همواره یکی از پرسش‌های بزرگ بشر، امکان وجود حیات در سیارات دیگر، به‌ویژه مریخ، بوده است. دانشمندان سال‌هاست که به دنبال شواهد حیات میکروبی در مریخ، چه در گذشته و چه در زمان حال، هستند. اخیراً، تیمی از پژوهشگران دانشگاه فلوریدا با شبیه‌سازی دقیق شرایط مریخ در آزمایشگاه، به نتایج شگفت‌انگیزی دست یافتند که نشان می‌دهد برخی از سخت‌جان‌ترین موجودات میکروبی زمین می‌توانند در این سیاره به زندگی خود ادامه دهند.
میکروب‌های زمینی: بقا و تکثیر در آزمایشگاه مریخی
دانشمندان به رهبری آدام رابینسون، اخترزیست‌شناس دانشگاه فلوریدا، روی میکروب Haloferax volcanii تمرکز کردند. این میکروب از نوع اکسترموفیل است که به دلیل توانایی‌اش در تحمل غلظت‌های بالای نمک انتخاب شد، زیرا تصور می‌شود محیط‌های نمکی مشابهی در زیر سطح مریخ وجود داشته باشند. محققان این میکروارگانیسم‌ها را به مدت ۱۶۰ روز در محیطی بدون اکسیژن، غنی از کربن، کم‌فشار و بسیار شور که شرایط سطح و زیر سطح مریخ را شبیه‌سازی می‌کرد، قرار دادند.
نکته مهم این بود که به این میکروب‌ها ترکیباتی مانند نیترات یا پرکلرات داده شد. این مواد شیمیایی که در مریخ نیز یافت می‌شوند، برای میکروب‌ها نقش منبع انرژی را ایفا کردند. H. volcanii توانست از این سموم برای متابولیسم خود استفاده کرده و در نهایت تکثیر شود؛ اگرچه سرعت تکثیر آن‌ها نسبت به شرایط زمینی کندتر بود. این میکروب‌ها همچنین توانایی بالایی در حفظ آب خود در محیط شور نشان دادند، در حالی که میکروب‌هایی که به این ترکیبات دسترسی نداشتند، صرفاً زنده ماندند و تکثیر نشدند.
پیامدهای کشف حیات در مریخ و محدودیت‌های مطالعاتی
این مطالعه نشان می‌دهد که اشکال شناخته‌شده‌ای از حیات زمینی می‌توانند در شرایط بالقوه مریخی رشد کنند. آدام رابینسون اظهار داشت: «محیطی که ما در این آزمایش شبیه‌سازی کردیم، در مریخ مشاهده نشده، اما تصور می‌شود وجود داشته باشد.» این یافته‌ها به شواهد فزاینده‌ای می‌افزاید که نشان می‌دهد باید احتمال وجود حیات میکروبی در مریخ امروز را در نظر گرفت و دامنه جستجو را فراتر از ردپای حیات منقرض‌شده در گذشته گسترش داد.
با این حال، محققان تأکید کردند که محیط شبیه‌سازی‌شده همه شرایط مریخ را در بر نمی‌گرفت. به عنوان مثال، دمای نگهداری میکروب‌ها ۲۱ درجه سانتی‌گراد بود که بسیار گرم‌تر از دمای بیشتر نواحی زیرسطحی مریخ است. علاوه بر این، هنوز مشخص نیست که آیا واقعاً حوضچه‌های آب مایعی که محیط آزمایشگاهی قصد شبیه‌سازی آن را داشت، در مریخ وجود دارند یا خیر.