• کریپتو اسلوث یا کارآگاه آنلاین
      • انگیزه این افراد در پیگیری کلاهبرداران چیست؟
      • شناخت زک ایکس بی تی
      • زک، پس از تجربه قربانی بودن، کارآگاهی را انتخاب کرد
      • شیوه‌های زک در ردیابی سارقان
      • اشتباهات بزرگ سارقان بیت کوین در سال 2024
      • افشای ارتباط سرقت ۱.۵ میلیارد دلاری بای‌ بیت با گروه لازاروس
      • چگونه خودستایی در تلگرام، سارق میلیون‌ها دلار رمزارز را به دام انداخت؟
      • میزان درآمد زک ایکس‌بی‌تی از تحقیقاتش چقدر است؟
      • اهمیت پژوهش‌های زک

این مجرمان در مدت زمان کوتاهی می‌توانند مبالغ سرقتی خود را میان ده‌ها کیف پول منتقل کرده و بدین وسیله مسیر ردیابی را برای مراجع قانونی به چالش بکشند. متأسفانه، دولتها و ارگان‌های فعال در بازار معمولاً از سرعت و امکانات لازم برای پیگیری وجوه دزدیده‌شده برخوردار نیستند و این مسئله سبب افزایش تعداد کلاهبرداران و سارقان می‌گردد.

شاید تصورش دشوار باشد، اما در عرصه رمزارزها، کارآگاهان مستقل و ماهری وجود دارند که دقیقاً مانند پوآرو یا شرلوک هلمز، با جمع‌آوری سرنخ‌ها به شناسایی مجرمان این حوزه پرداخته و آن‌ها را به دام می‌اندازند. یکی از مشهورترین این کارآگاهان زک ایکس بی تی است که نه به عنوان مأمور پلیس شناخته می‌شود و نه تحصیلات رسمی در زمینه تحقیق جنایی و سایبری دارد! زک با تحلیل تراکنش‌های مالی و بهره‌گیری از اطلاعات عمومی، توانسته در حل بسیاری از پرونده‌ها نقش بسزایی ایفا کند. در این مقاله از گجت نیوز تصمیم داریم تا با این نابغه کمتر شناخته‌شده، آشنا شویم.

کریپتو اسلوث یا کارآگاه آنلاین

کارآگاهانی مثل زک ایکس‌بی‌تی که با کمک داده‌های بلاک‌چین و منابع آنلاین، مجرمان دنیای کریپتو را شناسایی می‌کنند، به عنوان کارآگاه آنلاین یا کریپتو اسلوث شناخته می‌شوند. این گروه از کارآگاهان فاقد ارتباط رسمی با نهادهای پلیسی هستند، اما اطلاعات و یافته‌های آن‌ها به شدت در تسریع پروسه تحقیق مفید واقع می‌گردد.

در بازار رمزارزها، این کارآگاهان به بررسی آدرس‌های کیف پول پرداخته و از طریق تحلیل رفتار مالی در شبکه‌های مختلف، علائم مربوط به سرقت، پولشویی، دستکاری قیمت و کلاهبرداری را شناسایی می‌کنند. از آنجایی که اکثر تراکنش‌ها در بلاک‌چین‌ها برای عمومی قابل مشاهده است، این افراد قادرند تا مسیر حرکت دارایی‌ها را ردگیری کرده و به منابع اصلی آن‌ها پی ببرند.

انگیزه این افراد از یافتن کلاهبرداران چیست؟

قصه ورود کارآگاهان مستقل به عرصه کریپتو شنیدنی و جذاب است! بعضی از آن‌ها پس از اینکه دارایی‌های خود به سرقت رفته، به جستجوهای تحقیقاتی پرداختند و به تدریج به محقق تبدیل شدند، در حالی که برخی دیگر صرفاً به شناسایی کلاهبرداران و ارتباطات آن‌ها با پرونده‌های پیچیده و حل معماهای چالش‌برانگیز علاقه دارند. البته، تعدادی دیگر در ازای دریافت دستمزد، سعی می‌کنند تا سارقان را شناسایی و به قربانیان معرفی نمایند.

با این حال، تمامی کارآگاهان آنلاین یک هدف مشترک برای تحقیقات خود دارند: شناسایی مجرمان و افزایش شفافیت در بازار بزرگ ارزهای دیجیتال! در وضعیتی که پلیس و دستگاه قضایی با حجم زیادی از پرونده‌های مختلف دست و پنجه نرم می‌کنند، کریپتو اسلوث‌ها به کار خود می‌پردازند و پس از ماه‌ها تحقیق، سرنخ‌های ارزشمندی در اختیار پرونده‌ها قرار می‌دهند. وجود افرادی همچون زک ایکس‌بی‌تی باعث مختل شدن برنامه‌های کلاهبرداران و سارقان خواهد شد.

آشنایی با زک ایکس بی تی

در عرصه رمزارزها، کم‌تر فردی به مانند ZachXBT در افشای تخلفات و پیگیری جرایم این حوزه شناخته شده است. این پژوهشگر ناشناخته سال‌ها را صرف شناسایی هکرها و افرادی کرده است که با سرقت دارایی‌های دیجیتال مشغول به فعالیت هستند و به برکت تلاش‌های او، ده‌ها مظنون شناسایی و دستگیر شده‌اند.

زک ایکس‌بی‌تی به عنوان یک محقق مستقل و متخصص در بررسی تراکنش‌های بلاک‌چینی عمل می‌کند. تمرکز اصلی تحقیقات او کشف طرح‌های کلاهبرداری، مطالعۀ سرقت رمزارزها و پیگیری مسیر انتقال دارایی‌های مشکوک است. او معمولاً گزارش‌ها و مستندات خود را از طریق شبکه اجتماعی ایکس و کانال تلگرام منتشر می‌سازد. تحقیقات او بارها نگاه رسانه‌های خبری و سازمان‌های مسئول مقابله با جرایم را به خود جلب کرده است.

زک ایکس‌بی‌تی تصمیم گرفته است هویت خود را پنهان نگه دارد و به فعالیت‌های حرفه‌ای خود با یک نام مستعار ادامه دهد. برای معرفی در فضای مجازی به جای استفاده از تصویر چهره واقعی‌اش، از یک آواتار کارتونی به شکل یک کارآگاه بهره می‌برد. با این حال، گفته می‌شود که نام زکری ولک – Zachary Wolk در اسناد قضایی مرتبط با او ثبت شده است.

ورود او به عرصۀ امنیت و پیگیری جرایم در بازار رمزارزی، با الگوی متداول میان متخصصان این حوزه متفاوت است. در حالی که بسیاری از افراد در این صنعت کار خود را از سوی شرکت‌های فناوری یا نهادهای امنیتی آغاز می‌کنند، علاقه و تجربه شخصی زک در زمینه رمزارزها او را به دنیای تحقیقات سوق داد.

زک قربانی بوده و بعد کارآگاه شده

فعالیت زک در بازار رمزارزها به سال 2017 برمی‌گردد. در آن زمان، تب عرضه اولیه توکن‌ها (ICO) بسیاری از سرمایه‌گذاران را به سمت پروژه‌های جدید جذب کرده بود. او نیز در آن دوره، سرمایه خود را میان چندین طرح مختلف توزیع کرده و به‌جای اینکه همه تخم‌مرغ‌های خود را در یک سبد قرار دهد، اقدام به تنوع سرمایه‌گذاری کرد، اما بعداً متوجه شد که برخی از این پروژه‌ها با هدف فریب سرمایه‌گذاران طراحی شده و به کلاهبرداری یا راگ‌پول منتهی شده‌اند.

از دست رفتن بخشی از سرمایه‌اش، نگرش او به بازار را دگرگون کرد. زک به‌جای تمرکز بر نوسانات قیمت، به جستجوی ردپای مالی پروژه‌ها پرداخته و جابجایی دارایی‌ها میان کیف‌پول‌های مرتبط را زیر نظر گرفت. او بدون دریافت آموزش رسمی و صرفاً با اتکا به مطالعه و تمرین شخصی، مهارت تحلیل داده‌های بلاک‌چین را کسب کرد و به‌تدریج نتایج بررسی‌هایش را با دیگران در میان گذاشت.

زک در مصاحبه‌ای که در سال 2024 با نشریه وایرد داشته، یکی از انگیزه‌های اصلی فعالیت‌هایش را حمایت از افرادی دانسته که به خاطر کلاهبرداری‌های رمزارزی، سرمایه خود را از دست داده‌اند. اهمیت رویکرد او را می‌توان در تفاوت اهداف تحقیقاتش با تحلیل‌های رایج بازار مشاهده کرد. برخلاف تحلیلگرانی که به بررسی روند قیمت بیت‌کوین یا شناسایی آلت‌کوین‌های پتانسیل‌دار می‌پردازند، زک تمرکز خود را روی شناسایی هویت افراد دخیل در تراکنش‌های مشکوک و مشخص نمودن مقصد دارایی‌های به سرقت رفته قرار داده است.

نحوه ردیابی سارقان توسط کارآگاه زک

با توجه به اینکه تراکنش‌ها در بلاک‌چین‌های عمومی ثبت می‌شوند، بخش عمده‌ای از فعالیت مالی کاربران برای دیگران در دسترس قرار دارد؛ بنابراین ناشناس بودن صاحب یک کیف پول، مانع از دسترسی به اطلاعاتی مانند زمان انتقال، میزان دارایی جابه‌جا شده و آدرس کیف پول دریافت‌کننده نمی‌شود. زک ایکس‌بی‌تی با استفاده از این داده‌ها و مقایسه‌شان با اطلاعات موجود در فضای اینترنت، سعی می‌کند هویت افراد و پیوندهای میان کیف‌پول‌های مختلف را شفاف سازد. از مهم‌ترین ابزارها و روش‌های که او استفاده می‌کند می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • ردگیری جریان دارایی‌ها: مسیر حرکت رمزارزهای به سرقت رفته از نخستین کیف پول تا آدرس‌های بعدی و حساب‌های صرافی روایت می‌شود.
  • گروه‌بندی کیف پول‌ها: آدرس‌هایی که الگوهای مالی و رفتاری مشابهی دارند، در بین یکدیگر قرار می‌گیرند تا احتمال ارتباط آنان با یک فرد یا مجموعه معین بررسی شود.
  • تطبیق داده‌های شبکه‌های اجتماعی: اطلاعات منتشر شده و سرنخ‌ها در پلتفرم‌هایی همچون ایکس، تلگرام و دیسکورد با فعالیت‌های مشکوک در بلاک‌چین مقایسه می‌شوند.
  • تحقیق در مدارک عمومی: داده‌های ثبت دامنه‌ها، مستندات قضایی و شواهد منتشر شده در اینترنت برای برقراری ارتباط میان آدرس‌های دیجیتال و افراد حقیقی مورد بررسی قرار می‌گیرند.
  • خدمات واریز و برداشت وجه در پنج صرافی ارز دیجیتال متوقف شد
  • هشدار پلیس فتا: وعده سود نجومی در بازار ارز دیجیتال کلاهبرداری است

اشتباه بزرگ سارقان بیت کوین در سال 2024

یکی از بزرگ‌ترین سرقت‌های دنیای کریپتو در سال 2024، به غارت 4100 واحد بیت کوین از یک سرمایه‌گذار مربوط می‌شود. گروهی از کلاهبرداران با جعل هویت خود را به عنوان نمایندگان شرکت گوگل و صرافی جمینای معرفی کردند و به این ترتیب، بیت‌کوین‌هایی به ارزش 243 میلیون دلار را دزدیدند. پس از این سرقت بزرگ، آن‌ها تلاش کردند تا دارایی‌های سرقتی را بین کیف‌پول‌های مختلف منتقل کنند تا امکان ردیابی کاهش یابد.

زک پس از شنیدن این اتفاق ناگوار دست به کار شد و با پیگیری تراکنش‌های بلاک‌چین به اطلاعات ارزشمندی دست یافت. یکی از این سرنخ‌ها، ویدیوی ضبط‌شده‌ای از سارق سنگاپوری در پلتفرم دیسکورد بود که در آن نام واقعی او فاش شده بود. زک با تجزیه و تحلیل این اطلاعات و سرنخ‌ها مرتبط بودن کیف‌پول‌ها را کشف کرده و شماری دیگر از مظنونان را شناسایی نمود. بررسی‌های مربوط به شبکه‌های اجتماعی نیز مشخص کرد که سارقان با استفاده از پول‌های به دست آمده، خودروهای لوکس خریده و به سفرهای خصوصی رفته‌اند.

یافته‌های این بررسی‌ها در شناسایی مظنونان و تسهیل مسیر تحقیقات پلیس مفید واقع گردید. در سپتامبر 2024، ملون لم و جندیل سرانو به اتهام ارتباط با سرقت دارایی‌های دیجیتال و پولشویی دستگیر شدند. پیگیری ابعاد دیگر این پرونده و شناسایی افراد احتمالی مرتبط با آن در سال 2025 نیز ادامه یافت.

افشای ارتباط سرقت ۱.۵ میلیارد دلاری بای‌ بیت با گروه لازاروس

از مهم‌ترین پرونده‌هایی که زک ایکس‌بی‌تی در آن نقش داشته، حمله سایبری به صرافی بای‌ بیت در فوریه 2025 است. در این عملیات، مهاجمان موفق شدند رمزارزهایی به ارزش تقریبی 1.5 میلیارد دلار، عمدتاً از اتریوم، از کیف پول این پلتفرم سرقت کنند. زک بلافاصله پس از گزارش وقوع حمله، ردیابی مسیر انتقال دارایی‌ها و مقایسه آدرس‌های مورد استفاده مهاجمان با آدرس‌های مرتبط با حملات پیشین را آغاز کرد. این تجزیه و تحلیل‌ها او را به شواهدی رساند که نشان داد این سرقت ارتباطی با گروه هکری لازاروس دارد.

او اسناد به‌دست‌آمده را به آرکام ارائه کرد. این مجموعه شواهد شامل تراکنش‌های آزمایشی، نشانی کیف پول‌های مرتبط با مهاجمان و توالی زمانی جابه‌جایی دارایی‌ها بود. آرکام در ۲۱ فوریه ۲۰۲۵ اعلام کرد که زک مدارک قابل‌توجهی برای اثبات نقش گروه لازاروس در این حمله ارائه نموده است. در نهایت، اقدامات او در این پرونده سبب شد که جایزه‌ای که آرکام برای شناسایی عاملان حمله تعیین کرده بود، به او اهدا شود.

  • تحریم های جدید آمریکا علیه شبکه مالی و ارز دیجیتال بابک زنجانی
  • قیمت بیت‌کوین چگونه بر بازار ارز دیجیتال تأثیر می‌گذارد؟

یک خودنمایی در تلگرام چگونه پای سارق میلیون‌ها دلار رمزارز را به میان کشید؟

در ژانویه 2026، درگیری لفظی پیرامون یک گروه تلگرامی منجر به افشای سرنخی غیرمنتظره درباره سرقت دارایی‌های دیجیتال دولتی شد. یکی از کاربران با نام مستعار لیک – Lick، با هدف نشان دادن ثروت خود، تصویری از موجودی کیف پولش را منتشر کرد و در طول بحث، چند انتقال رمزارزی نیز انجام داد. او به‌نظر نرسید که این اقدامات به سایرین اطلاعات لازم برای ردیابی دارایی‌های مشکوک را می‌دهد.

زک ایکس‌بی‌تی با تحلیل انتقال‌ها به کیف‌پولی رسید که در آن نزدیک به 23 میلیون دلار دارایی ذخیره شده بود. تحقیقات بیشتر نشان داد که بخشی از وجوه به آدرس‌هایی مرتبط با کیف‌پول‌های تحت نظارت دولت آمریکا منتقل شده است. همچنین، یافته‌های او نام جان داگیتا – John Daghita را به یک سری نقل و انتقالات مشکوک به ارزش بیش از 90 میلیون دلار مرتبط کرد.

پیگیری این سرنخ‌ها در مارس 2026 به دستگیری داگیتا در جزیره سنت مارتین در کارائیب انجامید. طبق اظهارات اف‌ بی‌ آی، او به برداشت غیرقانونی بیش از 46 میلیون دلار رمزارز از دارایی‌های تحت کنترل دولت آمریکا متهم شده است. بدین ترتیب، اقدامی که با هدف به نمایش گذاشتن ثروت در یک گفتگو تلگرامی انجام شده بود، به یکی از سرنخ‌های کلیدی در شناسایی یک پرونده بزرگ دزدیدن دارایی‌های دیجیتال بدل شد.

درآمد زک ایکس‌بی‌تی از تحقیقاتش چقدر است؟

فردی با توانمندی و کارآیی نظیر زک باید برای پیشبرد تحقیقات شایسته خود در عرصه کریپتو، درآمد مناسبی نیز داشته باشد. البته تعدادی از کاربران و پروژه‌های رمزارزی به او کمک‌های مالی می‌کنند تا فعالیت‌های پژوهشی او متوقف نشود و به تحقیقات بیشتر ادامه دهد. طبق برخی منابع، گفته می‌شود که از سال 2021 تا 2024، مبلغ 1.3 میلیون دلار به عنوان نقدینگی دریافت کرده‌اند که البته این مبلغ تمامی درآمد خالص او به شمار نمی‌آید!

یکی از منابع درآمد کارآگاه، پاداش‌هایی است که بابت شناسایی هکرها کسب می‌کند. زک در سال 2025 پس از شناسایی گروه لازاروس به عنوان عامل هک صرافی بای بیت، 50 هزار توکن ARKM از سوی آرکام دریافت کرد. همچنین در برخی پروژه‌های خود، به طور مستقیم از افراد حقیقی و حقوقی وجه دریافت می‌کند.

  • سقوط اتریوم و صعود تتر به جایگاه دومین ارز دیجیتال جهان
  • تغییر نام ارز دیجیتال بومی «تون‌کوین» تلگرام به «گرم» کلید خورد

اهمیت تحقیقات زک

ناشناس بودن آدرس یک کیف پول دیجیتال به معنای غیر قابل ردیابی بودن فعالیت‌های آن نیست؛ نکته‌ای که تحقیقات زک ایکس‌بی‌تی به وضوح نشان داده است. در شبکۀ بلاک‌چین‌های عمومی، جزئیات تراکنش‌ها به صورت دائمی ثبت می‌شوند. با تطبیق این اطلاعات با داده‌های موجود در فضای اینترنت می‌توان به روابط میان آدرس‌های مختلف پی برد و سرنخ‌هایی درباره هویت افراد به دست آورد. البته صرفاً پیدا کردن مسیر حرکت دارایی‌ها برای اثبات مالکیت یک کیف پول یا مجرم شناختن فردی خاص کافی نیست.

ارزش فعالیت‌های زک در قابلیت تحقیقات مستقل او برای کشف تخلفات پیش از گسترش بیشتر آن‌ها نهفته است. یافته‌های این پژوهش‌ها در بسیاری از پرونده‌ها به شناسایی سریع‌تر فعالیت‌های غیرقانونی یاری رسانده و امکان توقیف دارایی‌های مشکوک، بازگرداندن بخشی از اموال قربانیان و پیگیری قانونی را فراهم آورده است.

رمزارز