تدوین مقررات فورس ماژور در فوتبال ایران؛ از تعیین قهرمان تا ابطال قراردادها

عدم وجود چارچوب‌های تعیین‌شده برای شرایط فورس ماژور در فوتبال ایران، در فصل گذشته و پس از بروز جنگ، اختلافات و سردرگمی‌هایی را در خصوص مشخص کردن سهمیه‌های تیم‌های آسیایی، قهرمان و تیم‌هایی که به دسته پایین‌تر سقوط کرده‌اند، ایجاد کرد.

برگزاری یک تورنمنت سه‌جانبه به‌منظور تعیین سهمیه سوم ایران در آسیا، تشکیل پلی‌آف برای مشخص نمودن تیم‌های سقوط کننده به لیگ یک و همچنین مباحث مربوط به اهدای جام قهرمانی به تیم دارای امتیاز اول، مواردی بودند که به دلیل نبود مقررات مشخص برای شرایط فورس ماژور در فصل گذشته فوتبال ایران به وجود آمدند.

این وقایع منجر به این شد که فدراسیون فوتبال و کمیته تدوین مقررات تصمیم به تهیه یک آیین‌نامه مشخص برای شرایط فورس ماژور در فوتبال کشور بگیرند. به همین دلیل، آیین‌نامه‌ای تدوین گردیده که در صورت تأیید از سوی هیئت رئیسه فدراسیون، به‌عنوان معیار تصمیم‌گیری در شرایط فورس ماژور در دستور کار قرار خواهد گرفت و از فصل جاری اجرایی خواهد شد.

به‌استناد اطلاعات به‌دست‌آمده، جزئیات محوری آیین‌نامه فورس ماژور فوتبال ایران به شرح زیر است:

معیارهای تعیین رده‌بندی و قهرمان در صورت لغو فصل

1. اگر حداقل ۷۵ درصد مسابقات برگزار شود، رده‌بندی بر اساس جدول موجود خواهد بود.
2. چنانچه کمتر از ۷۵ درصد مسابقات برگزار شده باشد، رده‌بندی بر اساس میانگین امتیاز در هر بازی تعیین می‌شود.
3. در صورتی که تعداد بازی‌ها اختلاف فاحشی داشته باشد، باید از میانگین امتیاز همراه با تفاضل گل و نتایج رودررو استفاده گردد.

تبصره: سازمان لیگ این امکان را دارد که با تأیید هیئت رئیسه، روش عادلانه‌تری را جانشین کند.

وضعیت صعود و سقوط

تعداد تیم‌های صعود کننده و سقوط کننده در همان آیین‌نامه فصل باقی خواهد ماند، مگر اینکه هیئت رئیسه تصمیمی متناسب اتخاذ کند. وضعیت تیم‌هایی که در وضعیت قطعی قرار داشته‌اند، حفظ می‌شود مگر اینکه میانگین امتیاز مستلزم روش عادلانه‌تری باشد.

مسابقات بین‌المللی و سهمیه‌ها

فدراسیون موظف است حداکثر ظرف مدت ۲۱ روز، موضوع را به AFC و فیفا اطلاع دهد و تا زمانی که نظر مراجع بین‌المللی اعلام شود، رده‌بندی موقت سازمان لیگ ملاک انتخاب تیم‌ها خواهد بود.

آثار فورس ماژور بر قراردادها

تعلیق تعهدات

در صورت وقوع فورس ماژور، تعهدات طرفین به‌طور موقت و به میزان تأثیری که رویداد به همراه دارد، به حالت تعلیق درمی‌آید. طرفی که ادعا می‌کند، موظف است حداکثر ظرف مدت ۷ روز کاری موضوع را به‌صورت کتبی به طرف دیگر و مرجع نظارتی اطلاع دهد و مدارک مستند را ارائه کند. مدت زمان تعلیق برابر با مدت استمرار شرایط فورس ماژور خواهد بود.

فسخ قرارداد

اگر فورس ماژور به مدت بیش از ۹۰ روز متوالی یا ۱۲۰ روز غیرمتوالی در یک فصل مسابقاتی ادامه یابد، هر یک از طرفین مجاز هستند با اخطار کتبی ۳۰ روزه قرارداد را فسخ کنند، مگر اینکه طرفین نسبت به تمدید یا تغییر توافق کنند.

تبصره: فسخ ناشی از فورس ماژور مانع از مطالبه مطالبات معوق تا تاریخ فسخ نخواهد بود.

پرداخت‌ها در دوره تعلیق

در ایام تعلیق، پرداخت حقوق و مزایای بازیکنان و مربیان بر اساس توافق طرفین یا تصمیم کمیته وضعیت بازیکنان انجام خواهد شد (حداکثر تا ۵۰ درصد حقوق پایه مگر اینکه توافق دیگری صورت گیرد). اقساط معوق قراردادهای انتقال نیز به مدت معادل دوره فورس ماژور به تعویق خواهد افتاد، مگر اینکه توافقی دیگر صورت گیرد.

۱- مصادیق فورس ماژور

مصادیق فورس ماژور شامل موارد زیر است:

1. بلایای طبیعی (زلزله، سیل، طوفان، آتش‌سوزی‌های وسیع و مشابه).
2. جنگ، شورش‌ها، ناآرامی‌های مدنی و تحریم‌های بین‌المللی مؤثر بر فعالیت ورزشی.
3. همه‌گیری بیماری‌های واگیر اپیدمی و پاندمی با اعلام مراجع بهداشت معتبر.
4. تصمیمات یا اقدامات قهری از سوی دولت، فدراسیون فوتبال ایران، کنفدراسیون فوتبال آسیا (AFC) یا فیفا.
5. تعطیلی اجباری مسابقات، لغو فصل یا تعلیق طولانی‌مدت لیگ‌ها.
6. قطع وسیع و طولانی‌مدت خدمات ضروری که به‌طور مستقیم بر اعمال قرارداد تأثیر بگذارد.

تبصره: مشکلات اقتصادی عمومی، تورم، نوسانات نرخ ارز و کمبود بازیکن یا مربی به تنهایی نمی‌تواند مصداق فورس ماژور محسوب شود مگر آنکه به‌طور مستقیم ناشی از موارد فوق باشد.

مفاد این آیین‌نامه بر تمامی قراردادهای بازیکنان، مربیان، کادر فنی، اسپانسرشیپ‌ها، تبلیغاتی، رسانه‌ای، اجاره ورزشگاه، خدمات و تدارکات و سایر قراردادهای مالی و معاملاتی فدراسیون، سازمان لیگ و باشگاه‌های وابسته حاکم است.

بیشتر بخوانید: پاسخ ناامیدکننده فدراسیون به هواداران استقلال؛ ماجرای جام به بن‌بست خورد