طائب: تولید قدرت علمی، زیربنای ارتقای جایگاه ایران در نظم نوین جهانی است
به گزارش خبرنگار ایرنا، حجت‌الاسلام والمسلمین حسین طائب سه‌شنبه در رویداد ملی «تا ثریا» با محوریت زیست‌بوم دانش‌بنیان و هوشمندسازی معادن در شیراز افزود: نظم جهانی بر اساس قدرت کشورها شکل می‌گیرد و هر کشوری که قدرت بیشتری داشته باشد، سهم و جایگاه بالاتری در این نظم خواهد داشت، از این رو ایران برای ایفای نقشی موثر در تحولات آینده جهان باید به کشوری قوی‌تر، پیشرفته‌تر و کارآمدتر تبدیل شود.
رقابت قدرت‌های بزرگ؛ از انحصار فناوری تا جنگ نظامی
وی با اشاره به حرکت جهان از الگوی دهکده ارتباطات به سمت نظم چندقطبی اظهار کرد: قرار بود فناوری‌هایی مانند هوش مصنوعی و رایانش کوانتومی جهان را به دهکده‌ای ارتباطی تبدیل کنند که مدیریت ارتباطات و جریان اطلاعات آن در اختیار یک قدرت مسلط باشد، اما انحصارطلبی قدرت‌های بزرگ و ناتوانی آنها در حفظ برتری فناورانه، زمینه تغییر این رویکرد و حرکت به سمت استفاده از ابزارهای نظامی و امنیتی برای سلطه بر مناطق و منابع راهبردی جهان را فراهم کرده است.
رئیس سازمان بسیج مستضعفین با اشاره به تلاش آمریکا برای حفظ برتری جهانی گفت: آمریکایی‌ها سال‌ها تلاش کردند فناوری‌های پیشرفته و دانش منجر به تولید ثروت را در انحصار خود نگه دارند و با جذب نخبگان از کشورهای مختلف، ظرفیت علمی جهان را در خدمت خود قرار دهند.
طائب ادامه داد: در غرب آسیا نیز منابع ارزشمندی از جمله نفت، گاز و معادن وجود دارد که قدرت‌های بزرگ برای تسلط بر آنها تلاش می‌کنند و هنگامی که ابزارهای سیاسی، رسانه‌ای و جنگ‌های ترکیبی برای تحقق اهدافشان کافی نباشد، به استفاده از قدرت نظامی و امنیتی روی می‌آورند.
وی با اشاره به ترور دانشمندان ایرانی در جنگ تحمیلی دوم و حملات به زیرساخت‌های علمی کشور در جنگ تحمیلی سوم اظهار کرد: دشمن در مقاطع مختلف دانشمندان کشور، از جمله دکتر تهرانچی، را هدف قرار داد و در حملات اخیر نیز علاوه بر دانشمندان، مراکز تولید علم از جمله دانشگاه اصفهان، مراکز لیزر و انستیتو پاستور را مورد حمله قرار داد تا روند پیشرفت علمی ایران را متوقف کند؛ اما از بین رفتن دانشمندان یا تخریب مراکز علمی به معنای نابودی دانش و توان علمی کشور نیست.
ایران قوی با تولید قدرت در عرصه‌های مختلف محقق می‌شود
رئیس سازمان بسیج مستضعفین با تشریح مولفه‌های ایران قوی بیان کرد: ایران قوی، کشوری رشدیافته، پیشرفته و مقاوم در برابر تهدیدهای خارجی است و تحقق این هدف به تهدیدزدایی، افزایش کارآمدی و تولید قدرت نیاز دارد؛ هیچ کشوری نمی‌تواند بدون برخورداری از توان مقابله با تهدیدهای بیگانگان، به جایگاه یک کشور قدرتمند دست یابد.
طائب با اشاره به توان دفاعی جمهوری اسلامی ایران و مقایسه رویارویی‌های نظامی اخیر افزود: یک قدرت بزرگ سال‌هاست با کشوری درگیر است و هنوز نتوانسته این جنگ را به نتیجه برساند، اما آمریکا که ادعای ابرقدرتی و مدیریت جهان را داشت، در دو رویارویی با جمهوری اسلامی ایران، یک بار در جنگ تحمیلی دوم و بار دیگر در جنگ تحمیلی سوم، با مقاومت ایران مواجه شد و نتوانست به اهداف خود دست یابد.
وی هم‌افزایی مردم و نیروهای دفاعی و امنیتی را از عوامل مهم تولید قدرت در این رویارویی‌ها دانست و گفت: این قدرت نباید تنها به عرصه دفاع و امنیت محدود بماند، بلکه باید در حوزه‌های اقتصادی، سیاسی و روابط بین‌الملل نیز نمود پیدا کند تا ایران بتواند در عرصه جهانی با اقتدار بیشتری از منافع خود دفاع کند.
او با تاکید بر اهمیت سرمایه اجتماعی افزود: برای تقویت قدرت ملی باید در کنار تولید قدرت دفاعی و امنیتی، سرمایه اجتماعی را نیز افزایش دهیم و قدرت علمی را به عنوان زیربنای ارتقای سایر عرصه‌های قدرت مورد توجه قرار دهیم، چراکه رشد علم و فناوری به ارتقای توانمندی کشور در همه بخش‌ها منجر می‌شود.
شناسایی نیازهای کشور و سازماندهی ظرفیت نخبگان
رئیس سازمان بسیج مستضعفین با بیان اینکه توسعه علمی به برنامه‌ریزی و تمرکز ملی نیاز دارد، اظهار کرد: نخست باید مسائل و نیازهای کشور در بخش‌های مختلف، از حوزه‌های خرد تا کلان، به‌دقت احصا شود و در یک بستر مشخص، نیازهای تولید علم و فناوری و حوزه‌هایی که می‌توانند بیشترین ارزش و ثروت را ایجاد کنند، تعیین شوند.
طائب با اشاره به ظرفیت‌های اقتصادی بخش معدن گفت: کشور در حوزه معادن ظرفیت بهره‌برداری سالانه حدود ۲۵ میلیارد دلار را دارد و برای استفاده از این ظرفیت و عبور از خام‌فروشی باید هدف‌گذاری مشخصی انجام شود.
وی ادامه داد: همچنین باید تعیین کنیم در بخش معدن، نفت و گاز و سایر حوزه‌های مورد نیاز کشور، چه فناوری‌ها و دستاوردهای علمی باید تولید شود.
وی اضافه کرد: پس از شناسایی نیازها باید به سراغ افراد توانمند، نخبگان و استعدادهای علمی کشور برویم، آنها را شناسایی و در قالب گروه‌ها و تیم‌های تخصصی سازماندهی کنیم تا ظرفیت‌های علمی موجود در مسیر حل مسائل کشور قرار گیرد.
رئیس سازمان بسیج مستضعفین با اشاره به فعالیت برخی مجموعه‌های خارجی برای شناسایی استعدادهای ایرانی گفت: آمریکایی‌ها سالانه میلیون‌ها دلار در کشور ما سرمایه‌گذاری کردند و با راه‌اندازی پنج مدرسه، از جمله مدارس خورشید و پرتو، به دنبال شناسایی نخبگان دانش‌آموز بودند.
طائب افزود: همچنین در کنار حدود ۱۰ دانشگاه کشور، مراکزی راه‌اندازی کردند تا استعدادهای دانشجویان و نخبگان علمی را شناسایی کنند و در فرصت‌های علمی نیز به سراغ استادان ما رفتند.
وی ادامه داد: این در حالی است که خودمان ظرفیت گسترده‌ای از نخبگان و استعدادهای علمی در کشور داریم و باید با ایجاد شبکه‌های منسجم در مدارس، دانشگاه‌ها و موسسات علمی، این سرمایه انسانی را شناسایی، گروه‌بندی و برای حل مسائل کشور به کار بگیریم.
ضرورت حمایت از دانش‌بنیان‌ها و تبدیل علم به ثروت
رئیس سازمان بسیج مستضعفین با تاکید بر ضرورت حمایت از شرکت‌های دانش‌بنیان اظهار کرد: باید زمینه‌ای فراهم شود که ایده‌های علمی وارد میدان عمل شوند، فعالیت‌های پژوهشی به خروجی قابل استفاده برسند، این دستاوردها به محصولات صنعتی تبدیل شوند و در نهایت به خلق ثروت و تولید اقتصادی منجر شوند.
طائب با تشریح نقش بسیج در این چرخه گفت: قرار نیست بسیج متولی مستقیم همه این فرآیندها شود، بلکه نقش آن مکمل و پیونددهنده ظرفیت‌های مردمی، دستگاه‌های اجرایی، سرمایه‌گذاران، نخبگان و عالمان کشور است.
وی با اشاره به حضور ۱۵ صندوق سرمایه‌گذاری در این رویداد برای بررسی و انتخاب طرح‌ها بیان کرد: این اقدام که با هدف ارزیابی ایده‌ها و انتخاب طرح‌های مستعد سرمایه‌گذاری انجام شده، شروع یک حرکت است، البته هنوز نتوانسته‌ایم ظرفیت بسیج را در حوزه علمی به اندازه مطلوب شکوفا کنیم و استعدادهای مردمی در این عرصه بسیار بیشتر از ظرفیت‌های بالفعل است.
او ادامه داد: اگر به دنبال تولید قدرت علمی هستیم، باید هم به تربیت عالم و هم به تولید علم توجه کنیم. استعدادها باید از دوران دانش‌آموزی شناسایی شوند، در دوران دانشجویی پرورش یابند و سپس با استادان، صنعت و صندوق‌های سرمایه‌گذاری پیوند بخورند.
رئیس سازمان بسیج مستضعفین تاکید کرد: بسیج باید در ایجاد این چرخه نقش فعال داشته باشد، مطالبه‌گر تبدیل علم به ثروت باشد و کشور را به سمت تحقق مفهوم «العلم السلطان» سوق دهد، به این معنا که جایگاه عالم و نخبه در جامعه ارتقا یابد و علم به مبنای برتری و قدرت کشور تبدیل شود.
تجربه پیشرفت در صنایع دفاعی، پزشکی و فضایی با تکیه بر دانش بومی
طائب با اشاره به دستاوردهای علمی و فناورانه کشور در حوزه دفاعی گفت: در گذشته انحصار دانش و فناوری در اختیار قدرت‌های بزرگ و کشورهای متجاوز بود، اما دانشمندان و صنعتگران ایرانی توانستند با تکیه بر توان علمی داخلی، ابزارهای مورد نیاز برای دفاع از کشور را تولید کنند و این انحصار را بشکنند.
وی با بیان خاطره‌ای از سفر خود به یکی از کشورهای خارجی افزود: در آن سفر درباره دسترسی به اطلاعات مربوط به مدار و موقعیت ماهواره‌های جهان با طرف مقابل گفت‌وگو کردم و به آنها گفتم اگر این اطلاعات را در اختیار ما قرار ندهید، حداکثر تا ۲ سال آینده خودمان به توان تولید آن دست پیدا خواهیم کرد.
وی ادامه داد: ۲ سال بعد، در دیدار مجدد با همان طرف، اعلام کردم که نمونه‌های مورد نیاز را ساخته‌ایم و به این فناوری دست یافته‌ایم.
رئیس سازمان بسیج مستضعفین بیان کرد: پیشرفت‌های علمی ایران به حوزه دفاعی محدود نمانده و در علوم پزشکی و هوافضا نیز دستاوردهای قابل توجهی حاصل شده است، به‌گونه‌ای که در برخی نمایشگاه‌ها، نمایندگان حدود ۳۰ کشور جهان از محصولات و توانمندی‌های فناورانه ایران بازدید کرده و کیفیت آنها را بهتر از نمونه‌های موجود در برخی کشورهای دیگر ارزیابی کرده‌اند.
طائب با تاکید بر ضرورت توجه به علوم پایه گفت: کشور برای تداوم پیشرفت به دانشمندان برجسته در رشته‌هایی مانند ریاضیات و فیزیک و گرایش‌های مختلف این علوم نیاز دارد.
وی ادامه داد: در گذشته تلاش می‌شد با ایجاد فضای منفی، دانش‌آموزان و دانشجویان از انتخاب رشته‌هایی مانند فیزیک منصرف شوند، اما امروز با وجود همه فشارها، گرایش جامعه علمی کشور به سمت همان حوزه‌هایی است که دشمن تلاش می‌کند ما را از آنها دور کند.
ضرورت هم‌افزایی نخبگان و سرمایه‌گذاران برای پیشرفت علمی
رئیس سازمان بسیج مستضعفین کشور خطاب به نخبگان و صاحبان سرمایه اظهار کرد: انتظار ما این است که با جدیت بیشتری وارد عرصه حمایت از تولید علم، تربیت دانشمندان و سرمایه‌گذاری در فناوری‌های مورد نیاز کشور شوید و برای قوی‌تر شدن ایران، که مورد تاکید رهبر معظم انقلاب است، هم‌عهد و همراه باشیم.
طائب افزود: باید تلاش کنیم جایگاه ایران در نظم نوین جهانی بیش از گذشته ارتقا یابد و سهم کشور در تولید علم و تربیت عالمان در سطح جهان افزایش پیدا کند.
وی با ابراز امیدواری نسبت به تداوم چنین رویدادهایی گفت: امیدواریم برگزاری گردهمایی‌هایی مانند رویداد ملی «تا ثریا» زمینه شتاب چندبرابری حرکت علمی کشور و دستیابی به قله‌های علم و فناوری را فراهم کند.
رئیس سازمان بسیج مستضعفین با اشاره به افق علمی ترسیم‌شده برای کشور اظهار کرد: امیدواریم در ۵۰ سال آینده به جایگاهی برسیم که دیگران برای دسترسی به دانش و تولیدات علمی ایران ناگزیر به آموختن زبان فارسی باشند.