به نقل از خبرنگار مهر، آسیبدیدن یک بخشی از ظرفیتهای پالایشگاهی کشور و همچنین تنگناهای موجود در حوزه گاز و برق، لزوم اتخاذ تدابیر جایگزین برای تأمین انرژی پایدار در فصل سرد را به شدت افزایش داده است. در این راستا، طرح فعالسازی «شرکتهای کارور» و صدور گواهیهای صرفهجویی پیشینی به عنوان کلیدواژهای اصلی در مدیریت ناترازی انرژی در مجلس شورای اسلامی مطرح شده است. نگرانیها در مورد چگونگی اجرای مؤثر این طرح و تسهیل ورود بخش خصوصی به چرخه مدیریت مصرف مشترکین، به یکی از مهمترین مسائل تبدیل شده است. این الگو با هدف اینکه فشاری مالی بر دوش دولت یا خانوادهها نگذارد، هزینههای بهینهسازی مصرف را از محل درآمدهای حاصل از صرفهجویی انرژی تأمین مینماید. در گفتگویی، نادر قلی ابراهیمی، نماینده مردم اراک در مجلس شورای اسلامی، جزئیات اجرای این طرح و راهکارهای متنوع برای عبور از ناترازی در فصل زمستان را تشریح کرده است.
جبران خسارتهای تأسیساتی و تراز منابع و مصارف در بورس انرژی
نادر قلی ابراهیمی، نماینده اراک در مجلس شورای اسلامی، در بررسی وضعیت زیرساختهای پالایشگاهی پس از حوادث اخیر و اقدامات کلیدی برای خروج از ناترازی انرژی بیان داشت: «اگرچه تعدادی از تأسیسات کشور آسیب دیدهاند، این خسارات قابل جبران بوده و راهکارهای جایگزینی هر دو موجود ہیں که با اتکا به آنها میتوانیم از بروز مشکلات ویژهای در کشور، چه در حوزه خانگی و چه در بخشهای صنعتی و خدماتی، پیشگیری کنیم.»
وی افزود: «مدیریت مصرف، اقدام اساسی در این زمینه به شمار میآید. با توجه به پیشبینیهای موجود در قانون برنامه هفتم برای صدور گواهیهای صرفهجویی، این مسئله از اهمیت فراوانی برخوردار است؛ بهطوریکه میتوان این فرایند را به سادگی با تأمین گاز ذخیرهشده در بورس انرژی به انجام رسانید.»
این نماینده مجلس همچنین ابراز کرد: «حضور شرکتهای کارور در این عرصه، فرصتی تازه ایجاد میکند تا بتوانیم بین منابع و مصارف انرژی تعادل برقرار کنیم؛ بدینمعنا که منابع و مصارف کشور به طرز مؤثری با یکدیگر مطابقت پیدا کنند. یکی از محورهای اصلی فعالیت ما این است که با در نظر گرفتن نواقص موجود در حوزه مصرف، الگوی مصرف را بهینهسازی کنیم و بدین طریق، بخش قابل توجهی از تقاضای انرژی کشور را مدیریت کنیم.»
بازیافت گازهای فلر و تولید گاز مصنوعی برای نیروگاههای حرارتی
نماینده اراک در ادامه به پتانسیلهای نادیدهگرفته شده در صنایع نفت و گاز اشاره کرد و گفت: «محور دوم که باید مورد توجه قرار گیرد، بهرهبرداری از فرصتهای موجود در پالایشگاهها و پتروشیمیها بهمنظور مهار گازهای مشعل (فلر) است. گازهای مازادی که هماکنون در فلرها سوخته و هدر میروند، به عنوان یک فرصت عظیم به شمار میآیند؛ اگرچه کار در این زمینه آغاز شده، اما هنوز به پایان نرسیده است. با تکیه بر خروجی فلرها در پالایشگاهها و مجتمعهای پتروشیمی، میتوانیم بخش زیادی از انرژی مورد نیاز را بازیافت کرده و کمبودها را جبران کنیم.»
ابراهیمی همچنین به یک راهکار دیگر برای تأمین سوخت نیروگاهها اشاره کرده و خاطرنشان کرد: «یک راهکار دیگر به کارگیری گاز مایع تولیدی (LPG) در پالایشگاههاست که وقتی با هوا ترکیب میشود، میتواند گاز مصنوعی (SNG) تولید کند و در نیروگاههای حرارتی پایه گازسوز بهجای مازوت مورد استفاده قرار گیرد. منابع مالی این اقدام نیز از طریق صدور گواهیهای صرفهجویی تأمین شده و به کاهش آلودگی هوا نیز کمک خواهد کرد.»
مشارکت بخش خصوصی در توسعه انرژی خورشیدی و رسوخ فناوری
استفاده از انرژیهای پایدار و فناوریهای نوین، محور دیگری بود که نادر قلی ابراهیمی مورد توجه قرار داد و اظهار داشت: «خوشبختانه در زمینه انرژیهای تجدیدپذیر، جامعه فعالیتهای قابل توجهی را انجام داده و باید به این مشارکت مردم تبریک گفت؛ زیرا سرمایهگذاریهای کارآفرینان خصوصی در حوزه انرژی خورشیدی سهم عظیمی از تولید انرژی را رقم زده که این مسیر یکی از راهکارهای مؤثر محسوب میشود.»
وی در ادامه افزود: «لذا، ما باید فراتر از مدیریت مصرف، به ایدههای نوینی برای تولید انرژی فکر کنیم و آنها را به مرحله عمل بیاوریم و مهمتر از همه، فنون و تکنولوژیهای روز را به این بخش وارد کنیم. با پیادهسازی این اقدامات، انشاءالله در فصل زمستان و روزهای سرد سال، مشکلاتی در خصوص تأمین انرژی نخواهیم داشت.»
معادله «دو سر برد» شرکتهای کارور و خانوارها؛ هدفگذاری ۲۰۰ هزار مشترک در اراک
ابراهیمی در واکنش به طرح اخیر در مجلس مبنی بر اعطای گواهیهای صرفهجویی پیشینی به شرکتهای کارور برای تأمین منابع مالی اولیه و تسریع در راهاندازی آنها توضیح داد: «موضوع اصلی در اینجا تسهیل فرآیند تعریف شده برای شرکتهای کارور و مشترکین است. به عنوان نمونه، در اراک که نماینده آن هستم، هماکنون هدفگذاری برای پوششدهی ۲۰۰ هزار مشترک گاز انجام شده است و این شرکتها در راستای مدیریت مصرف گاز به این طرح پیوستهاند.»
وی در خصوص ساز و کار مالی و عملیاتی این طرح توضیح داد: «این شرکتها با فروش انرژی مازاد که از صرفهجویی بهدست آمده، در بورس انرژی هزینههای خود را تأمین میکنند. از این طرف، خانوادهها بدون پرداخت هیچ گونه هزینهای کاهش مصرف تأسیسات و تجهیزات خود را مشاهده خواهند کرد و از طریق تعویض تجهیزات، تغییر نازلها و اصلاح سیستمها، میزان مصرف خود را کاهش خواهند داد. لذا، با یک معادله دو سر برد مواجهیم؛ به طوری که هم مصرف انرژی در کشور کاهش مییابد و هم در این شرایط دشوار معیشتی، کمک به کاهش هزینههای خانوادهها میشود.»
لزوم تسهیلگری شرکتهای خدماتی بدون تکیه بر بودجه دولت
نماینده مردم اراک در پایان با تاکید بر اهمیت برداشتن موانع اداری پیش روی بخش خصوصی خاطرنشان کرد: «اجرای این طرح صرفاً نیازمند تسهیلگری است؛ تسهیلگری که باید از سوی شرکت ملی گاز و مجموعه شرکت توانیر انجام شود تا قراردادها با شرکتهای کارور هر چه سریعتر محقق شود. این فرآیند هیچ بار مالی یا هزینه خاصی به همراه نخواهد داشت و با استفاده از عواید حاصل از صرفهجویی، کاملاً برای شرکتهای مجری بهصرفه خواهد بود. افزون بر این، در صورتی که این شرکتها به منابع اعتباری نیاز داشته باشند، باید تسهیلات بانکی در اختیارشان قرار گیرد تا در خرید تجهیزات و ابزارآلات کاهنده مصرف تسهیل شود؛ موضوعی که در قانون برنامه هفتم نیز به صراحت با صدور گواهیهای صرفهجویی در مباحث انرژی پیشبینی شده است.»