در دنیای پرسرعت هوانوردی نظامی، تعدادی هلیکوپتر نظامی از نماد قدرت و کارایی، یعنی بلک هاوک، پیشی میگیرند و مرزهای سرعت را جابهجا میکنند.
هلیکوپتر UH-60 بلک هاوک از سال ۱۹۷۹ میلادی ستون فقرات هوانوردی ارتش آمریکا بوده و با تولید بیش از ۵۰۰۰ فروند، یکی از پرکاربردترین بالگردهای نظامی در جهان محسوب میشود. این هلیکوپتر چندمنظوره برای حملونقل نیرو و تجهیزات طراحی شده و حداکثر سرعت آن ۱۵۹ گره دریایی (معادل ۱۸۳ مایل بر ساعت) است. با این حال، برخی از بالگردهای نظامی تهاجمی، ترکیبی یا حتی حملونقل سنگین، مرزهای سرعت را جابهجا کرده و میتوانند بلک هاوک را پشت سر بگذارند.
۱. سیکورسکی-بوئینگ SB>1 دیفایانت (Sikorsky-Boeing SB>1 Defiant)
SB>1 دیفایانت، محصول مشترک سیکورسکی و بوئینگ، در رقابت هواگرد تهاجمی دوربرد آینده ارتش آمریکا شرکت کرد و برای فراتر رفتن از محدودیتهای سرعت هلیکوپترهای معمولی ساخته شد. این هواگرد آزمایشی تا ۲۴۷ گره (حدود ۲۸۴ مایل بر ساعت) پرواز کرده که تقریبا ۹۰ گره از بلک هاوک سریعتر است. دیفایانت با پیکربندی روتورهای کواکسیال صلب و پروانه هلدهنده عقب، توانایی سرعت بالا را بدون قربانی کردن چابکی در سرعتهای پایین به اثبات رساند.
۲. سیکورسکی S-97 رایدر (Sikorsky S-97 Raider)
هلیکوپتر سیکورسکی S-97 رایدر، خواهر کوچکتر دیفایانت، برای برنامه هواگرد شناسایی تهاجمی آینده ارتش آمریکا طراحی شد. این مدل نیز از طراحی ترکیبی X2 سیکورسکی بهره میبرد که شامل روتورهای کواکسیال صلب و پروانه هلدهنده در دم برای سرعت و نیروی بالابری است. این ترکیب، حداکثر سرعت رایدر را کمی بیش از ۲۲۰ گره (۲۵۳ مایل بر ساعت) افزایش میدهد و با انتقال قدرت موتور به پروانه در سرعتهای بالا، چابکی و کنترلپذیری عالی را ارائه میکند.
۳. بل AH-1Z وایپر (Bell AH-1Z Viper)
بل AH-1Z وایپر، هلیکوپتر تهاجمی اصلی سپاه تفنگداران دریایی آمریکا، حداکثر سرعت ۲۰۰ گره (حدود ۲۳۰ مایل بر ساعت) دارد که بیش از ۴۰ گره از بلک هاوک سریعتر است. این سرعت از یک روتور اصلی چهارپره تمامکامپوزیت و سیستم انتقال قدرت ارتقا یافته به دست میآید. وایپر که برای یافتن و نابودی اهداف ساخته شده، موشکهای هوابههوای AIM-9 سایدوایندر و انواع موشکهای هدایتشونده را حمل میکند و ۸۵ درصد قطعات آن با UH-1Y ونوم مشترک است.
۴. بل AH-1W سوپر کبرا (Bell AH-1W Super Cobra)
پیش از وایپر، AH-1W سوپر کبرا با دو موتور به مدت بیش از سه دهه هلیکوپتر تهاجمی انتخابی سپاه تفنگداران دریایی بود و میتوانست به حداکثر سرعت ۱۹۰ گره (حدود ۲۱۹ مایل بر ساعت) دست یابد که ۳۰ گره از بلک هاوک سریعتر است. این عملکرد از دو موتور توربوشفت جنرال الکتریک T700 با توان ۱۶۹۰ اسب بخار به دست میآمد. سوپر کبرا در جنگ خلیج فارس سال ۱۹۹۱ خوش درخشید و در اکتبر ۲۰۲۰ از خدمت سپاه تفنگداران دریایی بازنشسته شد، اما همچنان در کشورهایی مانند ترکیه، تایوان و ایران فعال است.
۵. میل Mi-24 هیند (Mil Mi-24 Hind)
میل Mi-24 هیند، که ناتو آن را هیند مینامد و خدمه شوروی آن را تانک پرنده میخواندند، با حداکثر سرعت ۲۰۸ مایل بر ساعت (حدود ۱۸۱ گره دریایی) بیش از ۲۰ گره از بلک هاوک سریعتر است. ویژگی منحصربهفرد آن قابلیت حمل هشت سرباز کاملا مجهز در کابین عقب است. قدرت این هلیکوپتر از دو موتور توربوشفت کلیموف TV3-117 تامین میشود که مجموعا ۴۴۰۰ اسب بخار تولید میکنند و بالهای کوچک آن در پرواز سریع، نیروی برا را افزایش میدهند. این هلیکوپتر در جنگ شوروی و افغانستان بدنام شد و نسخههای صادراتی آن امروزه نیز تولید میشوند.
۶. ایرباس H225M کاراکال (Airbus H225M Caracal)
ایرباس H225M کاراکال یک هلیکوپتر نظامی ۱۱ تنی دوموتوره است که برای ماموریتهای طولانیمدت و پرواز سریع طراحی شده است. حداکثر سرعت آن ۱۷۵ گره (۲۰۱ مایل بر ساعت) ثبت شده که حدود ۱۶ گره از بلک هاوک بیشتر است. دو موتور توربوشفت سافران ماکیلا 2A1، با ۱۵۶۷ کیلووات توان در هنگام برخاست، روتور ۱۶.۲ متری کاراکال را به حرکت در میآورند. این هلیکوپتر میتواند تا ۲۸ سرباز را حمل کند و برای عملیاتهای ویژه، جستجو و نجات رزمی، و حملونقل تاکتیکی پیکربندی شود.
۷. سیکورسکی CH-53E سوپر استالیون (Sikorsky CH-53E Super Stallion)
سیکورسکی CH-53E سوپر استالیون، با اینکه یک هلیکوپتر بالابر سنگین است، به حداکثر سرعت ۱۹۶ مایل بر ساعت (حدود ۱۷۰ گره) دست مییابد که با وجود حمل وزن بسیار بیشتر، از بلک هاوک پیشی میگیرد. این هلیکوپتر که از سال ۱۹۸۱ در خدمت سپاه تفنگداران دریایی آمریکا بوده، توسط سه موتور توربوشفت جنرال الکتریک T64 با مجموع قدرت بیش از ۱۴۲۵۰ اسب بخار کار میکند. سوپر استالیون میتواند ۷۰۰۰ کیلوگرم بار داخلی و ۱۴۰۰۰ کیلوگرم بار خارجی حمل کند و تا ۵۵ سرباز را در پیکربندی کشیده جابهجا نماید.
۸. سیکورسکی CH-53K کینگ استالیون (Sikorsky CH-53K King Stallion)
CH-53K کینگ استالیون، قدرتمندترین هلیکوپتر وزارت دفاع آمریکا، جدیدترین بالگرد بالابر سنگین ارتش این کشور است. این هلیکوپتر با سه موتور توربوشفت جنرال الکتریک T408 که هر کدام ۷۵۰۰ اسب بخار قدرت دارند، در ارتفاع و هوای گرم، توانایی بلند کردن ۲۷۰۰۰ پوند بار را در شعاع ۱۱۰ مایل دریایی دارد. کینگ استالیون که از سال ۲۰۱۸ وارد خدمت سپاه تفنگداران دریایی شد، با پرههای روتور کامپوزیتی نسل چهارم و کنترلهای پرواز Fly-by-wire، کابینی ۱۲ اینچ پهنتر از نسل قبلی دارد که امکان بارگیری هاموی (Humvee) را فراهم میکند.
۹. بوئینگ CH-47F شینوک (Boeing CH-47F Chinook)
بوئینگ CH-47F شینوک با روتورهای پشت سر هم، در سپتامبر ۱۹۶۱ برای اولین بار پرواز کرد و سال بعد وارد خدمت ارتش آمریکا شد. مدل Block II فعلی آن حداکثر سرعت ۱۷۰ گره (۱۹۶ مایل بر ساعت) و سرعت کروز ۱۵۷ گره (۱۸۳ مایل بر ساعت) دارد که آن را نسبت به بسیاری از هلیکوپترهای همدوره که قابلیت حملونقل و حمله را ترکیب میکنند، سریعتر میکند. این هلیکوپتر توسط دو موتور هانیول T55-GA-714A با قدرت ۴۷۷۷ اسب بخار تغذیه میشود و روتورهای پشت سر هم، ثبات عالی در بادهای شدید و دسترسی نامحدود به رمپ عقب را فراهم میکنند. CH-47F رکورد جهانی سریعترین هلیکوپتر نظامی در سال ۱۹۶۱ را در اختیار دارد، هرچند که هلیکوپترهای امروزی سرعتهای بالاتری ثبت کردهاند.
۱۰. بل UH-1Y ونوم (Bell UH-1Y Venom)
بل UH-1Y ونوم، جانشین مدرن هلیکوپتر نمادین Huey در دوران ویتنام، حداکثر سرعت ۱۷۰ گره (حدود ۱۹۶ مایل بر ساعت) دارد که بیش از ۱۰ گره از بلک هاوک سریعتر است. دو موتور T700-GE-401C (مشابه وایپر AH-1Z) به ونوم قدرت میدهند تا بهعنوان یک هلیکوپتر چندمنظوره واقعی، از حملونقل نیرو و فرماندهی گرفته تا اسکورت مسلح و جستجو و نجات، عمل کند. این هلیکوپتر دارای سنسورهای فروسرخ پیشرفته برای شناسایی هدف و نمایشگر کلاه مجهز برای خلبانان است و به دلیل اشتراک ۸۵ درصدی قطعات با AH-1Z، از نظر لجستیکی کارایی بالایی دارد.
۱۱. کاموف Ka-50 بلک شارک (Kamov Ka-50 Black Shark)
کاموف Ka-50 بلک شارک روسیه با رویکردی کاملا متفاوت در طراحی هلیکوپتر، به حداکثر سرعت ۱۷۰ گره دست یافت. این هلیکوپتر بهجای یک روتور اصلی و یک روتور دم، از سیستم روتور کواکسیال (دو روتور در جهت مخالف روی یک میله) استفاده میکند که اتلاف توان و پیچیدگی روتور دم را حذف کرده و قدرت موتور بیشتری را برای سرعت و بالابری آزاد میکند. Ka-50 تکنفره که در دهه ۱۹۸۰ طراحی شد، بهعنوان یک نابودگر تانک اختصاصی، به توپ ۳۰ میلیمتری و ۱۲ موشک هدایتشونده ضدتانک Vikhr مجهز بود. این هلیکوپتر یکی از معدود هلیکوپترهای تهاجمی دارای صندلی پرتابشونده برای خلبان است.
۱۲. کاموف Ka-52 آلیگیتور (Kamov Ka-52 Alligator)
کاموف Ka-52 آلیگیتور، توسعه دوموتوره و دو کابینه Ka-50، با حدود ۸۵ درصد اشتراک قطعات، در ژوئن ۱۹۹۷ برای اولین بار پرواز کرد و از سال ۲۰۱۱ توسط نیروی هوایی روسیه به کار گرفته شد. این هلیکوپتر با دو موتور توربوشفت کلیموف VK-2500 که هر کدام تا ۲۴۰۰ اسب بخار قدرت دارند، به سیستم روتور کواکسیال بدون روتور دم مجهز است و حداکثر سرعت ۱۶۲ گره (حدود ۱۸۶ مایل بر ساعت) دارد. Ka-52 با موشکهای ضدتانک Vikhr-1 و Ataka، توپ ۳۰ میلیمتری و موشکهای هدایتشونده LMUR، به یکی از سکوهای حمله اصلی روسیه در جنگ اوکراین تبدیل شده است.
۱۳. میل Mi-28N هاواک (Mil Mi-28N Havoc)
میل Mi-28 هاواک، هلیکوپتر تهاجمی اختصاصی روسیه، نمونه اولیه Mi-28N «نایت هاواک» با قابلیت روز/شب را در سال ۱۹۹۶ رونمایی کرد. حداکثر سرعت این هلیکوپتر حدود ۱۶۲ گره است که بهراحتی میتواند با سرعت بلک هاوک رقابت کند. جدیدترین نسخه، Mi-28NM «نایت سوپرهانتر»، با رادار N025E بالای روتور و موتورهای سری VK-2500P برای حفظ عملکرد در آب و هوای شدید، توانایی دریافت اطلاعات هدفگیری از سایر هواگردها را دارد. تسلیحات آن شامل توپ ۳۰ میلیمتری ۲A42 و ۱۶ موشک ضدتانک شتورم و آتاکا است.
۱۴. ایرباس ان اچ 90 (Airbus NH90)
ایرباس NH90 که توسط کنسرسیوم چندملیتی NHIndustries توسعه یافته، محصول ابتکار عمل ناتو در اواخر دهه ۱۹۸۰ است. حداکثر سرعت کروز این بالگرد ۳۰۰ کیلومتر بر ساعت (حدود ۱۶۲ گره) است که توسط دو موتور RTM 322-01/9 یا GE T700/6E1 با توان ۲۳۸۸ یا ۲۲۶۹ اسب بخار پشتیبانی میشود. NH90 در دو نوع اصلی NFH (ضد زیردریایی و ضدسطح) و TTH (حملونقل تاکتیکی) عرضه میشود. نوع TTH از سال ۲۰۱۰ در افغانستان، مالی، عراق و گابن آزمایش رزمی شده است و نوع جدید NH90 Standard 2 برای نیروهای ویژه فرانسه در حال تحویل است.
نظرات کاربران