طبق گزارش ایسنا، یکی از برنامه‌های اصلی دولت سیزدهم، انتقال از زیرساخت‌های مسی به استفاده از فیبرنوری است. در سال‌های اخیر، بیشتر سرمایه‌گذاری‌ها معطوف به اینترنت و ارتباطات سیار بوده است؛ اما در دولت جدید، تمرکز بر گسترش ارتباطات ثابت به عنوان یک نیاز ضروری مطرح شده و برنامه‌ریزی مشخصی برای تکمیل فیبرنوری در سرتاسر کشور صورت پذیرفته است.

براساس نظر کارشناسان، فیبرنوری کلید حل معضل سرعت اینترنت ثابت در کشور محسوب می‌شود و با افزایش سرعت دسترسی کاربران خانگی و تجاری به اینترنت، باعث رشد سهم اقتصاد دیجیتال و همچنین کاهش بار ترافیکی در شبکه‌های ارتباطی موبایل خواهد شد.

کشورهای پیشگام در زمینه فیبرنوری عمدتاً در آسیا و خاورمیانه قرار دارند که به‌طور کامل سیستم‌های مسی قدیمی را کنار گذاشته‌اند.

وضعیت فعلی گسترش فیبر نوری در سطح جهانی بسیار قابل توجه است و در حال حاضر، این تکنولوژی به عنوان شریان حیاتی برای اقتصاد دیجیتال در جهان شناخته می‌شود.

امروز، فیبر نوری از یک «خدمت لوکس» به یک «زیرساخت اصلی و ضروری» مشابه با آب و برق در دنیا تبدیل گردیده و کشورها در تلاش‌اند تا تا سال ۲۰۳۰، میزان نفوذ خود را به بیش از ۹۵ درصد برسانند. کشورهای پیشتاز در این زمینه عموماً در آسیا و خاورمیانه واقع شده‌اند و بالاترین نرخ پوشش و استفاده از فیبر نوری را در سطح دنیا دارند و سامانه‌های مسی قدیمی را کنار گذاشته‌اند.

امارات متحده عربی (UAE): با نرخ نفوذ حدود ۹۸ تا ۹۹ درصد، برای سال‌ها جایگاه نخست جهانی را در پوشش فیبر نوری خانگی به خود اختصاص داده و تقریباً تمامی منازل به فیبر نوری متصل شده‌اند.

سنگاپور و کره جنوبی: با پوشش بیش از ۹۰ تا ۹۵ درصد، دارای سریع‌ترین و پایدارترین شبکه‌های فیبر نوری در سطح جهان هستند و اینترنت ۱۰ گیگابیت بر ثانیه (10G-PON) را به‌صورت عمومی در اختیار کاربران قرار می‌دهند.

چین: به‌تنهایی بزرگ‌ترین شبکه فیبرنوری دنیا را از نظر تعداد کاربران داراست. این کشور با پوشش نزدیک به ۹۰ درصد، بیش از ۵۰۰ میلیون خانواده را به فیبر نوری متصل کرده و در پیشرفت به فناوری‌های نسل جدید پیشرو است.

فیبرنوری چیست و چه کارکردی دارد؟

پروژه فیبرنوری در ایران به‌طور رسمی در اسفند ۱۴۰۰ آغاز شد و وب‌سایت پایش این پروژه به آدرس IRANFTTX.IR به‌منظور اطلاع‌رسانی درباره پیشرفت‌ها و تعداد پورت‌های نصب شده رونمایی گردید.

فیبرنوری به‌عنوان راه حل موثری برای افزایش سرعت اینترنت ثابت و رشد سهم اقتصاد دیجیتال و کاهش ترافیک شبکه‌های موبایل عمل می‌کند.

فیبر نوری، رشته‌های بسیار نازک، شفاف و منعطفی از شیشه یا پلاستیک است که اندازه‌ای به ضخامت موی انسان دارند و برای انتقال داده‌ها به‌جای سیگنال‌های الکتریکی، از پالس‌های نوری و فناوری‌های لیزر یا LED استفاده می‌کنند.

در کابل‌های قدیمی مسی مانند سیم‌های تلفن یا کابل‌های شبکه، اطلاعات از طریق جریان الکتریسیته منتقل می‌شود، اما در فیبر نوری، داده‌ها به پرتوهای نوری تبدیل شده و از طریق هسته شیشه‌ای کابل با بهره‌مندی از پدیده فیزیکی «بازتاب کلی داخلی» از یک سمت به سمت دیگر پرتاب و منتقل می‌شوند؛ مشابه با نوری که درون یک لوله آینه‌ای پیش می‌رود بدون اینکه از آن خارج گردد.

کاربردهای اصلی فیبر نوری

یکی از کاربردهای عمده فیبر نوری، ارائه دسترسی به اینترنت پرسرعت برای استفاده خانگی و تجاری است. فیبرنوری به‌عنوان جایگزینی برای خطوط ADSL و VDSL در دسترسی به اینترنت‌های گیگابیتی، ارائه خدمات بازی آنلاین و استریم محسوب می‌شود.
در حال حاضر، بالای ۹۵ درصد از تمامی ارتباطات بین‌قاره‌ای اینترنت از طریق کابل‌های فیبر نوری نصب شده در کف اقیانوس‌ها تامین می‌گردد.

طی دو سال فعالیت دولت سیزدهم، با وجود چالش‌های موجود در کشور، اتصال فیبر نوری با ۵۰۰ درصد و پوشش فیبرنوری با ۴۰ درصد رشد یافته است. فیبر نوری همچنین در زمینه‌های پزشکی، به‌ویژه در آندوسکوپی و در ابزارهای جراحی لیزری کارکردهای گسترده‌ای دارد. همچنین، در صنایع نظامی و هوافضا، برای انتقال ایمن و بدون اختلال سیگنال‌ها، از فیبرنوری به‌کار گرفته می‌شود.

سبد ستار هاشمی - وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات - اخیراً در جلسه کنترل پروژه‌های فیبرنوری از افزایش ۵۰۰ درصدی در اتصال به این شبکه طی ۲ سال گذشته خبر داد و افزود: با وجود شرایط سخت کشور، رشد اتصال فیبر نوری به ۵۰۰ درصد و پوشش آن به ۴۰ درصد رسیده است به‌طوری که تعداد خانوارهای متصل از حدود ۸ میلیون به ۱۱ میلیون افزایش یافته است.

بر اساس اظهارات او، توسعه حفاری، اجرای داکت و نصب فیبر از جمله اقدامات مهم این دوره برای تسریع در گسترش شبکه فیبر نوری بوده است.

به گفته محمد جعفرپور - مدیرعامل شرکت مخابرات ایران، حتی در زمان بحران، پروژه فیبرنوری متوقف نشد و اکنون در تمامی ۳۱ استان کشور با جدیت ادامه دارد. این در حالی است که کاربران نه تنها از سرعت بسیار بالا و پایداری مطلوب بهره‌مند شده‌اند، بلکه امکانات و خدمات جدیدی نیز به آنها ارائه می‌شود.

چرا فیبر نوری از اهمیت بالایی برخوردار است؟

اهمیت شگفت‌انگیز فیبر نوری نسبت به کابل‌های مسی به دلیل سرعت فوق‌العاده انتقال داده، پهنای باند بسیار وسیع و دامنه بالای انتقال بدون افت کیفیت است، زیرا اطلاعات با سرعت نور منتقل می‌شوند، به طوریکه در فیبر نوری سرعت اینترنت و تبادل داده‌ها می‌تواند به چندین گیگابیت در ثانیه و در مقیاس صنعتی به ترابیت بر ثانیه برسد.

در حال حاضر، توسعه اینترنت ۵G و فناوری‌هایی مانند اینترنت اشیاء نیازمند گسترش شبکه فیبرنوری است. فیبر نوری قادر است حجم بسیار زیادی از داده‌ها را به‌صورت همزمان منتقل کند، بدون اینکه دچار افت سرعت یا ترافیک سنگین شود. در حالی که سیگنال‌های الکتریکی موجود در کابل‌های مسی، پس از مسافت‌های کوتاه ضعیف شده و نیاز به تقویت دارند، نور در فیبر شیشه‌ای می‌تواند ده‌ها کیلومتر را با حداقل کاهش کیفیت طی کند.

پروژه فیبرنوری برای منازل و کسب و کارها، که به عنوان مهم‌ترین پروژه ارتباطی کشور شناخته می‌شود، تا کنون مسیر پرچالشی را طی کرده و با تلاش‌های مستمر دولت و وزارت ارتباطات به مرحله قابل توجهی رسیده است. جانشینی فیبر نوری به جای زیرساخت‌های مسی، علاوه بر تسریع در توسعه این شبکه، سرعت انتقال اطلاعات را به طرز چشمگیری افزایش می‌دهد.

به گزارش ایسنا، امروزه، توسعه اینترنت ۵G و فناوری‌هایی مانند اینترنت اشیاء در گرو توسعه فیبرنوری می‌باشد. پروژه فیبرنوری نه تنها باعث افزایش سرعت دستیابی کنونی کاربران خانگی و تجاری به اینترنت ثابت می‌شود، بلکه در سال‌های آینده نتایج خود را نشان خواهد داد؛ زمانی که اینترنت ۵G و کاربردهای عملی از هوش مصنوعی و فناوری‌های مدرن به یک ضرورت اساسی تبدیل شوند، در آن زمان، فیبر نوری نقش کلیدی خواهد داشت.

انتهای پیام