نام فارسى دکسکلرفنيرامين مالئات نام انگليسى DEXCHLORPHENIRAMINE MALEATE نام تجارى دارو Dexchlor, Poladex, Polaramine, Polargen گروه دارويى آنتي‌هيستامين، آنتاگونيست گيرندۀ H1 گروه شيميايى دارو مشتق آلكيل‌آمين، آنتاگونيست رسپتورهاى H1 مكانيسم اثر با رقابت در نشستن بر محل‌هاى رسپتور H1، بر عروق خونى و سيستم گوارشى و سيستم تنفسى اعمال اثر مي‌كند، و با مهار هيستامين باعث كاهش پاسخ‌هاى آلرژيك مي‌شود. موارد مصرف علائم آلرژي، رينيت، خارش، درماتيت تماسي. ميزان مصرف بالغين: خوراكى 1 تا 2mg سه تا چهار بار در روز؛ مي‌توان 4 تا 6mg دو تا سه‌بار در روز از قرص پيوسته‌رهش استفاده نمود.
بچه‌هاى 11-6 سال: خوراكى 1mg هر 6-4 ساعت يا 4mg از فرم پيوسته‌رهش قبل از خواب.
بچه‌هاى 5-2 سال: خوراكى 0/5mg هر 6-4 ساعت؛ از فرم پيوسته‌رهش در اين گروه استفاده نشود.
موارد منع مصرف: حسايت مفرط به آنتاگونيست‌هاى رسپتورهاى H1، حملۀ حاد آسمي، بيمارى بخش تحتانى دستگاه تنفس. توضيحات دارو عوارض جانبي:
دستگاه عصبى مركزي: گيجي، خواب‌آلودگي، تعادل ضعيف، خستگي، اضطراب، سرخوشي، سردرگمي، كرختي، نوريت.
قلبى عروقي: اُفت فشارخون طپش قلب، تاكي‌كاردي.
تنفسي: افزايش ترشحات غليظ، خس‌خس، سفتى قفسه صدري.
گوارشي: يبوست، خشكى دهان، تهوع، استفراغ، بي‌اشتهائي، اسهال.
پوستي: راش، کهير، حساسيت به نور.
ادرارى تناسلي: احتباس، ديزوري، تکرر ادرار.
چشم، گوش، حلق و بيني: تارى ديد، گشادى مردمک، وزوز گوش، گرفتگى بيني، خشکى بيني، گلو و دهان.
احتياطات: افزايش فشار داخل چشم، بيمارى قلبي، بيمارى کليوي، افزايش فشار خون، آسم برونشيال، اختلال صرعي، زخم پپتيک استنوزه، هيپرتيروئيدي، هيپرتروفى پروستات، انسداد گردن مثانه، حاملگى (در گروه B قرار دارد) بااحتياط مصرف شود.
فارماکوکينتيک: جذب گوارشي: کامل. شروع اثر: ۳۰ـ۱۵ دقيقه. متابوليسم: کبدي. دفع: کليوى (طى ۲۴ ساعت دفع مي‌شود)
تداخلات داروئي: مصرف همزمان با داروهاى مضعف مغزى باعث تشديد تضعيف CNS مي‌شود.
ملاحظات پرستاري:
پيگيرى آزمايشگاهي:
ـ نسبت I&O: به ايجاد علائمى همچون احتباس ادرار، تکرر ادراري، ديزورى توجه داشته باشيد و در صورت بروز اين علائم مصرف دارو را قطع کنيد.
ـ CBC در درمان طولاني‌مدت.
توصيه‌ها:
ـ در صورت بروز علائم گوارشى با غذا مصرف شود، هرچند ممکن است جذب دارو اندکى کاهش يابد.
روش تهيه / تجويز:
ـ در صورت وجود خشکى دهان از آب‌نبات، آدامس و مزمزه‌ کردن آب استفاده کنيد.
ـ در ظروف محکم و در دماى اتاق نگهدارى شود.
ارزيابى باليني:
پاسخ درماني: از بين رفتن آب‌ريزش يا احتقانى بينى يا راش‌ها.
وضعيت تنفسي: تعداد، ريتم، افزايش ترشحات برونشيال، خس‌خس، سفتى قفسه صدري.
وضعيت قلبي: تپش قلب، بالا رفتن نبض، افت فشار خون.
آموزش به بيمار و خانواده:
ـ تمام جوانب مصرف دارو به مريض گفته شود؛ و به او ياد‌آورى شود تا در صورت بروز سردرگمي، خواب‌آلودگى و افت فشار خون پزشک را مطلع نمايد.
ـ در صورت بروز خواب‌آلودگى از انجام رانندگى يا ساير کارهاى مخاطره‌آميز اجتناب شود.
ـ از مصرف همزمان الکل يا ساير مهارکننده‌هاى دستگاه عصبى مرکزى خوددارى شود.
تداخل با تست‌هاى آزمايشگاهي:
منفى کاذب: تست‌هاى حساسيتى جلدي
درمان مصرف بيش از حد دارو:
تجويز شربت ايپکاک (ipecac) يا انجام لاواژ، تجويز ديازپام، منقبض‌کننده‌هاى عروقي، باربيتورات‌ها (کوتاه‌اثر).