سامانه ملی برای تبادل اطلاعات تهدیدات سایبری به بهره‌برداری رسید
به نقل از ایسنا، گردهمایی چهارم مرتبط با رتبه‌بندی و ارزیابی ارائه‌دهندگان خدمات فضای مجازی، با تمرکز بر ارزیابی پایگاه‌های داده ملی از لحاظ امنیت سایبری، صبح سه‌شنبه (۱۸ آبان‌ماه) به ریاست دکتر حجت، مدیر مرکز فرماندهی عملیات امنیت سایبری و سایر مدیران مربوطه در مرکز ملی فضای مجازی برگزار گردید و در این جلسه، شاخص‌های ارزیابی این پایگاه‌ها به اطلاع حاضرین رسید.
در این نشست، دبیرخانه شورای عالی فضای مجازی، گروه تعامل‌پذیری دولت الکترونیکی و مرکز افتا، گزارشاتی درباره کیفیت پایگاه‌های داده ملی، معیارهای ارزیابی و چالش‌های کلیدی در این زمینه ارائه کردند.
علاوه بر این، مدیران پایگاه‌های داده ملی نظرات و چالش‌های خود را در رابطه با روش‌های افزایش تاب‌آوری و تقویت امنیت این پایگاه‌ها، نیازسنجی برای تامین امنیت و ارتقای آن، همچنین وضعیت برون‌سپاری و استخدام پیمانکاران و نیز بهره‌مندی از ظرفیت‌های هوش مصنوعی، همکاری میان پایگاه‌های داده، طراحی معماری رمزنگاری، پرورش نیروهای متخصص در حیطه امنیت سایبری و ارتقای دانش از طریق برگزاری دوره‌های آموزشی مطرح کردند.
موضوع استفاده از توانمندی‌های بخش خصوصی در افزایش امنیت و تاب‌آوری پایگاه‌های داده ملی نیز از دیگر مطالبی بود که در این جلسه مورد بحث و بررسی قرار گرفت. ارزیابی پایگاه‌های داده ملی از جنبه امنیت سایبری به سبب نقش کلیدی این پایگاه‌ها در زیربنای دولت هوشمند و تامین تاب‌آوری و استمرار خدمات حیاتی در زمان بحران و حفاظت از امنیت و استقلال داده‌های کشور از اهمیت بسیاری برخوردار است، به همین دلیل ۳۲ پایگاه داده ملی در زمینه‌هایی نظیر تجمیعات، آموزش، سلامت، جغرافیا، قضا، اقتصاد و تجارت، مالی و هویتی تحت ارزیابی قرار گرفتند.
در این نشست، نمایندگانی از مرکز ماهر، مرکز افتا، پلیس فتا، بانک مرکزی، سازمان فناوری اطلاعات، دادستانی کل کشور، سازمان برنامه و بودجه، وزارت صنعت، معدن و تجارت، مرکز آمار ایران، وزارت آموزش و پرورش، وزارت راه و شهرسازی، وزارت علوم، سازمان بورس، سازمان اداری و استخدامی، قوه قضائیه، سازمان ثبت احوال، وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، سازمان ثبت اسناد و املاک کشور، سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی، سازمان نقشه‌برداری کشور و سایر نهادهای مرتبط حضور داشتند.
طبق گزارش ایسنا، دکتر حجت، رئیس مرکز فرماندهی عملیات امنیت سایبری کشور، در این جلسه بیان کرد: سامانه ملی تبادل اطلاعات تهدیدات سایبری به بهره‌برداری رسیده و نهادهایی که هنوز به این سامانه متصل نشده‌اند می‌توانند با مرکز مکاتبه کرده و راهنمایی‌های لازم را دریافت کنند.
او همچنین به اهمیت استراتژیک پایگاه‌های داده در دولت الکترونیکی و حکمرانی دیجیتال کشور اشاره کرد و گفت: پایگاه‌های داده ملی از اجزای بنیادی دولت هوشمند و زیرساخت حکمرانی دیجیتال تلقی می‌شوند و ارزیابی امنیت سایبری آن‌ها باید با توجه ویژه و فراتر از رویکرد صنفی انجام پذیرد.
حجت در ادامه به ارزیابی‌های انجام‌شده توسط دستگاه هماهنگ‌کننده اشاره داشت و افزود: ارزیابی‌های قبلی عمدتاً در قالب چک‌لیست صورت گرفته و تمرکز آن‌ها بر الزامات سخت‌افزاری و فرایندهای امن‌سازی بوده است؛ ولی نتایج به دست آمده موید آن است که وضعیت امنیت سایبری پایگاه‌های داده ملی به بهبود نیاز دارد.
وی با تأکید بر لزوم شناسایی چالش‌های امنیتی با همکاری مدیران پایگاه‌های داده ملی تصریح کرد: هدف ما استفاده از دانش جمعی و برگزاری جلسات متخصصین برای شناسایی آسیب‌ها و شکاف‌های موجود بین پایگاه‌ها و طراحی راهکارهای لازم برای مقابله با مشکلات امنیتی است.
رئیس مرکز فرماندهی عملیات امنیت سایبری کشور به نگرانی‌های مربوط به نشت اطلاعات و نقض حریم خصوصی اشاره کرد و گفت: گاهی اوقات، اطلاعاتی که در روند ارائه خدمات به بخش‌های دیگر منتقل می‌شود، در مکان‌های دیگری تجمیع گشته و با ترکیب اطلاعات مختلف به مبنای تولید خدمات و کسب‌وکارهای نوین تبدیل می‌گردد، که این موضوع می‌تواند خطراتی برای امنیت اطلاعات به همراه داشته باشد.
وی بر لزوم تعیین تکلیف مسئولیت‌ها در زمینه امنیت پایگاه‌های داده ملی تأکید کرد و افزود: مرکز فرماندهی عملیات امنیت سایبری کشور در موضوعات بحران‌زا، از طریق مکاتبات رسمی، الزامات و ابلاغیه‌های مربوطه را پیگیری می‌نماید و دستگاه‌های هماهنگ‌کننده نیز باید الزامات را به زیرمجموعه‌های خود ابلاغ کنند.
حجت در ادامه به دشواری شناسایی منشأ نشت اطلاعات در برخی حوادث سایبری اشاره کرد و گفت: در مواردی که هک یا نشت اطلاعات رخ می‌دهد، گاهی تشخیص داده نمی‌شود که آیا اطلاعات مستقیماً از پایگاه داده اصلی خارج شده یا در حین ارائه خدمات و در نقطه تجمع اطلاعات دچار افشا شده‌اند؛ لذا بررسی امنیت خدمات ارائه شده و چگونگی انباشت اطلاعات باید در ارزیابی‌های تخصصی در اولویت قرار گیرد.
رئیس مرکز فرماندهی عملیات امنیت سایبری کشور بر این نکته تأکید کرد که اقداماتی در حال برنامه‌ریزی با همکاری مدیران پایگاه‌های داده ملی و نهاد هماهنگ‌کننده وجود دارد تا سطح اعتماد به امنیت این پایگاه‌ها افزایش یابد و شرایط ارائه خدمات مطمئن‌تر به مردم فراهم گردد.
حجت همچنین در ادامه با اشاره به افزایش پیچیدگی حملات سایبری و بهره‌گیری مهاجمان از فناوری‌های نوین و هوش مصنوعی، تصریح کرد: در حالی که اکوسیستم مهاجمان در حال ارتقاء سریع است، برخی نهادهای دولتی به اندازه کافی در زمینه افزایش دانش و توانایی کارشناسان حوزه امنیت سایبری اقدام نمی‌کنند.
وی به ایجاد زیرساخت‌های آموزشی در مرکز فرماندهی عملیات امنیت سایبری کشور اشاره کرد و گفت: این مرکز به منظور تقویت توانمندی کارشناسان امنیت سایبری نهادها، زیرساخت‌های آموزشی را تأمین کرده و نهادها می‌توانند با ارائه معرفی‌نامه کارشناسان خود از این دوره‌های آموزشی بهره‌مند شوند.
رئیس مرکز فرماندهی عملیات امنیت سایبری کشور همچنین به لزوم اشتراک‌گذاری دانش و تجربیات مربوط به حملات سایبری تأکید کرد و اعلام کرد: اطلاعاتی که شامل شیوه‌های نفوذ و ردپاهای مهاجمان هستند، باید در دسترس دیگر نهادها قرار گیرد تا سازمان‌هایی که هنوز هدف حمله قرار نگرفته‌اند، از این تجربیات در جهت پیشگیری بهره‌برداری کنند. در ادامه، سامانه ملی تبادل اطلاعات تهدیدات سایبری راه‌اندازی شده و نهادهایی که هنوز به این سامانه متصل نشده‌اند، می‌توانند با مرکز مکاتبه نمایند تا راهنمایی‌های لازم را دریافت کنند.
وی بر ضرورت ارزیابی عمیق‌تر وضعیت امنیتی پایگاه‌های داده ملی تأکید ورزید و خاطرنشان کرد: ارزیابی‌های اولیه عمدتاً به وجود ابزارها و زیرساخت‌های امنیتی مانند مرکز عملیات امنیت و سامانه تشخیص و پاسخ به تهدیدات و شرایط معماری امنیت مربوط می‌شود، اما تنها وجود این ابزارها کافی نیست و نحوه پیکربندی و عملکرد صحیح آن‌ها نیز باید به‌دقت مورد بررسی قرار گیرد. در همین راستا، ارزیابی‌های تخصصی پایگاه‌های داده آغاز گردیده و جلسات مخصوصی برای هر پایگاه طراحی خواهد شد.
حجت با تأکید بر لزوم مشارکت بیشتر مدیران نهادها در ارتقاء امنیت سایبری گفت: نهادهای هماهنگ‌کننده باید در اسرع وقت برنامه‌های لازم برای اجرای برنامه‌های باگ‌بانتی در پایگاه‌های داده ملی را تدوین کنند تا زیرساخت‌های این نهادها در معرض بررسی متخصصان و افراد با صلاحیت قرار گیرد و مدیران توجه بیشتری به اهمیت امنیت سایبری داشته باشند.
وی همچنین به راه‌اندازی سامانه حکمرانی امنیت سایبری اشاره کرده و افزود: این سامانه به منظور حمایت از حکمرانی امنیت سایبری نهادها و به‌روزرسانی مداوم اطلاعات و آسیب‌پذیری‌های امنیتی راه‌اندازی شده است.
در نهایت، رئیس مرکز فرماندهی عملیات امنیت سایبری کشور بر ضرورت تدوین راهکارهای حقوقی برای مقابله با تجمیع و بهره‌برداری غیرمجاز از اطلاعات در بخش‌های ثالث تأکید کرد و گفت: این مسئله با همکاری بخش حقوقی مرکز ملی فضای مجازی و نمایندگان نهادهای مرتبط پیگیری خواهد شد تا با مدد قوه قضائیه، راهکارهای لازم برای مقابله با این موضوع و نیز تعیین مسئولیت و منشأ نشت اطلاعات در رویدادهای آینده تدوین شود.
انتهای پیام