فرارو– جیدی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا، روز جمعه از تأیید صریح تصمیم دونالد ترامپ برای آغاز جنگ علیه ایران خودداری کرد و در عوض گفت وظیفه او حمایت از تصمیمهای رئیسجمهور است. این اظهارات در نشست خبری کاخ سفید و در کنار ترامپ مطرح شد و تازهترین نشانه از فاصلهگذاری محتاطانه ونس با جنگی است که هزینههای سیاسی و اقتصادی آن برای دولت آمریکا افزایش یافته است؛ جنگی که شکست سنگین جمهوریخواهان در انتخابات میاندورهای نیز به یکی از پیامدهای سیاسی آن تبدیل شده است.
به گزارش فرارو به نقل از روزنامه واشنگتن پست، از ونس پرسیده شد آیا به اعتقاد او جنگ با ایران ارزش از دست رفتن اکثریت جمهوریخواهان در مجلس سنا را داشته است؟ او در پاسخ تأکید کرد که آمریکا باید مانع دستیابی ایران به سلاح هستهای شود، اما درباره تصمیم ترامپ برای حمله مشترک با اسرائیل اظهارنظر تأییدآمیزی نکرد.
ونس گفت تصمیمگیری بر عهده رئیسجمهور است و ترامپ نیز اعلام کرده که در صورت لزوم دوباره چنین اقدامی انجام خواهد داد. او تاکید کرد وظیفه خودش حمایت از رئیسجمهور ایالات متحده است.
ونس میان مخالفت با جنگ و حمایت از ترامپ
ونس از مدتها پیش از راهحل دیپلماتیک برای پایان دادن به مناقشه با ایران حمایت کرده است. با این حال، او همواره با موضع ترامپ درباره ادعای جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای موافقت کرده و گفته است از تصمیمگیریهای رئیسجمهور در این زمینه حمایت میکند. خود ترامپ نیز بارها تأکید کرده که با معاونش اختلافی ندارد، هرچند هر دو پذیرفتهاند که ونس در محافل خصوصی با آغاز جنگ مخالفت کرده بود.
با این حال، خودداری معاون رئیسجمهور از تأیید صریح جنگ، انتقاد برخی جریانهای جمهوریخواه را برانگیخته است. در حالی که شماری از محافظهکاران تندرو و منتقدان سیاسی ونس، از مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، بهدلیل حمایت آشکارتر از تصمیم ترامپ برای آغاز جنگ تمجید کردهاند، موضع محتاطانه ونس به موضوعی برای مناقشه درون حزب جمهوریخواه تبدیل شده است.
صبح روز پس از شکست سنگین جمهوریخواهان در انتخابات میاندورهای، ونس در شبکههای اجتماعی پیامی طولانی منتشر کرد و جنگ ایران را یکی از عوامل اصلی این ناکامی دانست. او تأکید کرد هر گفتوگوی صادقانهای درباره مسیر آینده حزب باید از بررسی پیامدهای این جنگ آغاز شود. همین موضع، واکنش تند برخی حامیان ترامپ را به دنبال داشت که معاون رئیسجمهور را به وفادار نبودن به رئیس خود متهم کردند.
واکنش ترامپ؛ حمایت از ونس با یک ملاحظه
بر اساس گزارش واشنگتنپست، ترامپ در محافل خصوصی از واکنشها به پیام انتخاباتی ونس ابراز نارضایتی کرده بود. یک منبع آگاه نقل کرده است که رئیسجمهور پس از مشاهده انتقادهای حامیان اسرائیل و برخی مفسران سیاسی از پیام معاونش گفته بود: «این موضوع برای جیدی خوب پیش نمیرود.»
با این حال، ترامپ همچنان علناً نارضایتی خود از ونس را رد میکند. او روز جمعه در پاسخ به پرسشی درباره گزارش نیویورکتایمز مبنی بر ناراحتیاش از اظهارات معاون رئیسجمهور گفت چنین چیزی را بیان نکرده است. ترامپ حتی تأکید کرد که ارزیابی ونس درباره تأثیر جنگ بر شکست جمهوریخواهان «بسیار دقیق» بوده، هرچند ترجیح میداد معاونش همزمان میگفت که رئیسجمهور تصمیم درستی گرفته است.
گزارشها حاکی است ترامپ و ونس پیش از نشست خبری بخش زیادی از صبح را در کنار یکدیگر گذرانده بودند و یک مقام کاخ سفید نیز پس از پایان نشست اعلام کرد رئیسجمهور از اظهارات معاونش ناراحت نبوده است. این رفتار نشان میدهد ترامپ، دستکم در موضعگیری علنی، تلاش میکند اختلاف احتمالی با ونس را به مسئلهای جدی در روابط درون دولت تبدیل نکند.
رقابت انتخاباتی ۲۰۲۸ در سایه جنگ علیه ایران
در پس این اختلافنظرها، رقابت احتمالی برای انتخابات ریاستجمهوری سال ۲۰۲۸ نیز مطرح است. ترامپ بارها در گفتوگو با دوستان و متحدانش از ونس و روبیو بهعنوان گزینههای بالقوه و آیندهدار حزب جمهوریخواه نام برده و حتی از اطرافیان خود پرسیده است که کدامیک را بیشتر ترجیح میدهند.
او روز جمعه نیز با شوخی درباره استفن میلر، رئیس آینده دفتر کارکنان کاخ سفید، که از پشت تریبون از رئیسجمهور تمجید کرده بود، گفت شاید او هم بتواند رئیسجمهور خوبی شود. ترامپ در پاسخ به پرسشی درباره اینکه کدامیک از ونس یا روبیو رئیسجمهور بهتری خواهد بود، از پاسخ مستقیم خودداری کرد و بار دیگر گفت برای چنین تصمیمی هنوز زود است.
افراد آگاه از روند تصمیمگیری ونس میگویند او هنوز درباره نامزدی در انتخابات ۲۰۲۸ به جمعبندی نرسیده، اما احتمال شرکت او در رقابت بیش از احتمال انصرافش ارزیابی میشود. ونس نیز به متحدان خود گفته است قصد دارد تعطیلات پایان سال را به بررسی برنامههای آیندهاش اختصاص دهد و احتمالاً پیش از پایان سال تصمیم نهایی را اعلام نخواهد کرد.
در مجموع، موضعگیری اخیر ونس نشان میدهد جنگ ایران به موضوعی حساس در سیاست داخلی جمهوریخواهان تبدیل شده است. معاون رئیسجمهور میکوشد ضمن حفظ حمایت از ترامپ مسئولیت مستقیم تصمیم آغاز جنگ را متوجه رئیسجمهور کند. این رویکرد در شرایطی اهمیت بیشتری پیدا کرده که هزینههای سیاسی جنگ و پیامدهای انتخاباتی آن میتواند بر آرایش قدرت در حزب جمهوریخواه و رقابتهای ریاستجمهوری آینده تأثیر بگذارد.
نظرات کاربران