استراتژی ترامپ برای اعمال فشار بر ایران
فرارو- باراک راوید، خبرنگار بخش بین الملل آکسیوس
به نقل از فرارو و آکسیوس، دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده در روز دوشنبه ابراز داشت احتمال آغاز مجدد عملیات نظامی علیه ایران بسیار ناچیز است و در حال حاضر نیازی به چنین اقداماتی احساس نمیشود. خواب غفلت او این موضع را در پیغامش در شبکه اجتماعی تروث سوشال و همچنین در کنفرانس خبری کوتاه و از پیش برنامهریزی نشده اعلام کرد؛ این در شرایطی است که کمتر از یک هفته از اذعان او به این موضوع میگذرد که توجه به جنگ با ایران یکی از دلایل شکست جمهوریخواهان در انتخابات میاندورهای بوده است.
ادامه فشار اقتصادی بهجای حمله نظامی
در روزهای اخیر، رئیسجمهور ایالات متحده سه گزینه کلیدی را برای تداوم تنش با ایران مورد بررسی قرار داده است: اجرای حملات نظامی جدید، حفظ فشار اقتصادی بهمنظور تضعیف سیستم حکومتی ایران یا رسیدن به توافقی که نیازمند اعطای امتیازات قابل توجهی از سمت واشنگتن و تهران باشد.
مواضع بیانشده در روز دوشنبه نشان میدهد که ترامپ در حال حاضر به گزینه دوم، یعنی ادامه فشار اقتصادی و محدود کردن شبکههای ارتباطی و تجاری ایران، تمایل بیشتری نشان میدهد. این رویکرد به معنای حفظ وضعیت فعلی از جمله ادامه محاصره دریایی ایران و راهاندازی عملیات جدیدی تحت عنوان «دروازه آهنین» (Iron Gate) است. هدف اعلامشده این عملیات، ایجاد موانع روزمینی بهمنظور جلوگیری از انتقال تسلیحات پیشرفته و فناوریهای مرتبط از سوی ایران عنوان شده است.
ترامپ خاطرنشان کرد که جنگ از نظر نظامی «بهطور مؤثری پایان یافته» است، ولی تأکید کرد که پیش از اعلام رسمی پایان آن، باید از امنیت متحدان آمریکا در این منطقه اطمینان حاصل شود. او گفت: «ما متحدان بزرگی داریم و میبایست اطمینان حاصل کنیم که از آسیب در امان هستند. ما به دنبال راهحلی پایدار هستیم.»
نقش قطر در تلاش برای توافق تهران و واشنگتن
اظهارات ترامپ چند ساعت بعد از آن مطرح شد که او با شیخ محمد بن عبدالرحمن آلثانی، نخستوزیر قطر، درباره مذاکرات ایران و آمریکا دیدار کرد. نخستوزیر قطر همچنین بهطور جداگانه با جیدی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا دیدار داشت؛ فردی که در هفتههای اخیر رهبری مذاکرات ایران را در دولت ترامپ بر عهده داشته است.
ترامپ بیان کرد که قطر، عربستان سعودی، امارات متحده عربی، بحرین، کویت و سایر کشورهای منطقه ترجیح میدهند وضعیت موجود ادامه یابد تا اینکه جنگ از سرگرفته شود. همچنین آلثانی در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت که در دیدار با ترامپ در مورد چگونگی پیشبرد مذاکرات تهران و واشنگتن تبادل نظر کرده است. او همچنین از «گفتوگوهای مثبت پیرامون دستیابی به توافق و برقراری صلح در منطقه» ابراز امیدواری کرد.
یک دیپلمات مطلع از جزئیات این نشست عنوان کرد که ترامپ به نخستوزیر قطر اطمینان داده که خواستار توافق است و به مذاکرات فرصت خواهد داد. اما این دیپلمات افزود که رئیسجمهور آمریکا هشدار داده است که در صورت عدم جدیت ایران در مذاکرات، ممکن است مسیر خود را تغییر دهد و گزینه نظامی را دوباره مد نظر قرار دهد.
هشدار ترامپ: آمریکا آماده بازگشت به جنگ است
ترامپ در پیغام خود در تروث سوشال، با ابراز خوشبینی نسبت به تحولات پیشرو، بر آمادگی نیروهای آمریکایی برای اقدام نظامی تأکید کرد. او نوشت: «اگر تحولی در وضعیت خاورمیانه رخ دهد، ایالات متحده آمریکا کاملاً آماده و مجهز است. با این حال، در حال حاضر چنین احتمالی به شدت بعید به نظر میرسد.» رئیسجمهور آمریکا همچنین از آنچه «حرکت مثبت به سمت پایان درگیری» خواند، یاد کرد و تأکید نمود که واشنگتن در هر شرایطی از منافع خود صیانت خواهد کرد. ترامپ همچنین گفت که ایران در مذاکره با آمریکا «بسیار مؤدبانه» برخورد میکند و اشاره کرد که احتمال خوبی برای حل و فصل درگیری وجود دارد. او ابراز امیدواری کرد که دو طرف به توافق دست یابند.
واکنش تند تهران به اظهارات رئیسجمهور آمریکا
در عکسالعملی سریع، محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران، پس از اظهارات ترامپ در شبکه اجتماعی ایکس واکنش تندی نشان داد. رضایی مدعی شد که جنگ بهخاطر سیاستهای آمریکا بهشدت به این کشور آسیب رسانده و همچنین سخنان ترامپ در مورد مذاکرات با ایران را «خیالی» دانسته و از واشنگتن خواست که برای خاتمه جنگ، شرایط ایران را بپذیرد و تسلیم شود.