آیدا پناهنده، کارگردان سریال «سرخ و سیاه»، در انتقاد از ممیزیهای صورت گرفته بر این پروژه، اظهار داشت: «حساسیتهای سلیقهای و بیش از حد از سوی بعضی از اعضای ساترا موجب شده است که کل سریال به صورت تکهتکه درآید و اگر این روند ادامه یابد، اثر به طور کلی نابود خواهد شد.»
پناهنده در مورد وضعیت روانیاش پس از متوقف شدن پخش قسمت ششم سریال «سرخ و سیاه» گفت: «حال من بسیار بد است! در طول دو دهه اخیر که در این حرفه فعال بودهام، هرگز به اندازه حال حاضر ناامید و خسته نبودهام؛ واقعاً احساس فرسودگی میکنم.»
او در توضیح دلایل توقف انتشار سریال بیان کرد: «نگرانی من به کل اثر وارد است. یک گروه ۳۰۰ نفری برای خلق این اثر سه سال زحمت کشیدهاند و اکنون عدهای به اسم حفاظت از حق مردم و عرف، در حال تخریب آن هستند. یک روز درخواست اصلاحیه برای حذف چندین مورد مطرح میشود و به دنبال آن تیم دیگری دستور میدهد که سکانسی حیاتی که ۲۰ نفر ممیز قبلی هیچگونه مشکلی با آن نداشتند، حذف شود.»
پناهنده در انتقاد به عدم وجود چارچوب مشخص در فرآیند ممیزی افزود: «اگر قرار است ممیزی انجام شود، آیا وجود یک الگوی مشخص ضروری نیست؟ آیا باید هر روز هر کسی بتواند بر اساس سلیقه شخصی خود، و بدون در نظر گرفتن ساختار، داستان و محتوای کار، اقدام به حذف هر گونه صحنهای کند؟ حتی سکانسی که قبلاً پخش شده، باید در بازپخش آن حذف شود. دلیل این اتفاق چیست؟»
این کارگردان درباره تفاوت شرایط ممیزی آثار در سالهای گذشته و وضعیت کنونی گفت: «به اعتقاد من تفاوتهای زیادی وجود دارد. به آقایان نیز گفتم که اگر همین گروه قبلاً بر سر کار بودند، اثر «در انتهای شب» نه تنها پخش نمیشد، بلکه به شدت در ممیزی صحنههایش آسیب میدید و از بین میرفت.»
او با نگاهی به سابقه فعالیتش در رسانه ادامه داد: «من برای تلویزیون تلهفیلم ساختم و همینطور کار حرفهایام را از تلویزیون آغاز کردم، اما اکنون احساس میکنم آقایان صنعت سریالسازی در نمایش خانگی ایران را با تلویزیون اشتباه گرفتهاند. مخاطبان به خاطر چنین رویکرد نادرستی از تلویزیون فراری شدهاند. رسانه خانگی شبکه یک و دو و سه نیست!»
پناهنده همچنین به انتقاد از انتقال برخی مدیران تلویزیون به ساترا پرداخت و اظهار داشت: «برخی مدیرا را از تلویزیون به اینجا آوردهاید و آنها سلیقهای را که مردم را از تلویزیون زده کردهاند، در اینجا پیاده میکنند. چرا نمیفهمید که رسانهها با هم اختلاف دارند و مخاطبان از شبکههایی که خود را در آن نمییابند، خسته شدهاند؟»
او در خصوص انتظارات تماشاگران از شبکه نمایش خانگی گفت: «مردم به دنبال تنوع و داستانهای تازه هستند. آنها جایی را میخواهند که یک ساعت از وقتشان را خوش بگذرانند و سرگرم شوند. آیا شما این خواسته را نمیخواهید برآورده کنید؟ اگر شما توانایی داشتید، همان رسانههایی که شما برایشان مدیر و کارشناس بودید، اکنون مخاطب داشتند!»
کارگردان «سرخ و سیاه» با بیان این پرسش که «ما در سریالهایمان چه میگوییم؟ ما چه نمایشی ارائه میدهیم؟»، به برخی صحنههای مورد انتقاد اشاره کرد و گفت: «در یک صحنه مادری فرزندش را در آغوش میکشد؛ زنی ۷۵ ساله که در صحنه بعد فرزندش کشته میشود. این تناقض در کجا بد است؟ اینقدر که علیه عرف تلقی میشود؟ مگر رابطه مادر و فرزندی مقدسترین ارتباط در دنیاست؟»
او همچنین درباره فشارهایی که ممکن است به مدیران ممیزی وارد شود، بیان کرد: «احتمال دارد آقایان از جایی تحت فشار باشند که ارتباطی با فرهنگ و فضای سریال و سینما ندارد. چرا باید تسلیم این فشارها شوند؟ وظیفه آنها چیست؟ نمیتوان اجازه داد که هر شخصی از هر جا برای تلویزیون و تئاتر و سینمای ما تصمیمگیری کند.»
پناهنده ادامه داد: «برای ما مردم بجنگید که این همه مشکلات را با آنها سپری کردهایم و دو جنگ را پشت سر گذاشتهایم. کمی اجازه دهید که مردم نفس بکشند. چرا باید این همه بزرگ نمایی برای اینکه مادری فرزندش را در آغوش بگیرد وجود داشته باشد؟ آیا شما بچههایشان را در آغوش نمیکشید؟»
او همچنین به اهمیت به نمایش گذاشتن روابط عاطفی در آثار نمایشی اشاره کرد و گفت: «چند روز پیش دختری توسط پدرش کشته شد و این حادثه حال همه را خراب کرد. نشان دادن آغوش محبتآمیز دختر و پدر در رسانههای رسمی چه اشکالی دارد؟ چه ایرادی دارد که رابطه والدین با فرزندان به شکل طبیعی و واقعی نمایش داده شود؟»
این کارگردان به جزییات صحنههایی که با ممیزی رو به رو شدهاند، اشاره کرد و گفت: «کار آقایان در حال حاضر چک کردن اینکه دست بازیگر به کجا برخورد کرده است. شخصیتهای داستان در یک صحنه به دعوا میپردازند، آیا دستش به کسی خورد یا نه؟! در حال دعوا هستند! جنازهای را از چاه بیرون میکشند و با آن پوشش، میگویند این صحنه مشکل دارد و باید همه آن را حذف کرد.»
او با یادآوری اینکه برخی از این صحنهها پیشتر پخش شدهاند، افزود: «جالب اینجاست که این پلان یک هفته قبلتر پخش شده است. کمی خودتان را کنترل کنید و آرام باشید. چرا همواره از هر چیزی یک بحران فرهنگی میسازید؟»
پناهنده همچنین اشاره کرد: «البته در همین ساترا و شوراهای ممیزی افرادی هستند که کارشناس و دغدغهمند نسبت به مردم هستند و نگاهشان متعادلتر است، اما تعدادشان محدود است و قدرتی برای تاثیرگذاری ندارند.»
انتقاد از اظهارات مدیران تلویزیون درباره عوامل سینما
پناهنده در بخش دیگری از سخنانش به آنچه توهین برخی مدیران تلویزیون به عوامل سینما و شبکه نمایش خانگی میخواند، انتقاد کرد و گفت: «بدتر از همه این است که تلویزیون دو نفری را معرفی کرده که به همکاران ما توهین میکنند و میگویند آنچه که پشت دوربینهایتان میگذرد را جلوی دوربین نیاورید. شما چه حقی دارید که به همکاران سینمایی ما اینگونه توهین کنید؟ چطور به خودتان اجازه میدهید به همکاران ما توهین کنید؟»
او بدون توجه به عدم واکنش به این اظهارات افزود: «به وضوح صدای ما شنیده نمیشود. حتی مورد توبیخ نیز قرار نمیگیرند. با افتخار به توهین میپردازند؛ به کسانی که در شرایط سخت و نامناسب، صبح تا شب کار میکنند.»
این کارگردان در ادامه با اشاره به شرایط دشوار عوامل تولید آثار نمایشی توضیح داد: «آیا ما پشت دوربین چه کاری انجام میدهیم که چنین توبیخ میشویم؟ آقای محترم، من حاضرم دست شما را بگیرم و به پشت صحنه هر پروژهای که میخواهید ببرم تا ببینید عوامل سینما با چه مستحقاتی و با چه وجدان کاریای فعالیت میکنند.»
پناهنده در نهایت با انتقاد از تأثیر این وضعیت بر روند حرفهای خود گفت: «همین مسائل است که انسان را ناامید میکند؛ به حدی که الآن واقعاً نمیخواهم هیچ کاری انجام دهم. تمایل دارم در خانه بمانم و از کار کردن پرهیز کنم تا لااقل به من و همکارانم بیاحترامی نشود.»
نظرات کاربران