روایت جلال‌زاده از جزئیات نشست نمایندگان با عراقچی/روابط وزارت خارجه و مجلس در حال پیشرفت است
بر اساس گزارش خبرنگار سیاست خارجی ایرنا، در روز دوشنبه ۲۰ مهرماه، مجمع نمایندگان استان تهران در مجلس با حضور در وزارت امور خارجه، دیدار و گفت‌وگویی را با «سیدعباس عراقچی» وزیر امور خارجه انجام دادند. این ملاقات که «وحید جلال‌زاده» معاون کنسولی، مجلس و ایرانیان وزارت امور خارجه آن را به عنوان بخشی از دیدارهای منظم این وزارتخانه و نمایندگان تبیین کرد، فرصتی را فراهم کرد تا پرسش‌ها و ابهامات نمایندگان مجلس به طور مستقیم پاسخ داده شود.
رویکرد نوین وزارت امور خارجه به تقویت تعاملات با کمیسیون اقتصادی مجلس
در هفته‌های اخیر، شاهد برگزاری نشست‌های مکرر وزیر امور خارجه با نمایندگان مجلس بوده‌ایم. لطفاً توضیح دهید که چه مباحث و مسائلی در این جلسات مطرح شده است؟
طبق آنچه بیان کردید، در یکی دو هفته گذشته ملاقات‌های متنوعی با گروه‌های مختلف نمایندگان مجلس شورای اسلامی داشتیم. وزارت امور خارجه به‌گونه‌ای مستمر با کمیسیون‌های داخلی مجلس ارتباط برقرار می‌کند. کمیسیون تخصصی ما، کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس می‌باشد که برقراری تعاملات ما با مجلس عمدتاً از طریق این کمیسیون صورت می‌گیرد؛ چه به شکل جلسات استماع و چه از طریق مشارکت در مذاکرات مربوط به طرح‌ها و لوایحی که به وزارت امور خارجه مربوط می‌شوند.
تاکنون، ۱۶ جلسه با گروه‌ها، مجامع و فراکسیون‌های مجلس برگزار کرده‌ایم که این شمار، علاوه بر حضور ما در جلسات کمیسیون‌های تخصصی مجلس شورای اسلامی است.
خوشحالیم که بگوییم دکتر عراقچی اخیراً تصمیم به افزایش تعاملات وزارت امور خارجه با کمیسیون اقتصادی مجلس گرفته‌اند. یکی از مسائل حیاتی و مورد توجه مسئولان و مردم در شرایط فعلی کشور، موضوعات اقتصادی است؛ از جمله تحریم‌ها و روابط با کشورهای همسایه. از این رو، در دو ماه گذشته در دو جلسه کمیسیون اقتصادی مجلس شرکت کرده‌ایم؛ نشست‌هایی که در دوره‌های پیشین کمتر به وقوع پیوسته بود و تعاملات ما در بیشتر موارد به کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی محدود می‌شد. در حقیقت، یک رویکرد جدید در وزارت امور خارجه ایجاد شده است تا ارتباطات خود را با کمیسیون اقتصادی مجلس گسترش دهد. در این راستا، اعضای این کمیسیون در یک جلسه به وزارت امور خارجه آمدند و در جلسه دیگر، ما در مجلس حضور یافته و با آن‌ها به تبادل نظر پرداختیم. محتوای این جلسات، موضوعات اقتصادی مرتبط با تحریم‌ها، بنادر و مرزها و راهکارهای خنثی‌سازی تحریم‌ها را شامل می‌شود.
تاکنون، ۱۶ جلسه با گروه‌ها، مجامع و فراکسیون‌های مجلس برگزار کرده‌ایم که این تعداد، علاوه بر حضور ما در جلسات کمیسیون‌های تخصصی مجلس شورای اسلامی است. همچنین، در یک یا دو هفته گذشته، جلسه‌ای بسیار مثبت با کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس داشتیم. جلسه‌ای نیز با تعدادی از نمایندگان مجلس برگزار شد که دومین نشست ما با آن‌ها به شمار می‌رفت. جلسه‌ای دیگر به دعوت رئیس کمیسیون اجتماعی مجلس و با حضور برخی از اعضای این کمیسیون و دیگر نمایندگان برگزار گردید. روز گذشته نیز، به درخواست رئیس مجمع نمایندگان مردم استان تهران در مجلس، دکتر یزدی‌خواه، نشستی با غالب نمایندگان استان تهران در آن‌جا تشکیل شد.
برداشت‌ها از سفر نیویورک تا روابط با همسایگان در نشست‌های وزیر خارجه با نمایندگان
مهم‌ترین موضوعات مطرح شده در این جلسات چه چیزهایی بودند؟
از جمله مسائلی که در این جلسات مورد توجه نمایندگان محترم مجلس قرار گرفت، گزارشی بود که وزیر امور خارجه از سفر بسیار حیاتی خود به نیویورک ارائه کردند. همان‌طور که در رسانه‌ها به تفصیل ذکر شده، در این سفر کوتاه نزدیک به ۱۰۰ رویداد اجرا شد. بخشی از این برنامه‌ها به دیدارهای رئیس‌جمهور تعلق داشت که ایشان با نزدیک به ۱۰ نفر از مقامات کشورها، رئیس مجمع عمومی سازمان ملل و دیگر مسئولان گفتگو کردند. دکتر عراقچی نیز ۴۱ دیدار در سطح همتایان خود داشتند و حدود ۱۰ ملاقات دیگر با رئیس مجمع عمومی سازمان ملل، رئیس شورای امنیت، دبیرکل سازمان ملل و مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا و دیگر مقام‌های در این سطح برگزار کردند. رویدادهای رسانه‌ای این سفر نیز مجموعاً تعداد برنامه‌ها را به نزدیک به ۱۰۰ رویداد رساند. گزارش این دیدارها و فعالیت‌ها برای نمایندگان مجلس بسیار حائز اهمیت بود. ایالات متحده آمریکا و رژیم صهیونیستی تلاش داشتند تا جمهوری اسلامی ایران را کشوری دچار بحران و منزوی جلوه دهند، اما سیاست آن‌ها در سازمان ملل به شکست انجامید و این رژیم صهیونیستی در پی سخنرانی نخست‌وزیرش در مجمع عمومی با واکنش‌هایی روبه‌رو شد که به انزوای آن انجامید.
وزیر امور خارجه جزئیات دقیقی درباره طرح هفت روزه، پیشنهادهای جمهوری اسلامی ایران و واکنش کشورهای مختلف و ایالات متحده آمریکا ارائه کردند.
این موضوع به‌ویژه درخواست مقامات اروپایی برای ملاقات با وزیر امور خارجه، برای نمایندگان مجلس بسیار حائز اهمیت بود. این نشان می‌دهد که آن‌ها خواستار تبادل نظر و ملاقات با طرف ایرانی هستند.
همچنین طرح هفت‌روزه جمهوری اسلامی ایران توجه ویژه‌ای از سوی کشورها جلب کرد و نمایندگان مجلس به جزئیات آن و نحوه مواجه کشورهای مختلف با آن علاقمند بودند. به همین دلیل، وزیر امور خارجه توضیحات دقیقی درباره این طرح، پیشنهادهای ایران و واکنش کشورهای مختلف و ایالات متحده ارائه کردند.
یکی دیگر از موضوعات مورد بحث، بررسی روابط ایران با همسایگان بود. ما روابط نزدیکی با کشورهای همسایه داریم و این ارتباطات می‌تواند در مواجهه با تحریم‌های یک‌جانبه آمریکا به ما یاری دهد. نمایندگان مجلس تمایل داشتند از وضعیت این روابط و پیشرفت‌های حاصل شده در حوزه‌های مرزی، اقتصادی، سیاسی و فرهنگی آگاه شوند. در این رابطه، گزارشی مفصل برای نمایندگان تهیه و ارائه شد.
رفع ابهام عراقچی درباره دیدار هیئت ایرانی با مقامات آمریکایی در نیویورک
آیا نمایندگان مجلس در این جلسات نقد یا ابهاماتی درباره سیاست خارجی و به ویژه مذاکرات با آمریکا مطرح کردند؟
این جلسات به‌طور کلی بسیار سازنده و مثبت بوده‌اند، ولی در عین حال طبیعت انتقادی نیز داشته‌اند. نمایندگان در مورد برخی از جوانب سیاست خارجی نقدهایی را مطرح کرده و سوالات و ابهاماتی که در افکار عمومی وجود دارد را با وزیر امور خارجه در میان گذاشته‌اند. وزیر نیز به‌تفصیل به این سوالات پاسخ داده و تلاش کرده تا ابهامات موجود در ذهن نمایندگان را برطرف کند. در جلسه اخیر مجمع نمایندگان استان تهران با دکتر عراقچی، سوالات جدی و ابهاماتی مطرح شد که یکی از آن‌ها به مسئله دیدار هیئت ایرانی با مقامات آمریکایی در نیویورک مربوط بود.
هرچند که سخنگوی وزارت خارجه در نیویورک در مصاحبه‌ای با صداوسیما و همچنین خبرنگار خبرگزاری ایرنا و در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس، این موضوع را به‌نوعی رد کرده بودند، اما همچنان سوالات در این حوزه باقی بود. وزیر در این جلسه به‌تفصیل توضیح دادند که میانجی‌ها در حال انجام وظایف خود بودند و ما نیز هیچ تمایلی برای دیدار مستقیم با مقامات آمریکایی نداشتیم؛ به همین خاطر، انتقال مسائل و مواضع ما از طریق میانجی‌ها برای ما کافی بود.
شرکت‌های هواپیمایی عمانی به زودی پروازهای هوایی را از سر می‌گیرند
شما به موضوع اقتصاد و اهمیت آن در این مذاکرات اشاره کردید، چالش‌های اصلی مطرح شده توسط نمایندگان در این زمینه چه بودند؟
بله، مفهوم دیپلماسی اقتصادی در این نشست‌ها به تفصیل مورد بررسی قرار گرفت. دکتر قنبری، معاون مربوطه، گزارشی کامل به نمایندگان محترم ارائه کردند و شرح‌وطی از مسائل اقتصادی ما با کشورهای مختلف، به‌ویژه کشورهای همسایه، ارائه شد. در حوزه پروازها نیز توضیحات مناسبی به نمایندگان ارائه گردید. همان‌طور که مطلع هستید، عراق در ابتدا محدودیت‌هایی ایجاد کرده بود، اما با کوشش همکاران ما در وزارت امور خارجه، خوشبختانه پروازها به مقصد نجف دوباره آغاز شده است.
ما در تلاش هستیم تا با برگزاری این نشست‌ها، روابط وزارت امور خارجه با مجلس را به طرز چشمگیری توسعه دهیم و تعاملی سازنده و فعال ایجاد کنیم.
عمان نیز پروازهای خود را متوقف کرده بود، اما شرکت‌های هواپیمایی عمانی به‌زودی مسیر هوایی را بازخواهند کرد و پروازهای ما به مسقط برقرار خواهد شد. بسیاری از کشورهای همسایه، از جمله پاکستان و ارمنستان، از آغاز در این زمینه محدودیتی اعمال نکرده‌اند. در ارتباط با کشورهایی که ممکن است محدودیت‌هایی داشته باشند، همکاران ما در نمایندگی‌های ایران و معاونت دیپلماسی اقتصادی وزارت امور خارجه در حال تلاش برای برطرف کردن این محدودیت‌ها هستند. این مسائل برای نمایندگان مجلس از اهمیت و جذابیت زیادی برخوردار بوده است. آن‌ها علاوه بر طرح سوالات و نقدهای خود، راهکارهایی نیز ارائه می‌کردند و ما متناسب با موضوعات مطرح‌شده و تحولات، پاسخ‌های لازم را به سوالات می‌دادیم و ابهامات را زایل می‌کردیم.
به طور کلی، روابط وزارت امور خارجه با مجلس شورای اسلامی در مسیر مثبتی قرار دارد. ما همواره سعی داریم با برگزاری دیدارهای تخصصی و گروهی نمایندگان با وزیر امور خارجه، تعاملات خود را تقویت و فرصتی برای اطلاع‌رسانی دقیق‌تر در خصوص مسائل و تحولات سیاست خارجی ایجاد کنیم. ما در تلاشیم تا این نشست‌ها، به‌ویژه با مجمع نمایندگان استان‌ها، به تداوم روابط وزارت امور خارجه با مجلس شورای اسلامی منجر شود و به شکلی سازنده و رو به جلو حرکت کنیم.