دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور پیشین ایالات متحده، در هفته‌های اخیر به‌طور مداوم بر لزوم تغییر نام هوش مصنوعی (AI) به ابرهوش (Super Intelligence یا SI) تأکید کرده است. این خواسته به حدی پیش رفته که حتی چهره‌های مهم فناوری مانند ایلان ماسک و جنسن هوانگ نیز به این اصطلاح جدید روی آورده‌اند. در پس این تغییر نام، نظریه‌ها و گمانه‌زنی‌های گوناگونی مطرح شده که برخی به توطئه‌ای برای کسب سود و برخی دیگر به دلایل برندسازی و مالی اشاره دارند.

تئوری سودجویی از دامنه «.si»؛ توطئه ترامپ و اسلوونی

برخی تحلیلگران و فعالان حوزه شبکه‌های اجتماعی باور دارند که اقدام ترامپ بخشی از نقشه‌ای بزرگ‌تر برای به دست آوردن سود برای خانواده اوست. آدام کاکران، سرمایه‌گذار در عرصه کریپتو و تحلیلگر شبکه‌های اجتماعی، ادعا کرده که بدهکاران ترامپ از ثبت دامنه‌های اینترنتی با پسوند «si.» (دامنه ملی اسلوونی، زادگاه ملانیا ترامپ) به سودهای قابل توجهی دست یافته‌اند. به گفته وی، ثبت دامنه‌های «.si» که در گذشته تنها به چند مورد در روز محدود بود، در ژوئن ۲۰۲۶ به صدها و در ژوئیه به هزاران مورد افزایش یافت.

گزارش‌های رسانه‌های محلی در اسلوونی نیز نشان می‌دهند که ثبت این دامنه‌ها بعد از سخنرانی ترامپ در مجمع عمومی سازمان ملل در ۲۲ سپتامبر، که در آن به توانایی خود در ترغیب کشورهای دیگر برای پذیرش نام ابرهوش اشاره کرده بود، به طرز قابل توجهی افزایش یافته است. کاکران بر این باور است که خریداران این دامنه‌ها نزدیکان ترامپ بوده و با برنامه‌های او برای تغییر نام هوش مصنوعی آشنایی داشته‌اند.

«ابرهوش» پیش از ترامپ؛ دلایل احتمالی دیگر برای تغییر نام

با این وجود، دلایل دیگری نیز برای این تحولات وجود دارد که لزوماً ترامپ یا نزدیکانش را شامل نمی‌شود. اصطلاح ابرهوش نخستین بار در سال ۲۰۱۴ از سوی فیلسوف نیک باستروم و در کتابی به همین نام مطرح شد و به شکل هوش مصنوعی فراتر از ظرفیت‌های انسانی اشاره می‌کرد. ترامپ ممکن است تنها به دنبال تسریع روند اعلان پیشرفته‌تر بودن هوش مصنوعی نسبت به وضعیت کنونی آن باشد. از سوی دیگر، هوش مصنوعی به دلیل برخی مسائل برندینگ با چالش‌هایی مواجه است؛ جوانان نسبت به این فناوری بدبین هستند و مراکز داده محبوبیت زیادی ندارند.

در تابستان گذشته، مارک زاکربرگ، مدیرعامل متا (Meta)، نیز واژه «ابرهوش» را در معنای سنتی‌اش به کاربرد و برای تمایز آن از توانایی‌های مرسوم هوش مصنوعی مورد تأکید قرار داد و گفت: “در سال‌های آینده، افراد قادر خواهند بود از ابرهوش برای خلق و کشف چیزهایی فراتر از توانایی‌های انسانی استفاده کنند.” اینکه تعداد دامنه‌های «.si» به شکل روزافزونی خریداری می‌شوند می‌تواند ناشی از افزایش عمومی تمایل به اصطلاح ابرهوش در چند ماه اخیر باشد و نه لزوماً آگاهی از طرح ترامپ. افزون بر این، شرکت‌های فناوری که میلیاردها دلار در زمینه هوش مصنوعی سرمایه‌گذاری کرده‌اند، ترغیب‌های مالی قوی برای تغییر برند و ادعای پیشرفت‌های چشمگیرتری دارند. پیش‌بینی می‌شود که تا پایان سال ۲۰۲۶، سرمایه‌گذاری جهانی در هوش مصنوعی به یک تریلیون دلار برسد.

واکنش بزرگان فناوری؛ از ماسک تا انویدیا

شواهد حاکی از آن است که غول‌های فناوری به‌طور کلی با تغییر نام هوش مصنوعی به ابرهوش از سوی ترامپ موافق هستند. جنسن هوانگ، مدیرعامل انویدیا (Nvidia)، در سخنرانی اخیر خود مراکز داده را با عبارت «کارخانه‌های ابرهوش» معرفی کرد. ایلان ماسک نیز در یک لحظه از واژه هوش مصنوعی بهره برد، اما سپس واژه ابرهوش را به کار برد.

حتی در توافقنامه بزرگ هوش مصنوعی که ترامپ و غول‌های فناوری به امضا رساندند، املای نام “United States” به اشتباه به “Unites States” نگارش شده بود. با این حال، در حال حاضر نمی‌توان با قاطعیت گفت که آیا ترامپ از دامنه‌های «.si» بهره‌مند می‌شود یا خیر؛ تمامی شواهد موجود به‌صورت غیرمستقیم است.

دونالد ترامپ