تجربیات ناخوشایند، دلیل عمده بیاعتمادی به تعدادی از محصولات داخلی
احمدرضا اصغرپورماسوله در مصاحبهای با ایسنا درباره علل کاهشی که در اعتماد مردم به برخی کالاهای تولید داخلی مشاهده میشود، توضیح داد که اساس این معضل برپایه احساس اعتماد بنا نهاده شده است. اعتماد به معنای اطمینان به کارایی و صداقت فرد یا نهاد به حدی است که فرد بتواند خطر و ریسکهایی را که بر عهدهاش گذاشته میشود، بپذیرد. مثلاً زمانی که کسی پولش را به دیگری قرض میدهد، با این وجود که احتمال عدم بازگشت پول وجود دارد، این باور را دارد که طرف مقابل به وعدههایش عمل خواهد کرد. بنابراین، اعتماد به دو مؤلفه اصلی یعنی پذیرش ریسک و اطمینان از وفاداری به تعهدات مرتبط میشود.
او به اثر شهرت بر ایجاد اعتماد اشاره کرده و اضافه کرد: شهرت محصولی است از انباشت تجربههای پیشین در مورد یک فرد یا سازمان. حتی اگر شخصی تجربه مستقیمی از یک نهاد یا فرد نداشته باشد، تجارب دیگران میتواند به عنوان مبنای قضاوت و تصمیمگیری او عمل کند. به همین خاطر، اگر ادعا شود که یک شخص یا سازمان غیرقابل اعتماد است، حتی بدون تجربه مستقیم نیز ممکن است دیگران نسبت به آن بیاعتماد شوند. در مقابل، شهرت مثبت میتواند بستر مناسبی برای ایجاد اعتماد عمومی فراهم آورد.
اصغرپورماسوله عنوان کرد: تجربههای منفی عمدهترین عامل کاهش اعتماد به برخی محصولات داخلی هستند. اگر مصرفکننده کالایی از شرکتی تهیه کند ولی آن کالا از کیفیت مناسبی برخوردار نباشد یا مشخصات آن با واقعیت تفاوت داشته باشد، طبیعی است که اعتماد او به آن شرکت کاهش یابد.
وی ادامه داد: مثلاً اگر شرکتی جزئیاتی درباره قابلیتهای یک محصول، مانند جاروبرقی، ارائه کند، اما پس از خرید مصرفکننده متوجه شود که عملکرد واقعی آن با اطلاعات اعلام شده مغایرت دارد یا شرکتی وعده خدمات پس از فروش دهد اما در زمان نیاز به مشتری پاسخگو نباشد، در واقع سرمایه اعتماد خود را از بین میبرد. حتی افراد بدون تجربه خرید مستقیم نیز ممکن است تحت تأثیر تجربیات منفی دیگران نسبت به برخی تولیدکنندگان داخلی، احساس خوبی نسبت به آن کالا نداشته باشند.
این جامعهشناس یادآور شد: در مقابل، برخی محصولات خارجی، مانند کالاهای آلمانی یا ژاپنی، به دلیل شهرت مثبتی که در زمینه کیفیت در طول زمان کسب کردهاند، حتی بدون آشنایی دقیق با شرکت تولیدکننده نیز از ملایکی بیشتری در نظر مصرفکنندگان برخوردارند.
تبلیغات بیکیفیت، اعتماد ایجاد نمیکند
اصغرپورماسوله با تاکید بر اهمیت تبلیغات در شکلگیری اعتماد گفت: تبلیغات میتواند تأثیرگذار باشد، اما تنها در صورتی که بر پایه واقعیت بنا شود. اگر کیفیت واقعی یک محصول با تبلیغات پیش نیاز همخوانی نداشته باشد، تجربیات منفی مصرفکننده میتواند موانع تبلیغاتی را از میان بردارد. تنها با تبلیغ، اعتماد شکست نمیخورد؛ بلکه لازم است ابتدا محصول کیفیت لازم را داشته و سپس تبلیغاتی برای معرفی آن انجام شود.
این جامعهشناس با مرور رقابت بین کالاهای داخلی و محصولات خارجی، خاطرنشان کرد: یکی از عوامل کلیدی در این مقایسه، قیمت کالای خارجی است. عرضه برخی کالای چینی با قیمت کمتر موضوعی است که باید از زاویه اقتصادی بررسی گردد. در کنار قیمت، کیفیت نیز مسئله مهمی است که به فرهنگ سازمانی، تعهد کاری و فرهنگ کاری مربوط میشود.
وی گفت: زمانی که اسم کالای ژاپنی به میان میآید، عموماً کیفیت بالا به ذهن مصرفکنندگان میآید، اما برای بسیاری از کالاهای داخلی چنین تصوری وجود ندارد. این مساله به کیفیت تولید، میزان تعهد تولیدکنندگان و فرهنگ کار جاری در صنایع مربوط میشود.
حمایت از تولید داخلی بدون نظارت، نتیجه مثبتی ندارد
اصغرپورماسوله در ادامه به لزوم حمایت از تولید داخلی اشاره کرده و گفت: حمایت از تولید داخلی اقدام نادرستی نیست، زیرا بسیاری از کشورها از توليدات داخلی خود پشتیبانی میکنند، اما این حمایت نباید به گونهای باشد که به تولیدکنندگان انگیزهای برای بهبود کیفیت نداشته باشند. در صورت حمایت از تولید داخلی بدون نظارت مؤثر بر کیفیت، برخی شرکتها ممکن است فکر کنند نیازی به بهبودی در فرآیند تولید و محصول خود ندارند.
این جامعهشناس بر این نکته تأکید کرد: حمایت از تولید داخلی باید مقادیر سختگیرانهای در راستای کنترل کیفیت در پی داشته باشد تا به نوعی تولیدکنندگان مجاب به ارتقای کیفیت محصولات خود شوند. حمایت از تولید داخلی بدون شرط ارتقای کیفیت، اثربخش نخواهد بود.
بهبود کیفیت مهمترین راه جذب اعتماد به محصولات ایرانی
اصغرپورماسوله بیان کرد: افزایش کیفیت اساسیترین راه برای جلب اعتماد مردم به تولیدات داخلی است. شرکتهای ایرانی وجود دارند که مصرفکنندگان با اطمینان از آنها خرید میکنند. اگرچه تعداد این شرکتها ممکن است زیاد نباشد، اما همین نمونههای اندک نشان میدهد اگر مصرفکنندگان محصول باکیفیتی را دریافت کنند و از آن رضایت داشته باشند، در خریدهای بعدی نیز به آن برند اعتماد خواهند کرد. بنابراین جلب اعتماد مشتریان به کیفیت تولید و احترام به وعدههای تولیدکنندگان وابسته است.
انتهای پیام
