به نقل از ایسنا، در حال حاضر بازار دام زنده ایران به دلیل شرایط مساعد تولید، افزایش زایشها و تأمین مداوم دام در ماههای اخیر، به ثبات نسبتاً خوبی دست یافته است، اما افزایش قیمت دام سبک در دو هفته گذشته نگرانیهایی درباره تأمین گوشت در بازار داخلی به وجود آورده است. به موازات این وضعیت، گزارشهایی از ورود فراوان دام زنده ایرانی به بازارهای عراق منتشر شده که به اعتقاد فعالان این صنعت، در صورت استمرار این روند، ممکن است بخشی از توان تأمین داخلی را تحت تأثیر قرار دهد و موجب افزایش قیمت گوشت شود. این موضوع در شرایطی مطرح است که حفظ ذخایر دامی و جلوگیری از اختلال در عرضه کالاهای اساسی برای امنیت غذایی کشور از اهمیت ویژهای برخوردار است.
منصور پوریان - رئیس شورای تامین دام کشور - در مصاحبهای با ایسنا، وضعیت بازار دام زنده را بررسی کرد و گفت: مطالعات انجامشده در دو هفته اخیر نشاندهنده افزایش نسبی قیمت دام زنده، بهخصوص دام سبک بوده، در حالی که امسال به خاطر زایشهای مناسب و شرایط بهینه در دامداریها، وضعیت تولید و عرضه دام سبک مناسب بوده و دام موردنیاز بازار به مقدار کافی تأمین شده است؛ اما نکته حائز اهمیت این است که با وجود عرضه قابل توجه دام در میادین اصلی، در دو تا سه هفته گذشته افزایش قیمتها قابل مشاهده بوده است. بررسیها بیانگر این است که همزمان با این تغییرات، حجم معتنابهی از دام زنده ایرانی به بازارهای عراق، به ویژه میادین عمده اربیل و سلیمانیه، راه یافته که این موضوع میتواند یکی از علل اصلی نوسانات اخیر قیمت در بازار داخلی باشد.
واردات گسترده دام ایرانی به بازار عراق
رئیس شورای تامین دام کشور با اشاره به اینکه جابجایی دام ایرانی به عراق بهصورت وسیع و سازمانیافته در حال انجام است، بیان کرد: ورود دام بهصورت محدود و موردی با آنچه امروز در بازار عراق شاهد هستیم تفاوت دارد. در اکنون، دامهای ایرانی بهصورت گروهی و در حجم بالا به بازارهای عمده عراق وارد میشوند و این مسئله حکایت از آن دارد که با جریانهای محدود یا فعالیتهای انفرادی دامداران درگیر نیستیم. گزارشی از برخی رسانهها و پایگاههای خبری در عراق نشاندهنده حضور گسترده دام ایرانی در این بازار بوده و اشاره شده که این حضور میتواند بر قیمت دام و گوشت در عراق تأثیر بگذارد که تأیید این موضوع نیز از ارتباطات ما با منابع موجود در آن کشور حاصل شده است.
وی در مورد ابعاد این جابجاییها خاطرنشان کرد: انتقال دام در چنین حجمی و بهصورت منظم و توزیع آن در میادین عمده عراق نمیتواند فقط نتیجه فعالیت یک فرد یا دامدار باشد و به نظر میآید که شبکهای پشت این جابجاییها وجود دارد که توانسته دامهای باارزش و کشتاری کشور را بهطور چشمگیری به بازار عراق منتقل کند. پیگیریهای ما نشان میدهد که بخش زیادی از این جابهجاییها از مسیر سلیمانیه انجام میشود و لازم است نهادهای مسئول نسبت به این موضوع توجه بیشتری داشته باشند.
خروج دام زنده بهصورت غیررسمی است
رئیس شورای تامین دام کشور در پاسخ به این پرسش که آیا خروج دام زنده به عراق بهصورت صادرات رسمی انجام میشود و ارزآوری به همراه دارد، گفت: در حال حاضر صادرات رسمی دام زنده وجود ندارد و تمام تمرکز بر حفظ ذخایر دامی است، بنابراین، دامهایی که به این نحو از کشور خارج میشوند، در آمار رسمی صادرات گنجانده نمیشوند و این جابهجاییها را باید خروج غیررسمی دام در نظر گرفت. تهیۀ ذخایر دام زنده برای تأمین امنیت غذایی کشور یکی از الزامات جدی است و نهادهای مسئول باید عواملی که در این جابهجاییها دخالت دارند را شناسایی کرده و از تداوم آن جلوگیری نمایند؛ زیرا خروج گسترده دام، به ویژه در این شرایط حساس، میتواند چالشی جدی برای بازار گوشت به وجود آورد.
وی همچنین افزود: بازار عراق به خاطر تقاضای بالا و ظرفیت مصرف وسیع، توان جذب حجم قابل توجهی از دام ایرانی را دارد؛ اما نکته مهم این است که تأمین تقاضای این بازار نباید به قیمت کاهش عرضه داخلی و افزایش قیمت گوشت برای خانوارهای ایرانی تمام شود.
افزایش قیمت دام کشتاری از ۷۰۰ به ۷۵۰ هزار تومان
رئیس شورای تامین دام کشور در مورد آخرین وضعیت قیمت دام زنده نیز توضیح داد: قیمت دام سبک کشتاری که قبلاً در محدوده کیلویی ۷۰۰ هزار تومان وجود داشت، در هفتههای اخیر افزایش یافته و در برخی موارد به ۷۵۰ هزار تومان رسیده است. هماکنون، قیمت بره نر کشتاری سنگینوزن، که از جمله شاخصهای اصلی بازار دام سبک و به شدت مورد تقاضاست، بین ۷۲۰ تا ۷۵۰ هزار تومان به ازای هر کیلوگرم وزن زنده متغیر است. انواع دیگر دام نیز بسته به وزن، سن و ویژگیهای خود با قیمتهای مختلفی ارائه میشوند.
پوریان درباره تفاوت قیمتها در بازار گفت: برخی برههای بسیار کموزن یا دامهای شیرخوار ممکن است قیمتهای غیرمتعارفی داشته باشند، اما این تعداد محدود است و نمیتوان قیمت آنها را مبنای ارزیابی بازار دام کشتاری قرار داد و میش نیز یکی از گروههایی است که سهم قابل توجهی در تأمین بازار دارد، در حال حاضر قیمت میش جوان در محدوده کیلویی ۵۲۰ تا ۵۵۰ هزار تومان متغیر است. بهطور کلی، بازار دام از لحاظ نوع محصول و دام عرضهشده بسیار متنوع است و هر گروه متناسب با شرایط خود قیمتگذاری میشود.
تدوام عرضه دام از زمان جنگ تاکنون
رئیس شورای تامین دام کشور در ادامه اظهار داشت: افزایش اخیر قیمتها ناشی از کمبود تولید یا اختلال در عرضه داخلی نبوده است. از زمان جنگ تا به حال، عرضه دام در بازار بهصورت منظم ادامه داشته و در برخی مقاطع حتی بیشتر از نیاز بازار بوده است. این واقعیت به حفظ تعادل بازار کمک کرده و مانع از نوسانات شدید ناشی از کمبود دام شده است. شرایط مساعد زایش و وضعیت تولید دام سبک ظرفیت بهینهای برای تأمین نیازهای داخلی ایجاد کرده است. با این حال، اگر بخشی از این ظرفیت از مسیرهای غیررسمی از کشور خارج شود، امکان اثرگذاری بر تعادل فعلی بازار وجود دارد.
پوریان تأکید کرد که خروج دام میتواند شرایطی را برای افزایش قیمت فراهم آورد و خالی شدن بازار از کالاهای ضروری یک موضوع نیست که بتوان بهسادگی از کنار آن عبور کرد. اگر دامهای کشتاری بهطور وسیع از چرخه عرضه داخلی خارج شوند، نتیجۀ آن کاهش دسترسی بازار به دام و افزایش قیمت دام زنده و در نهایت قیمت گوشت مصرفی خانوارها خواهد بود.
کاهش واردات گوشت در مقایسه با سال گذشته
رئیس شورای تامین دام کشور در خصوص وضعیت واردات گوشت گفت: واردات گوشت در سال جاری نسبت به سال گذشته و سالهای گذشته به میزان قابل توجهی کاهش یافته و حتی در دورههای اوج مصرف نیز حجم واردات به شدت محدود بوده است. البته کاهش واردات به معنای بینیازی کامل کشور از گوشت وارداتی نیست و این واردات همچنان برای تأمین نیاز برخی گروههای پرمصرف و صنوف دارای اهمیت است. اما شرط اصلی این است که گوشت وارداتی باید با قیمت مناسب وارد بازار شود تا از نظر اقتصادی برای مصرفکنندگان صرفه داشته باشد.
پوریان افزود: در شرایط کنونی هزینههای واردات گوشت افزایش یافته و مشکلات مربوط به جابهجایی و تأمین آن نیز بیشتر شده است. به همین دلیل، گوشت وارداتی در شرایط فعلی عملاً قادر به رقابت قیمتی با دام و گوشت تولید داخل نیست و ممکن است با تغییر شرایط و پایان جنگ، مسیر واردات هموارتر شود، اما در وضع موجود، حفظ ظرفیت تولید داخلی اهمیت بالاتری پیدا کرده است.
ضرورت حفاظت از ذخایر دامی در فصل زایش
رئیس شورای تامین دام کشور با تأکید بر اهمیت فصل پاییز برای تولید دام سبک گفت: پاییز یکی از مقاطع مهم زایش دام است و شرایط کنونی این فرصت را فراهم آورده تا ذخایر دامی کشور تقویت شود. در چنین مقطعی، هرگونه خروج دام زنده به هر شکلی میتواند بخشهای قابل توجهی از ظرفیت تولید و تأمین آینده بازار را تحت تأثیر قرار دهد. در شرایطی که حفظ امنیت غذایی و ذخائر کالاهای اساسی از اهمیت ویژهای برخوردار است، لازم است از ظرفیت تولید داخلی با جدیت محافظت شود. در حال حاضر بخش اصلی نیاز کشور به کالاهای ضروری از تولید داخلی تأمین میشود و بهطور کلی حدود ۹۰ درصد زنجیره تأمین امنیت غذایی کشور متکی بر ظرفیتهای داخلی است. این ظرفیت، یک مزیت مهم برای کشور محسوب میشود و نباید اجازه داد خروج غیررسمی دام، ثباتی را که در ماههای گذشته در بازار حاکم بوده با چالش مواجه کند.
وی همچنین از نهادهای مسئول درخواست کرد تا با خروج غیررسمی دام زنده به شدت برخورد کنند و خاطرنشان کرد: در شرایط کنونی، اساسیترین اقدام، حفظ ذخایر دام کشور و جلوگیری از خروج گسترده دامهای کشتاری است. ادامه این روند میتواند آثار منفی بر بازار داخلی بگذارد و موجب افزایش قیمت گوشت و بروز مشکلاتی در تأمین یکی از مهمترین اقلام سبد غذایی خانوار شود.
انتهای پیام
نظرات کاربران