فروش غوزه‌های خشخاش در عطاری‌ها و میان دست‌فروشان/ضرورت کنترل عرضه محصولات حاوی «مورفین»
علی غلامی در گفت‌وگو با ایسنا، در پاسخ به این سؤال که با توجه به فروش غوزه‌های خشخاش توسط دست‌فروشان، آیا احتمال سوءمصرف این ماده وجود دارد یا نه، چنین توضیح داد: به خاطر پایین بودن مقدار «ماده مؤثره» در این فرآورده، معمولاً این شیوه برای سوءمصرف انتخاب نمی‌شود. با این حال، گاهی دیده می‌شود برخی افرادِ درگیرِ اعتیاد که در مسیر ترک قرار دارند، برای استفاده درمانی به سراغ جوشانده غوزه‌های خشخاش می‌روند. در عین حال، چون این محصول به وجود مورفین وابسته است و امکان سوءمصرف نیز وجود دارد، لازم است عرضه و فروش آن زیر کنترل و نظارت انجام شود و نهادها و دستگاه‌های مسئول، بر روند توزیعش و نحوه دسترسی مردم نظارت کافی داشته باشند.
وی در ادامه خاطرنشان کرد: با وجود همه این موارد، درباره این‌که آیا غوزه‌های خشخاش می‌تواند در افزایش و گسترش اعتیاد نقش داشته باشد، به دلیل وجود و دسترسی گسترده‌تر به سایر مواد مخدر، در حال حاضر جذابیت چندانی برای مصرف آن دیده نمی‌شود. به بیان دیگر، بعید است افراد برای نخستین بار سراغ مصرف مواد مخدر، این گزینه را انتخاب کنند؛ زیرا گزینه‌هایی مانند قرص‌های مخدر (از جمله ترامادول و متادون) و همچنین تریاک، برای متقاضیان در دسترس‌تر هستند. بنابراین، در شرایط کنونی نمی‌توان با قطعیت اعلام کرد که غوزه‌های خشخاش منجر به افزایش بروز اعتیاد یا شیوع آن می‌شود.
با این وجود، یک پرسش مهم دیگر هم مطرح است: آیا مصرف بیش از اندازه این محصول—به‌ویژه توسط افرادی که اطلاعات کافی ندارند—می‌تواند به وابستگی و اعتیاد منتهی شود؟ غلامی تأکید می‌کند که نمی‌توان خطر وابستگی را کاملاً منتفی دانست. دلیلش هم این است که بعضی انواع خشخاش، مورفین بیشتری در خود دارند و بر اساس برخی گزارش‌ها، میزان مورفین در بعضی گونه‌ها حتی تا ۲.۲ درصد نیز می‌تواند بالا برود. اما برای خالص‌سازی و استحصال همین درصد، نیازمند فرایندی تخصصی است؛ بنابراین در اغلب موارد، مردم به جای استخراج و خالص‌سازی، غوزه‌ها را در آب می‌جوشانند و عصاره حاصل از آب را مصرف می‌کنند؛ در نتیجه، غلظت مورفین افت می‌کند. با این حال، مصرف زیاد می‌تواند ریسک مسمومیت را بالا ببرد. برای نمونه، تریاک‌های موجود در بازار معمولاً حدود ۳ تا ۱۲ درصد مورفین دارند.
رئیس انجمن درمانگران اعتیاد کشور گفت: اگرچه از آن‌جا که این محصول معمولاً با آب ترکیب می‌شود و میزان ماده مؤثره آن هم محدود ارزیابی می‌گردد، احتمال مسمومیت و گرایش به اعتیاد در سطح پایین‌تری قرار می‌گیرد، اما وجود مورفین در آن همچنان می‌تواند خطر سوءمصرف و ایجاد وابستگی را—به‌خصوص در صورت تغلیظ عصاره—به همراه داشته باشد.
وی همچنین یادآور شد: از دیگر نکات مطرح‌شده، افزایش محسوس فروش این محصول در سال جاری است؛ به طوری که عرضه آن توسط دست‌فروشان و حتی در عطاری‌ها نسبت به گذشته پررنگ‌تر شده و بیشتر به چشم می‌آید.
انتهای پیام