بر اساس خبرگزاری مهر، محمدصادق عظیمیفر، مدیرعامل شرکت پالایش و پخش فرآوردههای نفتی، در برنامه امشب گفتگوی ویژه خبری بیان کرد: هنگامی که از ناترازی صحبت به میان میآید، به تفاوت میان تولید و مصرف اشاره داریم. میزان مصرف بنزین کشور، به ویژه پس از شیوع ویروس کرونا، با روندی صعودی مواجه بوده و از سال ۱۴۰۰ تاکنون بهطور میانگین سالانه حدود ۶ درصد افزایش مصرف را تجربه کردهایم.
وی افزود: از سوی دیگر، با توجه به اینکه پس از فعالسازی پالایشگاه ستاره خلیج فارس در سال ۱۳۹۶، پالایشگاه جدیدی به ناوگان پالایشگاههای کشور اضافه نشده و علیرغم برنامهریزیهایی برای افزایش ظرفیت در حال انجام است، در زمینه تولید نتوانستهایم به طور قابل توجهی پیشرفت کنیم.
رشد ۵ درصدی تولید بنزین در سالهای اخیر
معاون وزیر نفت همچنین خاطرنشان کرد: در دولت سیزدهم با افزایش خوراک پالایشگاهها، بهرهبرداری از ظرفیتهای خالی واحدهای بنزینسازی و اصلاحات فرایندی، توانستهایم تولید بنزین را در مقایسه با دوره مشابه پیش از دولت حدود ۵ درصد افزایش دهیم.
عظیمیفر توضیح داد: در حقیقت در شرایطی که مصرف بنزین در کشور بهطور سالانه بهطور متوسط ۶ درصد افزایش یافته، در سه تا چهار سال اخیر به یک رشد تولید حدود ۵ درصد دست یافتهایم و این وضعیت موجب بروز شکاف میان تولید و مصرف شده است.
روزانه ۱۰ میلیون لیتر کسری بنزین
به گفته وی، از سال ۱۴۰۰ به منظور تأمین نیاز و عرضه پایدار بنزین، کشور به واردات متوسل شده است و تصریح کرد که اگر مصرف با همین روند ادامه یابد و تولید نتواند مطابق با این افزایش پیشرفت کند، میزان واردات نیز به افزایش خود ادامه خواهد داد و این امر منجر به صرف بخش عمدهای از منابع ارزی کشور برای واردات بنزین خواهد شد.
مدیرعامل شرکت ملی پالایش و پخش فرآوردههای نفتی در مورد مصرف و تولید بنزین در سال جاری گفت: با در نظر گرفتن نوسانات تولید و مصرف در فصول مختلف و زمان تعمیرات پالایشگاهها، میانگین مصرف بنزین در پنج ماهه ابتدایی سال جاری حدود ۱۳۲ میلیون لیتر در روز بوده است.
عظیمیفر افزود: میزان تولید بنزین در پالایشگاهها و واحدهای غیرپالایشگاهی بهطور میانگین نزدیک به ۱۲۲ میلیون لیتر در روز گزارش شده که نشان میدهد در طول پنج ماه گذشته ما بهطور متوسط روزانه حدود ۱۰ میلیون لیتر کسری داشتهایم که باید با واردات آن را جبران کنیم.
امسال رشد مصرف بنزین نداشتهایم
وی همچنین با اشاره به اقدامات دولت در زمینه مدیریت مصرف، تصریح کرد که امسال در مقایسه با سال گذشته، رشدی در مصرف بنزین نداشتهایم و از سال گذشته دولت اقداماتی را در راستای مدیریت مصرف آغاز کرده که بهطور مداوم در حال پیگیری است.
عظیمیفر تأکید کرد: ناترازی در بنزین را نمیتوان فقط به مصرف خودروها نسبت داد. عواملی مختلف در حکمرانی بنزین و انرژی در کشور طی سالهای گذشته دست به دست هم داده و این ناترازی را به وجود آوردهاند.
تثبیت قیمت بنزین و کاهش مصرف CNG
وی یکی از عوامل اصلی ناترازی را مسائل قیمتی و تثبیت قیمت بنزین عنوان و خاطرنشان کرد که بهگفته کارشناسان، این عوامل در شکلگیری ناترازی نقش مؤثری داشتهاند.
عظیمیفر بیان کرد: مصرف CNG کشور در سالهای ۱۳۹۹ و ۱۴۰۰ بهطور میانگین حدود ۲۴ میلیون مترمکعب در روز معادل با ۲۴ میلیون لیتر بنزین بوده است اما با تثبیت قیمت بنزین و کاهش فاصله قیمتی میان CNG و بنزین، مصرف CNG به حدود ۱۵ تا ۱۶ میلیون مترمکعب در روز کاهش یافته است.
مدیرعامل شرکت ملی پالایش و پخش فرآوردههای نفتی براساس این نکته افزود: این افت مصرف CNG در عمل به افزایش مصرف بنزین منجر شده است؛ در حالی که در سالهای اخیر سرمایهگذاریهای قابل توجهی در صنعت CNG صورت گرفته است.
افزایش ۶۴ درصدی تبدیل خودروهای بنزینی به دوگانهسوز
عظیمیفر در ادامه به اقدامات دولت در راستای گسترش استفاده از CNG اشاره و بیان کرد: در این دولت، تبدیل خودروهای بنزینی به دوگانهسوز ۶۴ درصد افزایش یافته است، اما اقدامات انجامشده در زمینه زیرساخت CNG طی سالهای گذشته هنوز نتوانسته فاصلۀ قیمتی میان بنزین و CNG را جبران کند.
وی همچنین عوامل غیرقیمتی را به عنوان دیگر دلایل ناترازی بنزین مطرح و تأکید کرد: حجم بالای ناوگان فرسوده کشور که بعضی از آنها چندین برابر استانداردهای جهانی سوخت مصرف میکنند، از جمله این عوامل هستند.
مردم مقصر استاندارد پایین خودروها نیستند
معاون وزیر نفت در ادامه به وضعیت تولید خودرو در کشور اشاره کرد و تأکید کرد: استاندارد تولید خودرو نیز بر مصرف سوخت تأثیرگذار است و در این زمینه مردم مقصر نمیباشند. رئیسجمهور نیز بهطور جدی نسبت به رفع این موضوع اقدام کرده است.
عظیمیفر خاطرنشان کرد: تمامی این عوامل در کنار کاهش مصرف سوختهای جانشین باعث شده که با افزایش سالانه مصرف بنزین مواجه شویم و سرعت رشد مصرف از ظرفیت افزایش تولید جلو بزند.
به حداکثر تولید تاریخی بنزین رسیدهایم
وی در پاسخ به سؤال مربوط به تأثیر فرسودگی پالایشگاهها و پایین بودن بهرهوری بر ناترازی تولید گفت: در حوزه تولید در حال حاضر در حداکثر تولید تاریخی بنزین کشور قرار داریم و با افزایش بهرهوری پالایشگاههای موجود و تغییر شرایط عملیاتی، ظرفیت تولید ارتقا یافته است.
مدیرعامل شرکت ملی پالایش و پخش فرآوردههای نفتی توضیح داد: برای مثال، در گذشته بخشی از نفت پالایشگاه ستاره خلیج فارس صادر میشد، اما با توجه به ظرفیت خالی پالایشگاههای اصفهان، تهران و تبریز، این خوراک به آنها منتقل شد تا از ظرفیت خالی آنها برای افزایش تولید بنزین بهرهبرداری شود.
عظیمیفر ادامه داد: در کنار این، تعمیرات اساسی پالایشگاهها بهطور منظم انجام شده و احیای کاتالیستی نیز در پالایشگاههای کشور صورت گرفته است که مجموع این اقدامات باعث افزایش بهرهوری و استفاده حداکثری از امکانات برای تولید بنزین شده است.
محمدصادق عظیمیفر همچنین به برنامههای دولت جهت تنوع بخشی به سبد سوخت اشاره و خاطرنشان کرد: در قانون برنامه هفتم هدفگذاری برای تبدیل ۵۰۰ هزار خودرو به دوگانهسوز در نظر گرفته شده و با روند کنونی، امیدواریم وزارتخانه متولی این مسئله بتواند به این هدف برسد.
وی ادامه داد: با وجود اینکه روند مصرف CNG در سالهای اخیر مطلوب نبوده، اما در مواردی که امکان تولید کارخانهای وجود دارد، زیرساختهای مناسب ایجاد شده است. در دولت سیزدهم نیز، تبدیل خودروهای بنزینی به دوگانهسوز ۶۴ درصد افزایش داشته است.
ساماندهی کارت اضطراری جایگاهها
معاون وزیر نفت به طرح ساماندهی کارتهای اضطراری جایگاهها اشاره و توضیح داد: بخش عمدهای از مصرف بنزین از طریق کارتهای اضطراری استفاده میشود و این کارتها به نوعی جعبه سیاهی هستند که خطر بروز انحراف و تخصیص نامناسب سوخت را دارند.
عظیمیفر ادامه داد: در این زمینه دو طرح در مقیاس منطقهای و ملی در حال پیادهسازی است. یکی از این طرحها در استانهای سیستان و بلوچستان و کرمان اجرا شده که سهمیه کارتهای آزاد جایگاهها به کارتهای شخصی افراد منتقل شده است.
وی تأکید کرد: پیادهسازی این طرح منجر به کاهش چشمگیر صفهای جایگاههای سوخت و افزایش رضایتمندی مردم گردیده است. همچنین کاهش مصرف ناشی از ساماندهی کارتهای جایگاهها حدود ۱۵ درصد بوده که این میزان از مصرف حذف و سهمیه مربوطه به مردم منتقل شده است.
کاهش ۱۵ درصدی مصرف بدون اقدام قیمتی
مدیرعامل شرکت ملی پالایش و پخش فرآوردههای نفتی تأکید کرد: این کاهش مصرف بدون هیچگونه تغییر در قیمتها رخ داده و نشان میدهد که ساماندهی الگوی تخصیص سوخت و جلوگیری از سوءاستفاده و دخالت در کارتهای جایگاهها میتواند در مدیریت مصرف مؤثر باشد.
دولت به دنبال شوکدرمانی نیست
عظیمیفر در مورد سیاست دولت در زمینه قیمت بنزین گفت: دولت در آذرماه سال گذشته مصوبهای صادر کرد که چندین رکن اصلی را مدنظر قرار داده است؛ از جمله اینکه قرار نیست در حوزه قیمت بنزین شوکدرمانی صورت گیرد و مردم نباید شگفتزده شوند.
وی افزود: در صورت اتخاذ هرگونه تصمیمی در زمینه قیمت، این اقدام باید به صورت تدریجی و مرحلهای پیش برود. سیاست تدریجی به جامعه این امکان را میدهد که خود را با شرایط جدید تطبیق دهند و الگوی مصرف خودرو و سیستم حملونقل عمومی خود را متناسب با شرایط تازه تنظیم کنند.
معاون وزیر نفت ادامه داد: همچنین، این روند تدریجی به تصمیمگیرندگان اجازه میدهد تا بازخورد جامعه را دریافت کرده و تشخیص دهند آیا سیاستهای اتخاذ شده منجر به تغییر رفتاری شده است یا خیر و سپس متناسب با آن سیاستها را اصلاح کنند.
سهمیههای ۱۵۰۰ و ۳۰۰۰ تومانی بدون تغییر
عظیمیفر با تأکید بر اینکه نرخهای اول و دوم بنزین تغییر نخواهد کرد، تصریح کرد: در صورت تغییر قیمت، این تغییر مربوط به نرخ سوم بنزین خواهد بود و قیمت بنزین تولید داخل که حدود ۱۱۰ تا ۱۲۰ میلیون لیتر در روز است، افزایش نخواهد یافت.
وی افزود: سهمیه اول خودروهای شخصی، به میزان ۶۰ لیتر بنزین با نرخ ۱۵۰۰ تومان، ثابت خواهد ماند. سهمیه خودروهای عمومی و تاکسیهای تکسوز نیز در همین محدوده قرار دارد.
مدیرعامل شرکت ملی پالایش و پخش فرآوردههای نفتی تأکید کرد: سهمیه دوم خودروهای شخصی نیز ۵۰ لیتر با قیمت ۳۰۰۰ تومان خواهد بود و این سهمیه هم بدون تغییر خواهد بود.
۸۰ تا ۸۵ درصد مردم مشمول افزایش قیمت نمیشوند
وی همچنین تصریح کرد که بخش عمده مصرفکنندگان از تغییر نرخ بنزین متاثر نخواهند شد و تقریباً ۸۰ تا ۸۵ درصد افراد جامعه از این تغییر قیمت معاف خواهند بود و افزایش نرخ تنها شامل بخشی از مصرف میشود که فراتر از الگوی مصرف قرار دارد و بنزین مورد نیاز آن از طریق واردات تأمین میشود.
عظیمیفر ادامه داد: لذا، مقادیر قابل توجهی از منابع جامعه صرف واردات بنزین میشود و در این صورت بنزین باید با قیمتهای جهانی خریداری شود.
نرخ ۱۰ هزار تومانی؛ گامی برای اصلاح الگوی مصرف
معاون وزیر نفت در خصوص فلسفه تعیین نرخ سوم بنزین تأکید کرد: در صورتی که فردی مصرف بیشتری داشته باشد، به تدریج مجبور به پرداخت مبلغ بیشتری خواهد بود. نرخ ۱۰ هزار تومان نیز با توجه به قیمت تمامشده واردات بنزین، رقم زیادی به حساب نمیآید و در راستای سیاست تدریجی تعیین شده است.
وی تصریح کرد: هدف از این افزایش جزئی برای بخش کمتری از مصرفکنندگان، خلاصی از رفتار مصرفی نامناسب در جامعه و سوق به سمت استفاده از سوختهای جایگزین است؛ چراکه در سالهای اخیر کاهش مصرف بعضی سوختهای جایگزین را شاهد بودهایم، در حالی که در این زمینهها با ناترازی مواجه نیستیم.
عظیمیفر همچنین خاطرنشان کرد: با تغییر الگوی مصرف و حرکت به سوی سوختهای جایگزین، میتوان به آزادسازی بخشی از منابع صرفشده برای واردات بنزین دست یافت و این منابع را در بخشهای مولد اقتصادی به کار گرفت.
سه نرخ برای عرضه بنزین
وی در پایان مباحث خود در خصوص سیاستهای دولت گفت: در حوزه قیمتی، تصمیم دولت بر آن است که تدریجی عمل کند و از شوکهای ناگهانی پرهیز کند. افزایش نرخ به سهمیههای اول و دوم که تقریباً ۸۰ تا ۸۵ درصد مصارف را پوشش میدهد، نخواهد رسید و تمرکز صرفاً بر بخشی محدود از مصرفهای بالاتر از الگوی مصرف خواهد بود.
عظیمیفر اضافه کرد: بنابراین سهمیه اول بنزین خودروهای شخصی ۶۰ لیتر با قیمت ۱۵۰۰ تومان و سهمیه دوم ۵۰ لیتر با نرخ ۳۰۰۰ تومان بدون تغییر خواهند ماند و نرخ سوم ویژه بنزینی است که در مصارف اضافی و عمدتاً از طریق واردات تأمین میشود.
نظرات کاربران