حسین افسری در مصاحبه‌ای با ایسنا به ظرفیت‌های کشت و تولید انغوزه اشاره کرد و اظهار داشت: انغوزه به خانواده چتریان تعلق دارد و در صورت فراهم بودن شرایط مناسب و مدیریت صحیح، قادر است بین ۲۵ تا ۳۰ سال عمر کند. این گیاه دارای پتانسیل اقتصادی بسیار بالایی است، ولی برای دستیابی به محصولی با کیفیت مطلوب، رعایت اصول فنی در مراحل کاشت، داشت و برداشت امری ضروری است.

مدیرعامل شرکت گیاهان دارویی راستین خاوران توضیح داد که این شرکت در زمینه‌های آموزش، ترویج، تولید نشا و نظارت بر مراحل کاشت، داشت، برداشت و خرید و فروش شیره انغوزه فعالیت دارد و افزود: نشاهای تولید شده بعد از دوره پرورش به کشاورزان ارائه می‌شود و کارشناسان شرکت از زمان انتقال نشا به زمین تا مراحل نگهداری و برداشت به بهره‌برداران کمک می‌کنند تا احتمال خطا در تولید به حداقل برسد.

افسری به الگوی کشت این گیاه اشاره کرده و گفت: در الگوی ما، به طور میانگین در هر مترمربع شش نشا و در هر هکتار نزدیک به ۶۰ هزار نشا کاشته می‌شود. البته تراکم نهایی باید بسته به شرایط زمین و نحوه مدیریت مزرعه تنظیم شود.

او با تأکید بر اهمیت تخصص در برداشت شیره انغوزه ادامه داد: عمل تیغ‌زنی این گیاه یک فرآیند تخصصی است و باید جهت، عمق و زمان برش‌ها با دقت انتخاب شود. چنانچه این عملیات به طور صحیح انجام نشود، ممکن است آسیب‌هایی به گیاه وارد شده و کیفیت یا مقدار شیره تولیدی کاهش یابد؛ به همین دلیل، آموزش کشاورزان و نظارت کارشناسان در این مرحله از اهمیت بالایی برخوردار است.

وی در خصوص ارزش اقتصادی انغوزه بیان کرد: شیره این گیاه با توجه به نوع و کیفیت، قیمت‌های مختلفی دارد و در معاملات انجام شده، قیمت هر کیلوگرم شیره انغوزه شیرین بین ۲۰ تا بیش از ۴۰ میلیون تومان متغیر بوده است. با این حال، مقدار تولید و درآمد نهایی به شرایط اقلیمی، سن گیاه، کیفیت شیره و شیوه برداشت وابسته است و برای برآورد اقتصادی کشت، باید هزینه‌های تولید و عملکرد واقعی مزرعه نیز محاسبه گردد.

افسری در ادامه به تفاوت‌های انغوزه شیرین و تلخ اشاره کرد و گفت: نوع تلخ این گیاه بیشتر در مناطق خاصی از استان فارس، از جمله نی‌ریز، یافت می‌شود و علی‌رغم کاربردهای مختلفی که دارد، معمولاً قیمت کمتری نسبت به نوع شیرین آن داراست. نوع و کیفیت شیره تولیدی تأثیر بسزایی در ارزش‌گذاری محصول و بازار فروش آن دارد.

وی با تأکید بر کاربردهای متعدد انغوزه در صنایع مختلف افزود: ترکیبات این گیاه در صنایع دارویی، غذایی، تولید چسب و همچنین محصولات آرایشی و بهداشتی به کار می‌رود. همچنین مواد معطر حاصل از آن در صنعت عطرسازی اهمیت دارند و فرآوری این محصول می‌تواند زمینه‌ساز ایجاد ارزش افزوده بیشتر باشد.

این مدیرعامل شرکت گیاهان دارویی با اشاره به موقعیت ایران در تولید انغوزه، بیان داشت: ایران، افغانستان و چند کشور در آسیای مرکزی مانند ازبکستان، قرقیزستان، قزاقستان، تاجیکستان و ترکمنستان از مناطق شناخته‌شده کشت این گیاه هستند. در عین حال، شرایط اقلیمی و ویژگی‌های خاک به کیفیت محصول نهایی تأثیرگذار هستند و شیره تولیدی در مناطق مختلف از نظر کیفیت و ارزش اقتصادی یکسان نمی‌باشد.

افسری همچنین به بازار بین‌المللی انغوزه اشاره کرد و گفت: هند یکی از کشورهایی است که در زمینه فرآوری و توزیع محصولات مرتبط با انغوزه بسیار فعال است و فرآورده‌های این گیاه در بازارهای گوناگون به کار می‌روند. به گفته او، شیره انغوزه ایرانی به دلیل ویژگی‌های کیفی‌اش توجه بسیار از فعالان این حوزه را جلب کرده است؛ موضوعی که می‌تواند اهمیت حفظ کیفیت محصول و توسعه فرآوری داخلی را افزایش دهد.

وی به پراکنش انغوزه در مناطق مختلف ایران اشاره کرد و افزود: استان‌های سیستان و بلوچستان، کرمان و خراسان از جمله نقاط مستعد برای تولید این گیاه هستند و در برخی مناطق تهران، همدان و آذربایجان نیز ظرفیت‌های کشت آن وجود دارد. البته انتخاب منطقه مناسب باید بر اساس یک بررسی دقیق از شرایط آب و هوایی، منابع آبی و ویژگی‌های خاک انجام پذیرد.

افسری در مورد کشت انغوزه در دشت ورامین گفت: این منطقه به دلیل داشتن گرمای تابستان، ظرفیت مناسبی برای بررسی و توسعه کشت این گیاه دارد؛ اما بایستی شرایط سرمای زمستان، رطوبت، کیفیت خاک و دسترسی به آب نیز در انتخاب زمین مد نظر قرار گیرد. از این رو، پیش از اقدام به توسعه کشت در سطح وسیع، ضروری است که شرایط آسیب‌زا در هر منطقه به دقت ارزیابی شود.

وی در رابطه با نیاز آبی این گیاه بیان داشت: انغوزه به لحاظ مصرف آب نسبت به بسیاری از محصولات کشاورزی دارای نیاز کمتری است. در الگوی ما، آبیاری از اوایل آبان آغاز و تا اردیبهشت ادامه می‌یابد، اما زمان و فواصل آبیاری در مناطق مختلف یکسان نیست و باید متناسب با اقلیم و شرایط مزرعه تنظیم گردد.

مدیرعامل شرکت گیاهان دارویی با اشاره به تجربه کشت این گیاه در شهرستان ورامین افزود: سال گذشته حدود چهار هکتار از اراضی منطقه شامل جوادآباد، خاوه، نجف‌آباد و حصارگلی به کشت انغوزه اختصاص یافته بود. بررسی نتایج این مزارع می‌تواند در شناخت ظرفیت‌های منطقه و تصمیم‌گیری درباره توسعه سطح زیرکشت مؤثر واقع شود.

افسری در پایان با تأکید بر ضرورت آموزش کشاورزان و ارائه حمایت کارشناسی از بهره‌برداران خاطرنشان کرد: انغوزه با وجود ارزش اقتصادی فراوان، یک محصول تخصصی به شمار می‌آید و نباید صرفاً بر اساس قیمت بالای شیره آن برای کشت گسترده تصمیم‌گیری کرد. تعیین زمین مناسب، استفاده از نشای سالم، مدیریت صحیح آبیاری، یادگیری اصول درست تیغ‌زنی و توجه به بازار فروش از جمله الزامات حیاتی برای موفقیت در تولید این گیاه دارویی است.

انتهای پیام