در سال‌های اخیر، محققان به دنبال راهکارهای نوآورانه‌ای برای بهبود وضعیت روانی بیماران، به آزمایش داروهای روان‌گردان مختلف پرداخته‌اند. یکی از این ترکیبات تازه‌وارد و کمتر شناخته‌شده، ۵-مئو-دی‌ام‌تی (5-MeO-DMT) است که از سم قورباغه استخراج می‌شود و به دلیل اثرات ضد افسردگی مورد بررسی قرار گرفته است. یافته‌های یک مطالعه بالینی تصادفی‌شده فاز ۲b نشان می‌دهد که یک دوز واحد از این ماده به فرم اسپری بینی می‌تواند گزینه‌ای ایمن و سریع برای افرادی باشد که از افسردگی مقاوم به درمان رنج می‌برند.
پتانسیل سم قورباغه برای بهبود افسردگی
در دو دهه گذشته، ترکیباتی همچون کِتامین، پسیلوسایبین، اِم‌دی‌اِم‌اِی و اِل‌اِس‌دی تبدیل به داروهای تحقیقاتی معتبر شده‌اند که در برخی کشورها به عنوان گزینه‌ای درمانی برای افسردگی و دیگر اختلالات روانی مقاوم به درمان به رسمیت شناخته شده‌اند. اکنون، مه‌بوفوتنین (5-MeO-DMT)، یک ترکیب روان‌گردان و نسبتا ناشناخته که از سم قورباغه بیابان سونوران گرفته شده، به دلیل پتانسیل ضد افسردگی‌اش تحت بررسی قرار گرفته است. این ماده که به عنوان جزء فعالی در داروی خیابانی “بوفو” شناخته می‌شود، در یک کارآزمایی جدید به شکل خالص و سنتزی آزمایش شده است.
جزئیات کارآزمایی بالینی و نتایج اولیه
این مطالعه بالینی فاز ۲b که به‌عنوان بزرگترین و دقیق‌ترین تحقیق درباره استفاده از این دارو به شکل اسپری بینی شناخته می‌شود، شامل ۱۹۳ شرکت‌کننده از استرالیا، اروپا و ایالات متحده بود. این افراد از افسردگی شدید یا متوسط رنج می‌بردند و سابقه‌ای از موفقیت‌آمیز نبودن حداقل دو تا پنج داروی ضد افسردگی را داشتند. هر یک از این شرکت‌کنندگان به صورت تصادفی یک دوز اسپری بینی با غلظت‌های ۰.۳ میلی‌گرم، ۸ میلی‌گرم یا ۱۲ میلی‌گرم از مه‌بوفوتنین دریافت کردند. بیماران در طی این فرآیند تحت حمایت روان‌شناختی قبل، حین و پس از مصرف دارو قرار گرفتند و بسیاری از آن‌ها حدود ۲ ساعت پس از مصرف آماده ترخیص شدند.
به‌طور کلی، بیماران حدود دو روز پس از جلسه درمان کاهش علائم را احساس کردند و این اثرات برای حداقل هشت هفته پایدار باقی ماند. اکثر بیماران عوارض جانبی خفیف تا متوسطی مانند سردرد، حالت تهوع و درد بینی را تجربه کردند که معمولاً به سرعت برطرف شدند. البته یک نفر دو حمله پانیک شدید را گزارش کرد. دوزهای ۸ و ۱۲ میلی‌گرم به ترتیب به نمره‌های ۵.۳ و ۶.۲ بیشتر از دوز ۰.۳ میلی‌گرم در نمرات افسردگی منجر شدند. دوز ۸ میلی‌گرم به عنوان گزینه‌ای با بالاترین تعادل بین ایمنی و اثربخشی برای ورود به فاز ۳ انتخاب شده است.
تردیدها و محدودیت‌های درمان
با این حال، چیتا رانجان آندراد، محقق در زمینه داروشناسی روان، بر این باور است که اثر این ترکیب بر افسردگی کامل نیست؛ به گونه‌ای که بیماران به‌طور میانگین تنها حدود ۳۰ درصد بهبود یافتند و نرخ پاسخ و بهبودی در مقایسه با پاسخ‌های مربوط به کِتامین یا درمان‌های الکتروشوک کمتر بود. او همچنین اشاره می‌کند که تعریف «مقاوم به درمان» در این تحقیق نسبتا تساهل‌گرایانه بوده و بیمارانی که تجربه درمان با کِتامین یا الکتروشوک‌درمانی داشتند، از گردونه مطالعه خارج شده بودند. نگرانی دیگر آن است که بیمارانی که دارای افکار خودکشی بودند، حذف شده‌اند که این موضوع به ابهام در مورد ایمنی و اثربخشی مه‌بوفوتنین در این افراد می‌افزاید. همچنین، این کارآزمایی ناظر بر روند انتقال به یک داروی ضد افسردگی معمولی یا استفاده از مه‌بوفوتنین در درمان‌های نگه‌دارنده بلندمدت ارائه نمی‌دهد.