طالبان عملاً درمان زنان افغانستان توسط پزشکان مرد را محدود کرده‌اند
بر اساس این گزارش که پنجشنبه ۱۲ نوامبر ۲۰۲۶ منتشر شده است، پزشکان مرد در بسیاری از مناطق افغانستان با دستورهایی مواجه شده‌اند که آنها را از معاینه و درمان مستقیم بیماران زن، بدون حضور محرم، منع می‌کند.
اگرچه طالبان ممنوعیت رسمی و سراسری در این زمینه اعلام نکرده‌اند، شواهد و گفت‌وگوهای خبرنگاران گاردین و زن‌تایمز با زنان و پزشکان نشان می‌دهد این محدودیت‌ها در استان‌های مختلف کشور اجرا می‌شود.
برخی پزشکان گفته‌اند نیروهای طالبان بازرسی‌هایی در درمانگاه‌ها و مطب‌ها انجام می‌دهند و به پزشکان مرد هشدار داده‌اند در صورت مشاهده بیماران زن، ممکن است زندانی شوند.
یکی از نمونه‌های مطرح‌شده در این گزارش، مربوط به زنی ۳۷ ساله در شهر هرات است که برای درمان دندان‌های آسیب‌دیده خود به یک درمانگاه مراجعه کرده بود. او پس از چند جلسه درمان و پرداخت هزینه، در جلسه سوم با این پاسخ روبه‌رو شد که امکان ادامه درمانش وجود ندارد.
مسئولان درمانگاه به او گفتند دستور تازه‌ای از وزارت امر به معروف و نهی از منکر صادر شده که بر اساس آن دندان‌پزشکان مرد اجازه درمان بیماران زن را ندارند. سه ماه پس از این اتفاق، درمان این زن همچنان ناتمام مانده است.
در بخش‌های دیگری از افغانستان نیز پزشکان مرد گفته‌اند اجازه معاینه مستقیم بیماران زن را ندارند و حتی در شرایط اضطراری باید ضوابطی مانند حضور محرم رعایت شود.
یک جراح شاغل در بیمارستان دولتی در شمال افغانستان که ۱۵ سال سابقه کار دارد، به خبرنگاران گفته است تفاوتی ندارد اقدام پزشکی ساده باشد یا وضعیت بیمار بحرانی؛ پزشکان بدون رعایت این شرایط اجازه معاینه مستقیم زنان را ندارند.
این محدودیت‌ها در برخی مناطق به حوزه‌های دیگری نیز گسترش یافته است. بر اساس گزارش‌های منتشرشده، در ولایت بلخ در ماه مه به بیمارستان‌ها، مطب‌ها و درمانگاه‌ها دستور داده شده است به جای استفاده از نام واقعی زنان، از واژه «بی‌بی» استفاده کنند؛ حتی در نسخه‌های پزشکی.
گزارش گاردین و زن‌تایمز همچنین به کمبود پزشکان زن در افغانستان اشاره می‌کند. از دسامبر ۲۰۲۴، زنان از تحصیل در مؤسسات آموزش پزشکی محروم شده‌اند و پزشکان نیز از ممنوعیت استخدام کارکنان زن در برخی بیمارستان‌ها خبر داده‌اند.
در چنین شرایطی، زنان افغانستان برای دریافت خدمات درمانی با گزینه‌های محدودی روبه‌رو هستند: صرف‌نظر کردن از درمان، مراجعه به افراد فاقد صلاحیت پزشکی یا دریافت خدماتی که ممکن است برای خود آنان و پزشکان خطر ایجاد کند.
این وضعیت در حالی ادامه دارد که در فوریه ۲۰۲۶، حمدالله نعمانی، وزیر ارتباطات طالبان، اعلام کرده بود پزشکان مرد هنگام درمان بیماران زن در حکم محرم محسوب می‌شوند و مشمول محدودیت‌های مربوط به ارتباط با زنان نیستند.
با این حال، روایت پزشکان و بیماران در گزارش تازه گاردین و زن‌تایمز نشان می‌دهد محدودیت‌های عملی همچنان ادامه دارد و دسترسی زنان افغانستان به خدمات درمانی با موانع جدی روبه‌رو است.
منبع: روزنامه گاردین و رسانه زن‌تایمز