی که اطرافیانش پس از سقوط، در دادگاه نورنبرگ محاکمه شدند.
نماینده ادوار مجلس شورای اسلامی تاکید کرد: این محاکم بینالمللی تا زمانی که قدرت در دست افراد است، کارایی لازم را ندارند.
یوسفیانملا افزود: ارزش واقعی این قوانین زمانی مشخص میشود که بتوانند فردی را در اوج قدرت وادار به پاسخگویی کنند در غیر این صورت، صدور دهها حکم علیه رهبری که مرتکب قتلعام میشود، هیچ تأثیری نخواهد داشت و عملاً نادیده گرفته خواهد شد.
وی دز ادامه ماهیت و پیامد تحریمها متوجه مردم عادی دانست با اشاره به تضاد ادعای تحریمکنندگان مبنی بر استثنا بودن دارو و اقلام غذایی گفت: تحریمکنندگان مدعیاند دارو و غذا از فهرست تحریمها مستثنی است، اما در عمل چنین چیزی وجود ندارد. کالاها در اقتصاد مانند حلقههای زنجیر به هم پیوستهاند؛ وقتی هزینه سایر کالاهای اساسی به دلیل تحریم چندین برابر میشود، قیمت دارو نیز به تبع آن افزایش مییابد و این روند زنجیرهای، «استثناپذیر» نیست.