ضرورت تهیه برنامه‌ای ده‌ساله برای حوضه آبخیز زاگرس و تدوین برنامه‌ای برای مناطق آسیب‌دیده ایلام
محمد فیضی در گفت‌وگویی با ایسنا به تنوع زیستی بالا در استان ایلام اشاره کرد و گفت: برای مدیریت بهینه منابع آب، خاک، هوا و زیست‌بوم این استان، تدوین و اجرای یک برنامه ۱۰ ساله تنفس در بزرگ‌ترین حوضه آبخیز کشور یعنی زاگرس و همچنین یک برنامه پنج ساله برای مناطق آبخیز آسیب‌دیده، به‌ویژه سیمره، دورج و کنجان‌چم، و همچنین پیگیری لایحه حفاظت از حوضه‌های آبخیز که در پایان دوره چهارم مجلس به مجلس ارائه شده است، ضروری است.
این فعال محیط‌زیست و استاد دانشگاه تصریح کرد: توسعه و تجهیز مرکز پایش آلودگی هوا و گرد و غبار با ابزارهای سنجش آنی و اتصال به شبکه ملی پایش، توقف فوری پروژه‌های فاقد ارزیابی محیط‌زیستی و ارزیابی اثرات توسعه بر محیط زیست، و درخواست صدور یک بخشنامه ویژه برای ایلام به‌دلیل وجود اکوسیستم خاص و آسیب‌پذیر و ممنوعیت ادامه پروژه‌های بدون ارزیابی‌های زیست‌محیطی (EIS و JEIA) در سطح کشور، دیگر نیازهای پیش‌روی ماست.
وی همچنین بیان کرد: احیای بخش‌های آسیب‌دیده زاگرس با اجرای پروژه‌های بیولوژیکی و مکانیکی به منظور جلوگیری از فرسایش جدی خاک و ایجاد بانک ژن برای حفظ تنوع زیستی ایلام با هدف حفاظت از گونه‌های بومی در معرض خطر نظیر پلنگ ایرانی، خرس قهوه‌ای، سمندر لرستانی و بلوط زاگرس که در فهرست قرمز IUCN قرار دارند، از جمله درخواست‌های ما به‌شمار می‌رود.
فیضی با اشاره به تلاش برای تبدیل ایلام به‌عنوان قطب ملی محیط‌زیست کشور، خاطرنشان کرد: انتخاب ایلام به‌عنوان استان اولویت‌دار تنوع زیستی کشور با توجه به موفقیت‌های حاصل شده در زاگرس، ویژگی‌های اکولوژیک و تنوع گونه‌ها و ایجاد مرکز ملی مدیریت بحران محیط زیست زاگرس در این استان برای مقابله با آتش‌سوزی‌ها، خشکسالی، فرسایش خاک و آلودگی‌های مختلف، و همچنین ثبت بین‌المللی مناطق حساس ایلام در کنوانسیون‌هایی نظیر رامسر و یونسکو، از جمله تالاب‌های چکر، دریاچه‌های دوقلوی شهرستان آبدانان و دیگر آثار طبیعی برجسته مانند چشمه‌های قیر دهلران و غار خفاش و حوضه‌های آبخیز کلیدی ایلام، از ضروریات می‌باشد.
وی افزود: ایجاد پارک ملی کبیرکوه به‌عنوان بزرگ‌ترین ذخیره‌گاه بلوط ایران و مهم‌ترین حوضه آبخیز که شش شهرستان ایلام و همچنین استان‌های خوزستان و لرستان و کشور عراق از فواید اکوسیستمی آن بهره‌مند می‌شوند، خواسته دیگری به شمار می‌آید. احداث کمربندهای سبز با استفاده از نوار مرزی رودخانه‌ها به‌عنوان یک راهکار طبیعی برای مقابله با طوفان‌های گرد و غبار در استان‌های مرزی نیز از دیگر نظرات ما است.
این عضو شبکه ملی شورای هماهنگی محیط زیست و منابع طبیعی کشور افزود: تأسیس یک مرکز پژوهشی برای انرژی‌های پایدار در ایلام به‌منظور کاهش فشار بر روی منابع طبیعی و ارتقای توسعه پایدار استان، به‌جای پروژه‌ها و طرح‌های ناسازگار با محیط زیست، همچون صنایع بیابانی‌کننده استان، از دیگر خواسته‌های استراتژیک ما می‌باشد.
فیضی همچنین به مطالبات مرتبط با حیات وحش و تنوع زیستی استان ایلام اشاره کرد و گفت: ایجاد مناطق امن برای پلنگ ایرانی و گوزن زرد با استفاده از سیستم‌های پایش هوشمند، دوربین‌های تله‌ای و گشت‌ها در دیگر مناطق حفاظت‌شده برای حفاظت از تنوع زیستی کشور، ممنوعیت چرای بی‌رویه در مناطق حساس زاگرس و ارائه طرح‌های معیشت جایگزین به جوامع محلی و تأسیس مرکز درمان و نجات حیات وحش ایلام به‌منظور کمک به حیات وحش آسیب‌دیده از آتش‌سوزی‌ها و تصادفات، از جمله این درخواست‌ها است.
وی در ادامه توضیح داد: ظرفیت چرای مراتع در استان ایلام کمتر از دام‌های بومی خود ایلام است و متأسفانه با ورودی رمه‌گردانان از سایر استان‌ها، وضعیت ایلام که باید به‌عنوان سپر مقابله با پیچیدگی گرد و غبار عمل کند، سال به سال بیابانی‌تر می‌شود که تهدیدی جدی برای استان محسوب می‌گردد.
فیضی همچنین به مسئله آلودگی هوا و انرژی اشاره کرده و گفت: رصد لحظه‌ای آلودگی ناشی از صنایع نفت و گاز، پتروشیمی و کارخانه‌های سیمان و الزام به نصب سنسورهای آنلاین قابل رصد توسط سازمان حفاظت محیط زیست حیاتی است. تدوین سندی برای مدیریت منابع به‌منظور کاهش آلاینده‌های ناشی از فعالیت‌های نفتی در این استان که یکی از استان‌های نفت و گاز حساس محسوب می‌شود و همچنین توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر مانند انرژی خورشیدی و بادی در شهرستان‌های مهران، دهلران، ایوان، سرابله و جرداول با توجه به توپوگرافی مناسب آن، برای کاهش فشار به منابع طبیعی و کاهش استفاده از سوخت‌های فسیلی از دیگر پذیرفته‌ها به شمار می‌آید.
وی بر ضرورت توجه به دو رکن اساسی توسعه پایدار یعنی ابعاد اجتماعی و اقتصادی تأکید کرد و گفت: تأسیس صندوق توسعه اکولوژیک ایلام به‌منظور حمایت از پروژه‌های سازگار با محیط زیست و توسعه معیشت سبز، ارتقاء اکوتوریسم مسئولانه در مناطقی چون کبیرکوه، مانشت، قلارنگ، وری، پشمین و سایر حوضه‌های آبخیز و حساس در استان با مشارکت جوامع محلی و آموزش مفاهیم زیست‌محیطی به مدیران و تصمیم‌گیران و نیز در آموزشگاه‌ها و دانشگاه‌ها با همکاری انجمن‌ها و سازمان محیط زیست و ادارات مرتبط از دیگر درخواست‌های ماست.
فیضی ادامه داد: ایلام استانی با تنوع زیستی غنی، سرانه جنگل مناسب برای ساکنانش، دارای منابع آبی فراوان، گیاهان دارویی، جاذبه‌های اکوتوریستی، ژئوتوریستی و مذهبی است و با بیشترین مرز مشترک با عراق باید توجه بیشتری شود و با لحاظ کردن ظرفیت‌های طبیعی خدادادی، به‌جای واژه محروم، به‌عنوان یک سرمایه ملی شناخته شود، زیرا هر تصمیم صحیح در این استان، آینده تنوع زیستی ایران را تضمین خواهد کرد.
وی اعلام کرد: ما خواستار آن هستیم که سازمان حفاظت محیط زیست، ایلام را از وضعیت حاشیه‌ای و به‌طور نادرستی مشخص شده محروم، به یک استان با اولویت ملی تبدیل نماید.
فیضی در خصوص فراخوان ملی برای انتخاب نمایندگان تشکل‌ها در کنوانسیون رامسر نیز خواستار فراهم کردن بستر مناسب برای حضور نمایندگان در دهمین نشست کنفرانس اعضای کنوانسیون تنوع زیستی در ایروان، ارمنستان شد و ابراز امیدواری کرد که از ظرفیت دیپلماسی تشکل‌ها، کارت‌های ناگویا و برگزاری همزمان نشست‌های اعضای پروتکل به‌خوبی بهره‌برداری شود.
انتهای پیام