به نقل از خبرنگار مهر، رئیسکل بانک مرکزی پیشتر اعلام کرده است که از آغاز سال جاری، حدود ۷۰۰۰ همت تسهیلات توسط شبکه بانکی توزیع شده و از این مقدار، ۷۸ درصد آن به بخش تولید اختصاص یافته است. این آمار نشاندهنده تفکیک میان تسهیلات ارائهشده به صاحبان کسبوکار و تسهیلات پرداختی به مصرفکنندگان نهایی است که بانک مرکزی به آن توجه دارد.
براساس تحقیقات خبرنگار مهر در بانک مرکزی، کل تسهیلات اعطا شده در سیستم بانکی به دو بخش تقسیم میشود: تسهیلات معرفیشده به صاحبان کسبوکار، شامل اشخاص حقوقی و غیرحقوقی، و تسهیلات ارائهشده به خانوارها یا مصرفکنندگان نهایی. بر این اساس، تخصیص ۷۸ درصد تسهیلات به بخش تولید به این معناست که اکثریت این تسهیلات مستقیماً به دست صاحبان کسبوکار رسیده است.
همچنین، بانک مرکزی اشاره کرده است که بررسیهای انجامشده بر روی آمار تسهیلات ارائهشده به صاحبان کسبوکار حاکی از این است که بخش قابل توجهی از این تسهیلات به منظور تأمین سرمایه در گردش هزینه میشود. این مسأله به گفته این نهاد، نشاندهنده تمرکز شبکه بانکی بر تأمین مالی برای حفظ و جاری بودن فعالیتهای اقتصادی در کشور است.
تفاوت تأمین سرمایه در گردش با توسعه ظرفیت تولید
با این وجود، علیرغم اعلام سهم ۷۸ درصدی تسهیلات اعطا شده به صاحبان کسبوکار، این پارامتر به تنهایی قادر به نشان دادن میزان منابع هدایتشده به تأمین سرمایه در گردش و همچنین مقدار هزینه شده برای ایجاد یا افزایش ظرفیت تولید، خرید ماشینآلات و دیگر نیازها نیست.
در پاسخ به سؤالی درباره میزان تسهیلات تخصیصیافته به این مصارف، بانک مرکزی توضیح داده است که آمار و ارقام مربوطه بهطور دورهای از طریق وبسایت این نهاد در دسترس عموم قرار میگیرد.
علاوه بر این، بانک مرکزی تأکید کرده است که آمار تسهیلات اعطایی به شبکه بانکی به طور دورهای و با جزئیات مرتبط به «هدف از دریافت» و «بخش اقتصادی»، به همراه تفکیک سهم و مبلغ، منتشر خواهد شد. همچنین، بنا به نیاز، آمار به تفکیک بانکهای مختلف نیز منتشر میشود.
بنابراین، برای دستیابی به ارزیابی دقیقتری از تأثیر تسهیلات بانکی بر رشد تولید، لازم است که علاوه بر حجم کل تسهیلات اعطا شده به صاحبان کسبوکار، ترکیب این منابع از نظر هدف دریافت و بخش اقتصادی نیز مورد بررسی قرار گیرد؛ چراکه پرداخت تسهیلات به یک بنگاه اقتصادی به خودی خود به معنای ایجاد ظرفیت تولیدی نوین نیست و بخشی از این منابع ممکن است برای تأمین سرمایه در گردش و حفظ فعالیتهای اقتصادی مورد استفاده قرار گیرد.