به گزارش ورزش سه و به نقل از فارس؛ در شرایطی که پیشبینی میشود شی جینپینگ، رئیسجمهور چین، ماه آینده برای یک سفر رسمی راهی آمریکا شود، مناسبات پکن و واشنگتن بار دیگر زیر سایهای از تحریمها و اقدامات تلافیجویانه قرار گرفته و وارد «مرحلهای پرتنش» شده است؛ وضعیتی که میتواند بر حالوهوای دیدار احتمالی دو رئیسجمهور نیز اثرگذار باشد.
تحریم در برابر تحریم
سی ان ان در گزارشی با اشاره به این تحولات نوشت که در هفتههای باقیمانده تا این سفر، دو اقتصاد بزرگ جهان بار دیگر در چرخهای از مجازاتهای متقابل گرفتار شدهاند. ایالات متحده طی ماههای اخیر محدودیتهای تازهای علیه چین وضع کرده و در سوی مقابل، پکن نیز بستهای از اقدامات تنبیهی را علیه شرکتها و منافع آمریکایی به اجرا گذاشته است.
دولت چین روز چهارشنبه اعلام کرد که در پاسخ به آنچه «اقدامات نادرست» آمریکا توصیف کرده، هفت شرکت آمریکایی را در فهرست تحریم قرار داده، محدودیتهای صادرات پهپاد و فناوریهای وابسته به مقصد آمریکا را تشدید کرده و همچنین تحقیقاتی را درباره برخی تجهیزات اداری مجهز به نرمافزار خارجی آغاز کرده است. پکن علاوه بر این، روند صدور گواهی فوری برای تعدادی از کالاهای تولیدشده در کارخانههای آمریکایی و عرضهشده در بازار چین را متوقف کرده است.
این واکنشها در پاسخ به مجموعهای از تصمیمهای واشنگتن شکل گرفتهاند؛ از جمله ممنوعیت واردات رباتهای انساننما، تحریم شرکتهای کشتیرانی چینی که به انتقال سوخت ایران متهم شدهاند، قرار دادن بیش از ۴۰ شرکت چینی در فهرست محدودیتهای تجاری با اتهام نقض حقوق بشر و همچنین افزودن دو دانشگاه غیرنظامی چین به فهرست سیاه پنتاگون. افزون بر این، آمریکا شرکتهای چینی فعال در عرصه هوش مصنوعی را نیز با تهدید تحریم مواجه کرده است.
رفتار متقابل دو کشور یادآور مناقشه تجاری سال گذشته است؛ مقطعی که روابط اقتصادی پکن و واشنگتن به اوج تنش رسید. با این همه، اقدام تازه چین که از سوی مقامهای این کشور «محدود و حسابشده» توصیف شده، نشان میدهد پکن همچنان مایل است پیش از دیدار احتمالی شی و ترامپ، از بالا گرفتنِ مهارنشده تنشها جلوگیری کند.
یکی از پژوهشگران مرکز مطالعات امنیت و راهبرد بینالمللی دانشگاه تسینگهوا در این زمینه گفته است که چین انگیزه دارد فضای دیپلماتیک و مسیرهای ارتباطی در سطح بالا با دولت ترامپ را حفظ کند، اما این خویشتنداری نباید بهعنوان پذیرش اقدامات آمریکا تعبیر شود.
هوش مصنوعی؛ میدان تازه رقابت پکن-واشنگتن
این گزارش در ادامه تأکید میکند که یکی از حوزههایی که میتواند به محور تازهای برای تنش میان دو طرف تبدیل شود، هوش مصنوعی است.
چین در فاصلهای نزدیک به ۱۸ ماه، از موقعیتی که فاصله قابلتوجهی با آمریکا داشت، به کشوری تبدیل شده که چندین مدل پیشرفته هوش مصنوعی را در اختیار دارد و برخی از این مدلها توانستهاند خود را به سطح رقبای آمریکایی نزدیک کنند و در میان کاربران جهان نیز با استقبال روبهرو شوند.
مقامهای دولت ترامپ و برخی از غولهای فناوری آمریکا، شرکتهای چینی را متهم کردهاند که از شیوههایی برای استخراج دانش از مدلهای پیشرفته آمریکایی بهره میبرند؛ اتهامی که پکن آن را نپذیرفته است. در مقابل، چین از آمریکا خواسته است که از «ذهنیت هژمونیک» فاصله بگیرد.
به گفته تحلیلگران، اگر واشنگتن تصمیم بگیرد شرکتهای بزرگ چینی فعال در حوزه هوش مصنوعی را هدف تحریم قرار دهد، این اقدام از نگاه پکن میتواند تلاشی مستقیم برای سد کردن مسیر رشد یکی از راهبردیترین بخشهای فناوری چین تلقی شود و احتمالاً واکنشی سختتر را در پی خواهد داشت.
چین برای اعمال فشار، ابزارهای اقتصادی گوناگونی در اختیار دارد؛ از انجام تحقیقات و تحریم شرکتها گرفته تا قرار دادن اشخاص و نهادها در فهرستهای سیاه. با این حال، یکی از مهمترین اهرمهای این کشور همچنان تسلط بر بخش قابلتوجهی از زنجیره جهانی تأمین عناصر خاکی کمیاب فرآوریشده است؛ موادی که برای صنایع پیشرفته و فناوریهای نو، نقشی حیاتی و راهبردی دارند.
دیدار شی و ترامپ در میانه اختلافها
دیدار احتمالی شی جینپینگ و دونالد ترامپ در ماه سپتامبر میتواند فرصتی برای مهار و مدیریت این اختلافات فراهم کند. دو طرف همچنین خود را برای گفتوگویی درباره فناوریهای نوظهور و بهطور خاص هوش مصنوعی آماده میکنند.
چنین دیداری ممکن است زمینه را برای تمدید آتشبس تجاری میان دو کشور و تحکیم آنچه واشنگتن و پکن از آن با عنوان «ثبات راهبردی سازنده» یاد میکنند، مهیا سازد.
با این حال، تفسیر دو کشور از این مفهوم یکسان نیست. برای واشنگتن، ثبات راهبردی بیشتر به معنای حفظ ارتباط و اداره اختلافات است؛ در حالی که پکن آن را نوعی تفاهم برای جلوگیری از استفاده افراطی از محدودیتهای مبتنی بر امنیت ملی، از جمله کنترل صادرات فناوری و ممنوعیت واردات، میداند.
تحلیلگران معتقدند رقابت راهبردی میان چین و آمریکا همچنان ادامه خواهد داشت و هیچیک از دو طرف باور ندارد این کشاکش بهزودی پایان میگیرد. در عین حال، هر دو کشور بهخوبی میدانند که حفظ کانالهای ارتباطی میتواند مانع از آن شود که رقابت موجود به چرخهای خطرناک و فزاینده از اقدام و واکنش متقابل تبدیل شود.
نظرات کاربران