رییس پژوهشکده پولی و بانکی در باره بالا بودن نرخ بهره در بازار غیرمتشکل و اينكه آیا امکان کاهش نرخ سود وجود دارد؟ گفت: این موضوع تنها مربوط به بازارغیر متشکل نمی‌شود، در بازار متشکل و غیرمتشکل همیشه تک روی‌هایی دیده شده و دیده می‌شود اما هدف بانک مرکزی این است که آن دسته از مؤسسات و بانک‌هایی که به دلیل مشکلات ساختاری توان مدیریت نقدینگی ندارند را از بازار متشکل جدا کنند و بازار دارای اداره و کنترل باشد.

دیواندری افزود: تا اواخر تابستان به تورم تک رقمی خواهیم رسید و با ادامه این رویه طبیعی است که نرخ سود به سمت کاهش حرکت کند. ما دو ضرورت داریم که ما را به سمت کاهش نرخ سود می کشاند یکی اینکه ما سپرده‌هایمان نباید در بانک‌ها قفل شود بلکه باید به سمت فعالیت‌های مولد ، بورس و سایر حوزه‌ها و مسکن و غیره حرکت کند.

دیواندری با اشاره به اینکه هدف اصلی رسیدن به رونق اقتصادی مطلوب است، گفت: یکی دیگر از بحث ها این است که سپرده گذار حس نکند که بانک تنها یک صندوق است که با بالاترین بازدهی سرمایه شخص را حفظ می کند و نباید فعالیت مولد داشته باشد و حتی اگر فعالیت مولدی دارد آن را محدود به بانک کند. در اقتصاد کلان و سیاست های اقتصادی این موضوع به سمتی در حرکت است که این منابع در گردش بیشتر باشد.

وی ادامه داد: موضوع بعدی وضعیت بانک‌های ماست زیرا بانک‌های ما تاب و تحمل سودهای بالا را برای سپرده گذاری ندارند و صورت های مالی بانک‌ها نشان می دهد که حاشیه سود رو به کاهش است و در برخی دیگر از بانک‌ها حاشیه سود به سمت منفی در حرکت است و صورت های مالی بانک‌ها تاب و تحمل هزینه تمام شده بالا را ندارند.

دیواندری گفت: بانک‌ها به تدریج باید یاد بگیرند که با مدیریت حرفه ای و اقتصادی با حاشیه سود پایین بتوانند خود را حفظ کنند که این نیز یکی از ضرورت هایی است که بانک مرکزی هم از آن استقبال کرده و این بحث همیشه مطرح بوده که نرخ سود دستوری به دلیل اینکه پایدار نمی‌ماند و بقیه زیرساخت‌های آن آماده نیست ممکن است آثار این روش های دستوری به جای بهبود اوضاع ، شرایط را وخیم تر کند کما اینکه در سال‌های گذشته نیز این موضوعات تجربه شده اند و بارها از این محل ضربه و آسیب دیده ایم.

وی ادامه داد: بحث های کارشناسی در بانک مرکزی به سمتی است که اگر بستر آماده باشد بانک مرکزی از آن استقبال می‌کند اما بازار غیربانکی مسئله مهمی است که اگر بستر آماده نباشد مشکل ساز خواهد شد. ابتدا باید اولویت بندی شود که کدام یک مهمتر است ما روندی غیر متعارف داریم مانند بازار غیررسمی پول و یا بازار غیر متشکل . در دنیا شکل ها متفاوت است کمپانی ها رقیب بانکها می شوند و بازدهی های خیلی بالایی هم داشته اند و سود بالا و اغوا کننده دارند و مشتریان را به سمت خودجذب می کنند، که تحت عنوان بانکداری در سایه معروف هستند.

ديواندري گفت: در کشور ما نیز این موضوع تا حدودی مطرح است و فعالیت هایی در بازار غیررسمی و سایر جاها انجام می شود مانند برخی از پیش فروش ها و یا مواردی که در کشور رخ می دهد برای پروژه ای خاص سرمایه گذاری هایی انجام می شود. اولویت بندی باید صورت گیرد البته این پدیده یک‌روزه رخ نداده و یک پدیده‌ای است که ریشه در سه تا چهار دهه گذشته دارد و طبیعتا سپرده گذاران زیادی هم به این پروژه‌ها اعتماد کرده‌اند.

ايلنا