خبرآنلاین-  صداوسیما اخیراً مستندی تحت عنوان «خط مقدم» منتشر کرده است. این مستند شامل گفتگویی با یکی از مسؤولان و کارشناسان پدافند هوایی سپاه پاسداران در یک پایگاه زیرزمینی می‌باشد که در جریان آن، اطلاعات جدیدی از وضعیت تقابل موشکی و پهپادی با ارتش آمریکا فاش می‌شود. این گزارش با نمایش بقایای پهپادهای ساقط‌شده، از انهدام وسیع‌ترین و پیشرفته‌ترین پهپادهای آمریکایی پرده برمی‌دارد؛ واقعه‌ای که نه تنها ضرر مالی چندصد میلیون دلاری را به پنتاگون تحمیل کرده، بلکه دکترین پهپادی واشنگتن در منطقه را به تغییر ناخواسته‌ای وادار کرده است.

جزئیات دقیق تقابل و خسارت ۷۲۰ میلیون دلاری به ناوگان آمریکا

در این گفتگو، کارشناس نظامی سپاه با اشاره به تجهیزات و قطعات به نمایش گذاشته شده، تأکید کرد که پهپادهای مورد هدف قرار گرفته از نوع MQ-۹ Reaper هستند؛ این پهپادهای چندمنظوره و تاکتیکی به عنوان نمونه‌ای از آخرین فناوری پهپادی ایالات متحده تلقی می‌شوند و انحصار آنها کاملاً در دست ارتش آمریکا است. قیمت هر یک از این پهپادها تقریباً ۳۰ میلیون دلار تخمین زده می‌شود.

این کارشناس بیان داشت که طبق گزارش‌ها و آمار رسمی ارائه شده از سوی پنتاگون، تاکنون حداقل ۲۴ فروند از این پهپادها توسط سامانه‌های پدافندی ساقط شده‌اند؛ هرچند وی به صراحت یادآور شد که تعداد واقعی این پهپادهای سرنگون شده بیشتر از رقم رسمی اعلام شده است. بر اساس همین آمار حداقلی ۲۴ فروندی، بیش از ۷۲۰ میلیون دلار زیان مستقیم به تجهیزات هوایی آمریکا وارد آمده است. شدت این تلفات تجهیزاتی به قدری بود که ارتش آمریکا را ملزم به عقب‌نشینی تاکتیکی کرده و مجبور شد پهپاد MQ-۹ را از عملیات خارج کند و به جای آن، پهپادهای قدیمی‌تر و از رده خارج MQ-۱ را به کار گیرد.

معماهای ناکارآمدی سامانه‌های وارداتی و موفقیت الگوی کاملاً بومی

در بخش دیگری از این مستند، به دلایل عدم استفاده از سامانه‌های مشهور پدافندی خارجی همچون اس-۳۰۰، تور ام-۱ یا هاگ پرداخته شد. کارشناس پدافندی سپاه توضیح داد که به علت شناخته شدن تمامی الزامات، زوایا و فرکانس‌های کاری این سامانه‌های وارد شده برای دشمن، امکان مانور و کارایی مؤثر آن‌ها به طور کامل از بین رفته است.

تحلیل استراتژیک و ابعاد فنی گزارش چه چیزهایی را نمایان می‌کند؟

از صحبت‌های مطرح شده در این مستند می‌توان به دو نکته اساسی پی برد: نخست تغییر موازنه در نبردهای هوایی در ارتفاعات پایین و میان‌ارتفاع. پهپاد MQ-۹ به عنوان اساسی‌ترین ابزار در عملیات‌های شناسایی و ترورهای دقیق آمریکا، به سامانه‌های پیشرفته جنگ الکترونیک و خودحفاظتی مجهز است. توانایی خنثی‌سازی مداوم این پرنده‌ها نشان‌دهنده دستیابی پدافند داخلی به قابلیت‌های کشف راداری و کشف اپتیکی در سطوح مقطع راداری بسیار پایین می‌باشد.

دوم شکست استراتژی وابستگی به تجهیزات پدافندی شرقی و غربی است که بدان معنی است که ارزیابی کارشناس سپاه درباره ناکارآمدی سامانه‌هایی نظیر اس-۳۰۰ یا تور ام-۱ حاکی از آن است که در جنگ‌های مدرن، سامانه‌های استاندارد جهانی به دلیل آسیب‌پذیری یا کشف سیگنال‌ها به صورت پیشاپیش خنثی شده‌اند. استقلال در تولید شبکه‌های راداری و موشکی، تمام متغیرهای ناشناخته را برای دشمن به اوج خود می‌رساند.

بنابراین، خروج از حالت MQ-۹ و بازگرداندن نسل قدیمی‌تر MQ-۱ به میدان، تنها یک شکست معنوی برای دکترین هوایی ایالات متحده نیست، بلکه نشان می‌دهد که ساختار پدافندی ایران موفق شده است نسبت انهدام را از نرخ جایگزینی و توان اقتصادی رقیب بالاتر ببرد.

۳۱۳۱