تصاویر اولیه ماهواره سنتینل-۳C از زمین منتشر گردید
تینا مزدکی_آژانس فضایی اروپا با ارائه اطلاعاتی از ماهواره سنتینل-۳C، تصاویری از سرزمین ایتالیا، نواحی قطب شمال و قسمتهایی از دریای کارائیب را منتشر کرده است که به همراه اندازهگیریهای ارتفاع صفحات یخی گرینلند و سطح دریاها میباشد. این ماهواره بخشی از برنامه کوپرنیک اتحادیه اروپا به شمار میرود و در راستای پایش اقیانوسها، خشکیها، یخهای قطبی و تحولات اقلیمی به کار گرفته خواهد شد.
- سنتینل-۳C به عنوان سومین ماهواره از زنجیره ماهوارههای سنتینل-۳ شناخته میشود.
- نخستین دادههای آن به مدت دو هفته پس از پرتاب به دست آمدهاند.
- ابزارهای موجود در این ماهواره قادر به اندازهگیری رنگ اقیانوسها و خشکیها و همچنین ارتفاع سطوح دریا و صفحات یخی هستند.
- این دادهها به منظور ارزیابی خشکسالی، آتشسوزیهای جنگلی، آلودگی دریایی و همچنین موجهای گرمایی در اقیانوس استفاده میشوند.
- تکمیل مراحل آمادهسازی این ماهواره برای آغاز فعالیتهای عملیاتی نیازمند تقریباً پنج ماه زمان خواهد بود.
نخستین دادههای سنتینل-۳C از کدام نقاط زمین به دست آمدهاند؟
آژانس فضایی اروپا اعلام نموده که ماهواره سنتینل-۳C نخستین تصاویر و اندازهگیریهای خود را از دو ابزار کلیدی به کره زمین ارسال کرده است. این دادهها تقریباً دو هفته پس از پرتاب ماهواره در دسترس قرار گرفته و اولین نشانههای عملکرد ابزارهای علمی آن را برای متخصصان فراهم میسازد.
تصاویر اولیه با کمک ابزار اندازهگیری رنگ اقیانوس و خشکی ثبت شدهاند و نقشی از ایتالیا، قطب شمال و مناطقی از کارائیب را نمایان میسازند. به طور همزمان، میزان ارتفاع صفحه یخی گرینلند و سطح دریاها با استفاده از سنجشگر راداری دهانه ترکیبی مدنظر قرار گرفته است.
این دادهها به دانشمندان کمک میکند تا وضعیت سطح زمین، اقیانوسها و مناطق یخی را با دقت و وضوح بیشتری مورد مطالعه قرار دهند.

ماهواره سنتینل-۳C چه کارکردهایی دارد؟
سنتینل-۳C به عنوان سومین ماهواره از مجموعه سنتینل-۳ در چارچوب برنامه مشاهده زمین کوپرنیک اتحادیه اروپا فعالیت میکند. هدف اصلی این مجموعه، گردآوری منظم و بلندمدت دادههایی از اقیانوسها، خشکیها، یخکره و جو زمین میباشد.
این اطلاعات نه تنها در زمینه پژوهشهای علمی کاربرد دارند، بلکه میتوانند برای نظارت بر محیط زیست، پیشبینی وضعیت آبوهوا و مدیریت مخاطرات طبیعی نیز مورد استفاده قرار گیرند.
پایش اقیانوسها و کشف آلودگی دریایی
ماهوارههای سنتینل-۳ قادر به اندازهگیری دمای سطح دریا، رنگ آب، ارتفاع سطح دریا و ضخامت یخهای دریایی هستند. این اطلاعات برای شناخت تغییرات در اقیانوسها و شناسایی مشکلاتی نظیر آلودگی دریایی و موجهای گرمایی در آبهای اقیانوس مزیت دارند.
پایش تغییرات دمای آب میتواند در شناسایی مناطقی که با افزایش غیرمعمول دما مواجه هستند، سودمند باشد. علاوه بر این، اندازهگیری رنگ آب نیز دادههایی درباره ویژگیهای سطح اقیانوس و تغییرات محیطی به محققان ارائه میدهد.
رصد خشکسالی، آتشسوزی و ارزیابی سلامت پوشش گیاهی
کاربردهای سنتینل-۳ فقط به اقیانوسها محدود نمیشوند. دادههای این ماهواره برای نظارت بر خشکسالی و آتشسوزیهای طبیعی، نقشهبرداری از کاربری زمین و ارزیابی وضعیت پوشش گیاهی نیز مورد استفاده قرار میگیرند.
این اطلاعات میتوانند در شناسایی تغییرات محیطی در اقلیمهای مختلف و بررسی آثار ناشی از پدیدههای طبیعی موثر واقع شوند. همچنین، سنجش ارتفاع رودخانهها، دریاچهها و صفحات یخی قطبی از دیگر امکانات این مجموعه ماهوارهای به شمار میآید.
کمک به پیشبینی آبوهوا و مطالعه تغییرات اقلیمی
دادههای سنتینل-۳ برای تهیه برخی از پارامترهای لازم در پیشبینی وضعیت آبوهوا در زمانهای نزدیک به زمان اندازهگیری کاربرد دارند. این دادهها به بررسی روندهای بلندمدت تغییرات اقلیمی نیز کمک شایانی میکنند.
اهمیت اندازهگیریهای منظم و پیوسته در این است که پژوهشگران میتوانند با مقایسه دادهها در طول زمان، تغییرات تدریجی در دماهای اقیانوس، سطوح دریا، پوشش گیاهی و مناطق یخی را بهتر ارزیابی کنند.

سنتینل-۳C چه زمانی وارد فاز عملیاتی خواهد شد؟
با اینکه سنتینل-۳C نخستین دادهها را دریافت کرده، اما هنوز در مرحله آمادهسازی و راهاندازی به سر میبرد. آژانس فضایی اروپا تصریح کرده که این فرایند حدود پنج ماه دیگر به طول خواهد انجامید.
در این بازه زمانی، عملکرد سامانهها و ابزارهای ماهواره مورد بررسی قرار خواهد گرفت تا اطمینان حاصل شود که تجهیزات برای ارائه دادههای عملیاتی آماده هستند. تصاویر و اندازهگیریهای اولیه به منزله تأییدی ابتدایی بر عملکرد ماهواره در نظر گرفته میشوند، اما آغاز فعالیتهای عملیاتی به تکمیل این مراحل وابسته است.
کدام نهاد مسئول مدیریت ماهوارههای سنتینل-۳ است؟
مجموعه سنتینل-۳ زیرمجموعهای از برنامه کوپرنیک، بازوی مشاهده زمین در برنامه فضایی اتحادیه اروپا میباشد. آژانس فضایی اروپا مسئول توسعه و اجرای ماموریت ماهوارهها و انجام عملیات تا مرحله راهاندازی است.
پس از گذر از این مرحله، مدیریت مشترک مأموریت به عهده آژانس فضایی اروپا و سازمان اروپایی بهرهبرداری از ماهوارههای هواشناسی، به نام Eumetsat، خواهد بود.
Eumetsat مسئولیت عملیات روزمره ماهواره و ارائه دادههای دریایی و جوی را بر عهده دارد. در عوض، آژانس فضایی اروپا محصولات مرتبط با خشکی، یخکره، آبهای داخلی و برخی از دادههای جوی پردازش شده را ارائه میدهد.
چرا پرتاب سنتینل-۳C حائز اهمیت است؟
دریافت نخستین دادههای سنتینل-۳C نشاندهنده گام مهمی در مسیر توسعه قابلیتهای اروپا برای مشاهده و پایش زمین است. این ماهواره با ارائه اندازهگیریهای منظم از اقیانوسها، خشکیها و نواحی یخی، به تکمیل مجموعه دادههایی که در راستای ارزیابی وضعیت محیط زیست و تغییرات اقلیمی استفاده میشوند، یاری خواهد رساند.
پس از اتمام مراحل راهاندازی، انتظار میرود که سنتینل-۳C به همراه دیگر ماهوارههای این گروه، پایش مستمر زمین را ادامه دهد. ارزش اصلی این مأموریت در قابلیت ثبت پیوسته دادهها و امکان مقایسه وضعیت زمین در گذر زمان نهفته است، که برای درک بهتر تغییرات محیطی و تصمیمگیریهای موثر در مدیریت منابع طبیعی اهمیت بسزایی دارد.
منبع: Space and defense
۲۲۷۳۲۳