طبق گزارش خبرگزاری خبرآنلاین و تشریح دیجیاتو، سن تقویمی صرفاً به تعداد سال‌هایی اشاره دارد که از زمان تولد یک شخص گذشته است؛ در حالی که سن زیستی می‌تواند تصویری متفاوت از وضعیت فرسودگی و پیری بدن به ما ارائه دهد. به همین دلیل است که دانشمندان مدت‌ها به دنبال راهکارهایی برای سنجش سن زیستی و شناسایی عواملی بوده‌اند که موجب می‌شوند برخی از افراد سریع‌تر یا کندتر از سن تقویمی خود پیر شوند.

اکنون تیمی از محققان دانشگاه ملی سئول در حال تحقیق بر روی این موضوع هستند که آیا شبکیه چشم می‌تواند یکی از شاخص‌های مرتبط با سن زیستی باشد یا خیر. تمرکز آن‌ها بر فناوری موسوم به شکاف سنی شبکیه (RAG) است؛ روشی که به‌وسیله تصاویر شبکیه، سن افراد را تخمین می‌زند و سپس تفاوت میان سن واقعی و سن تخمین‌زده شده را مورد بررسی قرار می‌دهد.

تحلیل نزدیک به ۳۰ هزار تصویر شبکیه

محققان برای آموزش مدل خود از ۲۹ هزار و ۵۳۰ تصویر شبکیه که متعلق به ۷ هزار و ۵۳۵ فرد بوده، استفاده کردند. بعد از این مرحله، عملکرد مدل را با داده‌های مربوط به ۷ هزار و ۴۱۶ فرد دیگر ارزیابی کردند.

یکی از نکات متمایز این تحقیق نسبت به بسیاری از پژوهش‌های پیشین، استفاده همزمان از تصاویر افرادی بود که چشم‌های سالمی دارند و نیز تصاویری از افرادی که به بیماری‌های شبکیه یا اختلال در عصب بینایی دچار هستند.

مدل توسعه یافته موفق شد سن تقویمی افراد را با میانگین خطای تقریبی ۲.۵ تا ۲.۷ سال برآورد کند؛ نتیجه‌ای که نشان‌دهنده اطلاعات باارزشی است که تصاویر شبکیه درباره سن واقعی افراد به همراه دارند.

ارتباط دیابت و سیگار با شکاف سنی شبکیه

محققان همچنین بررسی کردند که آیا اختلاف بین سن شبکیه و سن تقویمی به عوامل و بیماری‌های مرتبط با سلامت مربوط می‌شود یا خیر.

نتایج به‌دست‌آمده نشان داد که افراد مبتلا به دیابت به‌طور میانگین شکاف سنی شبکیه‌ای نزدیک به ۲.۵۲ سال دارند. همچنین، این اختلاف در افراد سیگاری فعلی حدود ۰.۵ سال و در سابقه‌داران سیگار نیز حدود ۰.۴۶ سال گزارش شده است.

در میان افرادی که به تباهی لکه زرد (دژنراسیون ماکولا) مبتلا هستند، شکاف سنی حدود ۰.۶ سال و در افراد مبتلا به آب‌مروارید حدود ۱.۸۶ سال مشاهده شده است.

با این حال، محققان در مورد نتیجه مربوط به آب‌مروارید احتیاط کرده‌اند. آن‌ها بیان کرده‌اند که بخشی از این رابطه ممکن است به دلیل کدر شدن تصاویر شبکیه در افراد مبتلا به آب‌مروارید باشد و به این معنا نیست که شبکیه این افراد سریع‌تر پیر می‌شود.

آیا تصاویر شبکیه می‌توانند سن واقعی بدن را تعیین کنند؟

نتایج این پژوهش نشان می‌دهند که شبکیه می‌تواند اطلاعاتی درباره وضعیت زیستی بدن در اختیار محققان قرار دهد؛ اما هنوز نمی‌توان از RAG به‌عنوان یک ابزار پزشکی برای تعیین سرعت پیری یک فرد یا پیش‌بینی تهدیدهای سلامتی استفاده کرد.

برای مشخص شدن اینکه آیا افزایش شکاف سنی شبکیه واقعاً با پیری سریع‌تر بدن ارتباط دارد یا خیر، نیاز است که افراد برای مدت بیشتری مورد بررسی قرار گیرند. همچنین مقایسه نتایج RAG با روش‌های سنجش سن زیستی معتبر، ضروری به نظر می‌رسد.

در نتیجه، یافته‌های فعلی بیشتر می‌توانند به‌عنوان یک سرنخ پژوهشی تلقی شوند تا یک آزمون تشخیصی. اگر تحقیقات آتی این ارتباط را تأیید کنند، تصویربرداری از شبکیه ممکن است به‌عنوان یک روش سریع و غیرتهاجمی برای بررسی برخی الگوهای پیری در آینده مورد استفاده قرار گیرد.

۲۲۷۲۲۷