سگی که به‌طور ناخواسته اثرش را در تاریخ جاودانه ساخت؛ کشف رد پای پنجه بر روی آجر باستانی!
به نقل از هریتیج دیلی؛ باستان‌شناسان در سایت باستانی واقع در غرب ترکیه، آثار پنجه‌های یک سگ را بر روی آجر گلی که تقریباً ۴٬۰۰۰ سال قدمت دارد، یافت کرده‌اند. این آجر در بین بقایای یک خانه‌ای است که در دوران برنز بر اثر آتش‌سوزی نابود شده بود. نشانه‌های موجود بر روی آن، تصاویری کوچک و عینی از زندگی روزمره در یک سکونتگاه باستانی را به تصویر می‌کشند؛ زمانی که سگی بر روی گل خیس عبور کرده و ردهایش را برای قرن‌ها باقی گذاشت.
چگونه رد پنجه‌ها از آتش‌سوزی محافظت کردند؟
این آجر در محوطه باستانی تاشوانلی هویوک در استان کوتاهیه ترکیه کشف شده است؛ یکی از بزرگ‌ترین مراکز سکونت در دوران برنز در غرب آناتولی. باستان‌شناسان در خلال کاوش بقایای ساختمانی که روزگاری در آتش سوخته بود، این آجر گلی با رد پای یک سگ بر روی آن را پیدا کردند.
پژوهشگران بر این باورند که سگ ممکن است زمانی که گل هنوز خیس و قابل شکل‌گیری بود، از روی آجر عبور کرده باشد. این احتمالاً پیش از آن بود که آجر در ساخت بنا به کار گرفته شود. پس از آنکه گل خشک شد و آجر در دیوارها استفاده گردید، رد پنجه‌ها بر روی آن باقی ماند و حتی با تخریب ساختمان نیز ناپدید نشد.
رهبری کاوش‌های این منطقه بر عهده ارکان فیدان، استاد دانشگاه بیلجیک شیخ ادبعلی، است. علیرغم ویرانی که به خاطر آتش‌سوزی بر روی ساختمان به وجود آمده، شکل‌گیری پنجه‌ها روی آجر با وضوحی باقی مانده که به باستان‌شناسان اجازه داده تا منبع آن را شناسایی کنند.
سرنخی کوچک از زندگی انسان‌ها در دوران برنز
بسیاری از کشفیات باستان‌شناسی، از جمله ابزارها، ظروف سفالی و بناها، نتیجه فعالیت‌های هدفمند انسان‌ها هستند. اما ردهای پنجه‌های این سگ داستانی متفاوت را روایت می‌کنند: این آثار نه برای یادآوری یک رویداد خاص بلکه به طرز تصادفی و در جریان زندگی روزمره به وجود آمدند.
وجود این اثر نشان‌دهنده آن است که سگ‌ها در اطراف ساختمان‌ها و مصالح ساختمانی در حال رفت و آمد بودند. با این حال، این یافته به‌تنهایی نمی‌تواند نشان دهد که آیا این سگ متعلق به یکی از ساکنان خانه بود یا به صورت آزاد در محیط پیرامون حرکت می‌کرد.
اما این گونه آثار برای باستان‌شناسان از اهمیت بالایی برخوردارند؛ زیرا فعالیت‌هایی را ثبت می‌کنند که معمولاً هیچ نشانه‌ای در آثار باستانی باقی نمی‌گذارند. رد پای یک حیوان بر روی گل، برخلاف اشیاء دست‌ساز انسانی، لحظه‌ای گذرا از یک زندگی را نیایش کرده است.
کشفی که پس از چهار هزار سال دوباره به نفع بشریت نمایان شد
وزیر فرهنگ و گردشگری ترکیه، مهمت نوری ارسوی، در تاریخ ۲۶ اکتبر از کشف این آثار پنجه‌ها خبر داد. این یافته به بدنه شواهد باستان‌شناسان درباره سکونتگاه تاشوانلی هویوک افزوده می‌شود؛ محوطه‌ای که به خاطر وسعت و باقی‌مانده‌های جوامع عصر برنز از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است.
ماجرای این پنجه‌ها ساده و واضح است: سگی حدود ۴٬۰۰۰ سال پیش بر روی آجر گلی گام نهاد. سپس آتش‌سوزی ساختمان را فروریخت و بقایای آن زیر لایه‌ای از خاک مدفون شدند تا بعدها در کاوش‌های امروزی، این آجر دوباره ظاهر گردد.
اکنون این نشانه‌های کوچک، ارتباطی ملموس با زندگی انسان‌ها و حیوانات در دوران باستان ایجاد کرده‌اند. این کشف به ما گوشزد می‌کند که آثار باستانی تنها شامل بناهای بزرگ، اشیای قیمتی یا آرامگاه‌های باشکوه نمی‌شوند؛ گاهی اوقات، حتی رد چند پنجه بر روی گل می‌تواند بخشی از داستان زندگی در هزاران سال پیش را حفظ کند.