معاون وزیر علوم در دوره اصلاحات: بخشی بزرگ از جوانان قادر به ارتباط با زبان رسمی دولت نیستند/ نیاز به توجه به اوضاع چهار دهک ابتدایی جامعه است
طبق اعلام خبرگزاری خبرآنلاین، غلامرضا ظریفیان در خصوص روش‌های ارتقاء رضایتمندی مردم در شرایط دشوار اقتصادی بیان کرد: دولت پزشکیان تنها نمونه‌ای از چالش‌های متعدد دولتها پس از پیروزی انقلاب است که به دلایل مختلفی با ضعف‌هایی روبرو بوده‌اند و این کمبودها مانع از استفاده بهینه از ظرفیت‌های موجود کشور شده است. این دولت در وضعیتی سخت قرار دارد و می‌تواند با بهره‌مندی از تمامی امکانات کشور به تقویت عملکرد خود بپردازد. در حالی که اقتصاد با ابرچالش‌هایی دست و پنجه نرم می‌کند که فشارهای سنگینی بر مردم ایران وارد کرده، نکته دیگری که دولت با آن مواجه است، مسئله «اعتماد عمومی» است. هرچند اقدامات ارزشمندی از طرف دولت در حوزه‌های مختلف انجام شده، اما به دلیل عدم اعتماد جامعه، این اقدامات نمی‌توانند تبدیل به موضوعی ملی شوند و از ظرفیت اجتماعی آن استفاده گردد.
به نقل از ایسنا، این فعال سیاسی اصلاح‌طلب با اشاره به تکمیل پروژه فرهنگی و عمرانی آرامگاه شمس تبریزی در خوی اظهار داشت: این آرامگاه از جمله میراث‌های فرهنگی مهم کشور است و در سال‌های اخیر به تدریج توسعه یافته و امسال به مرکزی بزرگ برای فعالیت‌های فرهنگی - بین‌المللی تبدیل شده است. این اقدام فرهنگی ارزشمند، یکی از ظرفیت‌های برجسته میراث ایرانی محسوب می‌شود. در زمان افتتاح این مجموعه، احساس خوبی در بین مردم شهر و نشاطی مشاهده می‌شد. در دیگر نقاط دنیا، چنین رویدادی می‌توانست به یک مناسبت ملی تبدیل شود و برنامه‌ها و جشن‌های گسترده‌ای به دنبال داشته باشد، اما متأسفانه از این تلاش فرهنگی به‌طور بهینه استفاده اجتماعی نشد.
ضرورت اتخاذ راهبرد «صداقت ارتباطی» توسط دولت و قوای دیگر
ظریفیان در ادامه، نخستین راهکار سیاسی را برای افزایش رضایت مردم، «اعتمادسازی» معرفی کرد و تصریح کرد: دولت بجای دفاع از عملکرد خود و نشان دادن اقداماتی که انجام شده، باید با مردم به‌طور شفاف در مورد دلایل عدم تحقق وعده‌ها صحبت کند و توضیح دهد که کدام مسئولین در این زمینه نقش داشته‌اند و به چه روشی می‌توان این وضعیت را جبران کرد. به عبارتی دیگر، ضرورت دارد که دولت و سایر نهادها راهبرد «صداقت ارتباطی» را در پیش بگیرند. به‌جای اینکه تنها به عنوان مدافع دولت عمل کنیم، باید افرادی به عنوان سخنگو و ارتباط‌گیرنده مؤثر با جامعه حضور داشته باشند تا بتوانند هم از اقدامات دولت دفاع کنند و هم نقاط ضعف آن را در شرایط موجود به‌سمت شناخت مثبت هدایت کنند.
نیاز جامعه به توضیحات، پاسخ‌ها و امکان طرح پرسش
این فعال سیاسی اصلاح‌طلب ضمن اشاره به ضرورت عبور از اطلاع‌رسانی یک‌سویه و ایجاد گفت‌وگوی دوسویه بین دولت و مردم، گفت: اقدام بعدی باید گذر از «اطلاع‌رسانی صرف» به سوی «گفت‌وگو» باشد. امروزه جامعه فقط خواهان خبر نیست، بلکه نیاز به پاسخ، توضیح و امکان طرح پرسش دارد. باید به مردم اجازه داد سوالات خود را بپرسند و پاسخ مناسب دریافت کنند، در حالی که ما هنوز درحال انجام مونولوگ با جامعه هستیم.
دولت می‌بایست در مورد افزایش کالابرگ و کنترل تورم شفاف‌سازی کند
این فعال سیاسی اصلاح‌طلب تأکید کرد که لازم است از ظرفیت کارشناسان اقتصادی بهره‌برداری شود و ادامه داد: در ایران تعداد زیادی اقتصاددان و کارشناس وجود دارد و دولت نیز از مشاوران متخصص و کارگزاران متعددی برخوردار است. در شرایطی که جامعه به شدت در مورد تورم گیج شده است، می‌توان با استفاده از این ظرفیت‌ها، زمینه‌هایی برای گفت‌وگو با اقتصاددانان فراهم کرد تا مردم نظرات آنان را بشنوند و درباره راهکارهای کاهش تورم، توضیحات لازم را دریافت دارند. دولت می‌تواند با دعوت از این اقتصاددانان و ایجاد فضایی برای گفت‌وگو میان آن‌ها و جامعه، توضیح دهد چه راهکارهایی برای کاهش تورم در نظر دارد و چگونه می‌توان از این ظرفیت کارشناسی برای روشن‌تر شدن وضعیت اقتصادی بهره‌برداری کرد.
دولت باید بیاموزد چگونه با نسل جوان ارتباط برقرار کند
او با تأکید بر شکاف‌های اجتماعی و ضرورت ایجاد رضایتمندی در مردم، گفت: با بخش بزرگی از جوانان مواجه هستیم که به‌نظر می‌رسد نتوانسته‌اند ارتباط مؤثری با زبان رسمی دولت برقرار کنند و در واقع این زبان را به رسمیت نمی‌شناسند. این موضوع صرفاً مربوط به شبکه‌های اجتماعی نیست، بلکه به تفاوت در زبان، تجارب زیسته، ارزش‌ها و انتظارات بازمی‌گردد. جامعه‌شناسان و متخصصان زیادی داریم که می‌توانند به دولت در شناخت بهتر این نسل کمک کنند. دولت باید از این ظرفیت بهره بگیرد تا بداند چگونه می‌تواند با نسل جوان ارتباط برقرار کند و چه زبانی و شیوه‌ای از ارتباط با تجربیات زیسته و ارزش‌های آنان همخوانی بیشتری خواهد داشت. با نسلی مواجه‌ایم که در فضایی تصویری و شبکه‌ای زندگی می‌کند و روش‌های دریافت پیام و برقراری ارتباط آن‌ها با نسل‌های گذشته به طرز قابل توجهی متفاوت است، اما صدا و سیما به این تفاوت‌ها توجه لازم را ندارد و بیشتر بر تکرار شعارها متمرکز است.
این فعال سیاسی اصلاح‌طلب بر لزوم بهره‌برداری از ظرفیت دانشگاه‌ها و نخبگان تأکید کرد و افزود: دولت باید از توان بالای دانشگاهیان، متخصصان و صاحب‌نظران بهره‌برداری کند. مسئله این است که با وجود مشکلاتی که به اعتبار دانشگاه آسیب زده، اما این نهاد و نخبگان همچنان در میان مردم اعتبار دارند. دولت باید فاصله خود با دانشگاه و نخبگان را کاهش دهد و از توان آن‌ها برای شناخت بهتر جامعه و حل مسائل کشور استفاده کند. به عنوان مثال، می‌توان از دانشگاهیان کمک گرفت تا راهکارهای بهبود تحمل نقد در میان مدیران و جامعه بررسی شوند و آن‌ها در فرآیندهای سیاست‌گذاری مشارکت جدی‌تری داشته باشند.
ظریفیان خاطرنشان کرد: هرچه حضور دانشگاهیان در فرآیند سیاست‌گذاری جدی‌تر شود، احتمال افزایش اعتماد عمومی نیز بیشتر خواهد بود. افرادی که در حوزه سیاست حضور دارند، نباید تنها محدود به کسانی باشند که دولت با آن‌ها گفتگو می‌کند؛ بلکه باید به شریکان سیاست‌گذاری تبدیل گردند و در فرآیندهای تصمیم‌گیری و حل معضلات جامعه شرکت کنند. حتی در شرایط دشواری که با تحریم‌ها، فشارهای بیرونی و مشکلات ناشی از جنگ و ناکارآمدی در برخی بخش‌های دولت مواجه‌ایم، می‌توان با گفتگوهای مؤثر و بهره‌گیری از تجربیات کشورهای دیگر، مسیر نوینی را امتحان کرد.
او بیان داشت: دولت شبکه‌ای وسیع از مدیران و مسئولانی محلی را در اختیار دارد و می‌تواند از این ظرفیت‌ها استفاده کند؛ اما به نظر می‌رسد که از این شبکه برای اجتماعی‌تر کردن دستاوردهای دولت به خوبی استفاده نمی‌شود. دولت می‌تواند از مدیران محلی و دیگر ظرفیت‌های خود بیشتر بهره برد و دستاوردهای خود را بهتر برای جامعه تبیین کرده و مردم را از جنبه‌های مختلف و نتایج آن مطلع سازد.
دولت باید برای برقراری ارتباط صادقانه‌تر با مردم از دانشگاهیان، هنرمندان و ورزشکاران بهره بگیرد
این فعال سیاسی اصلاح‌طلب بر ضرورت تغییر برخی رویکردهای دولت تأکید کرد و گفت: دولت باید از رویکردی که فقط بر بحران‌ها تمرکز دارد، به سوی رویکردهای مبتنی بر برنامه‌ریزی حرکت کند. اگرچه بحران‌ها جدی هستند، اما دولت نباید کل توان و فعالیت‌های خود را به واکنش در برابر بحران‌ها اختصاص دهد. لازم است برای برقراری ارتباط صادقانه‌تر با مردم و افزایش اعتماد اجتماعی، از شبکه وسیع‌تری از دانشگاهیان، هنرمندان، ورزشکاران، مدیران سابق و فعالان رسانه‌ای بهره جست. این ظرفیت‌ها می‌توانند در توضیح مسائل، گفت‌وگو با جامعه و اجتماعی‌تر کردن برنامه‌ها و اقدامات دولت نقش بسزایی ایفا کنند.
دولت باید به‌طور جدی به وضعیت چهار دهک نخست جامعه توجه کند
ظریفیان ضمن اشاره به ضرورت توجه به گروه‌های کم‌درآمد، گفت: با توجه به چالش‌های اقتصادی کشور، دولت باید به‌طور جدی وضعیت چهار دهک نخست جامعه را تحت نظر داشته باشد و نگذارد شرایط این گروه‌ها بیش از این آسیب ببیند. رسیدگی به معیشت اقشار کم‌درآمد از جدی‌ترین وظایف دولت در شرایط کنونی به شمار می‌رود. به موازات حل مشکلات اقتصادی و حمایت از اقشار آسیب‌پذیر، ایجاد گفتگو و ارتباطی صادقانه با مردم نیز از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. به نظر می‌رسد که به‌جز رییس‌جمهوری که گاهاً با مردم در ارتباط است و همچنین سخنگوی دولت، بسیاری از مدیران دولتی ارتباط محسوس و مستمری با جامعه ندارند. اگر این ارتباط صادقانه تقویت شود، مردم می‌توانند در بسیاری از زمینه‌ها با دولت همکاری کنند و در حل مشکلات موجود یاری‌رسان باشند.
۲۹۲۱۸