مریم هاشمی در گفتگو با ایسنا، بیان کرد: رودربایستی بشكل طبیعی مشخصه اخلاقی محسوب نمی‌شود، در صورتی‌که چنین رفتاری منجر به این شود که فرد بر خلاف خواسته و حق خود عمل کند، به عنوان مانعی برای ابراز کارآمد وجود فرد به شمار می‌آید.

وی با اشاره به چگونگی قاطع بودن در عین ادب و اجتناب از رودربایستی افراطی ادامه داد: احترام به معنای رعایت حقوق دیگران است، ولی رودربایستی افراطی به معنای نادیده گرفتن حقوق فردی شخص می‌باشد. نظر خود را می‌توان به شکلی مؤدبانه و در عین حال قاطع بیان کرد.

این روانشناس درباره دلیل تمایل بسیاری از ما به پذیرش خواسته‌های دیگران به قیمت نادیده گرفتن حقوق و آرامش خود، و ریشه این «باج‌دهی عاطفی»، گفت: غالباً این مسئله ناشی از ترس از رد شدن، نگران کردن دیگران، قضاوت شدن یا بروز تعارض است؛ در این روند، فرد برای حفظ روابط خود، نیازهای خویش را فرونشانی می‌کند که در این شرایط سرکوب خشم می‌تواند منجر به افزایش استرس، اضطراب، تحریک‌پذیری و فرسودگی روحی شود. این وضعیت در بلندمدت می‌تواند با مشکلات جسمی ناشی از استرس نیز همراه باشد.

وی تصریح کرد: سندروم خوشایند بودن به معنای وابستگی بیش از حد فرد به تأیید دیگران است. ترس از طرد شدن باعث می‌شود که فرد خواسته‌های دیگران را بر نیازهای خود مقدم بداند. همچنین رودربایستی در محیط کار به عنوان مانعی در برابر بیان شفاف مشکلات و انتقادات عمل می‌کند. نتیجه این شرایط کاهش همکاری، افزایش سوءتفاهم و شکل‌گیری روابط ناسالم خواهد بود.

این روانشناس با اشاره به این‌که رودربایستی در روابط عاطفی و زناشویی می‌تواند به‌عنوان قاتل صمیمیت یا عاملی در حفظ ظاهر رابطه عمل کند، خاطرنشان کرد: در یک رابطه عاطفی، رودربایستی افراطی می‌تواند صمیمیت را کاهش دهد، زیرا فرد نمی‌تواند احساسات و نیازهای واقعی خود را بیان کند و رابطه بیشتر بر پایه حفظ ظاهر استوار می‌شود.

مهارت «نه گفتن» بدون احساس گناه

وی با اشاره به این‌که «نه» گفتن برای بسیاری از ایرانیان دشوار و گاهی غیر اخلاقی شناخته می‌شود، درخصوص چگونگی تمرین مهارت «نه گفتن بدون احساس گناه» بیان کرد: برای به‌کارگیری «نه»، باید از جملات کوتاه و محترمانه استفاده کرد؛ به عنوان مثال، می‌توان گفت: «ممنون، اما نمی‌توانم». بایستی بدانیم که گفتن «نه» به یک درخواست هرگز به معنای بی‌احترامی به شخص نیست.

این روانشناس با بیان تفاوت «تعارف» که جزئی از فرهنگ ماست با «رودربایستی» که به نوعی در بند انتظارات دیگران بودن است، گفت: تعارف عموماً یک رفتار اجتماعی و فرهنگی برای حفظ آداب و احترام است، اما رودربایستی زمانی رخ می‌دهد که فرد احساس کند نمی‌تواند برخلاف انتظارات دیگران عمل کند، حتی اگر خود نیز ناراضی باشد.

وی در خصوص تمرین‌های ساده رفتاری برای کنار گذاشتن رودربایستی گفت: برای این منظور، چند تمرین ساده وجود دارد. ابتدا قبل از اینکه هر درخواستی را بپذیرید، چند ثانیه تأمل کنید. همچنین خواسته‌های خود را به روشنی بیان کنید و مهارت «نه گفتن» را با درخواست‌های کوچک تمرین کنید. در کنار این، سعی کنید پاسخ خود را بدون عذرخواهی مکرر بیان کنید و به خود همواره یادآوری نمایید که حق انتخاب و تعیین مرزهای شخصی را دارید.

انتهای پیام