جزیره تایوان با مناظر کوهستانی و زمینهای ناهموارش که شامل ۲۵۸ قله با ارتفاعی بالای ۳۰۰۰ متر میباشد، شرایط مطلوبی را برای رویش درختان عظیم فراهم کرده است. همین ویژگیهای خاص به کشف علمی بارزی منجر گردیده که توجه جهانیان را معطوف خود ساخته است. گروهی از پژوهشگران با بررسی این مکانهای ناب، نه تنها موفق به شناسایی بلندترین درخت شرق آسیا شدهاند، بلکه از گنجینهای شگفتانگیز از این جانداران که با نام «معابد غولها» شناخته میشوند، پرده برداشتهاند.
کشف بلندترین درخت شرق آسیا در دل جنگلهای پنهان تایوان
از سال ۲۰۱۴، گروه «درختجویان تایوان» که شامل دانشمندان و کارشناسان متنوعی است، جستجو برای یافتن و ثبتنام درختان غولپیکر این جزیره را آغاز نمودهاند. این تلاش، در سال ۲۰۲۳ به شناسایی درختی از نوع کاج تایوانی با ارتفاع ۸۴٫۱ متر انجامید؛ که به عنوان بلندترین درخت شناختهشده در تایوان و شرق آسیا محسوب میشود و بومیان روکا (Rukai) آن را «درختی که ماه را لمس میکند» مینامند.
جغرافیای کوهستانی تایوان با ۶۰٪ پوشش جنگلی، بستر مناسبی برای رشد این درختان فراهم میآورد و مناطق ناهموار بهعنوان موانع طبیعی تا به امروز از قطع آنها حفاظت کردهاند. بهرغم این، مرورهای زمینی مرسوم در این جنگلهای متراکم، اغلب چالشبرانگیز و گمراهکننده بوده و نیاز به رویکردهای دقیقتری را بهوجود آوردند.
نقش LiDAR و همکاری شهروند-دانشمندان در نقشهبرداری از «معابد غولها»
برای شناسایی ۹۵۰ میلیون درخت در کوهستانهای تایوان، پژوهشگران به فناوری LiDAR متوسل شدند؛ روشی سهبعدی که با ارسال پالسهای لیزر از هواپیما قادر است مدلهای دقیقی از قد درختان را فراهم آورد. اما شیبهای تند در تایوان باعث بروز خطاهایی تا ۹۳ درصد در اندازهگیریهای اتوماتیک شده و درختان را بهطور نادرست بلندتر از آنچه که هستند، گزارش میکردند.
در سال ۲۰۲۰، گروهی از شهروندان تایوان به عنوان شهروند-دانشمند شروع به بررسی تصاویر لایدار کردند و موفق به حذف دهها هزار نمونه کاذب شدند. این همیاری به تولید «نقشه درختان غولپیکر تایوان» در سال ۲۰۲۲ انجامیده که ۹۴۱ درخت بالای ۶۵ متر را ثبت کرده است.
این نقشه، «معابد غولها» را نیز آشکار ساخت؛ مکانهایی با تراکم فوقالعادهای از درختان عظیمالجثه، که شامل ۱۱ درخت بالای ۶۵ متر در یک هکتار نزدیک کوه بنیا و حدود ۳۰ درخت کاج تایوانی غولپیکر در یک «جنگل ناب» هستند.
جنگلهای پنهان تایوان: گنجینههای کربنی حیاتی برای سیاره زمین
این جنگلها، فراتر از زیباییشان، دارای نقش حیاتی در ذخیرهسازی کربن و حفظ سلامت زمین هستند. در سال ۲۰۲۴، پژوهشی جامع با همکاری ۱۵ شهروند-دانشمند در دره «درخت تائو»، که سومین درخت بلند تایوان را در خود جای داده، انجام شد. هدف این مطالعه ارزیابی مقدار دیاکسید کربنی است که جنگل جذب کرده و در چوب خود ذخیرهسازی میکند.
نتایج بهدستآمده شگفتآور بود؛ تراکم کلی کربن جنگل به ۱,۳۸۴٫۵ مگاگرم بر هکتار رسید. این رقم، جنگلهای پنهان تایوان را در زمره غنیترین اکوسیستمهای جهان از نظر حفظ کربن قرار میدهد و این «درختانی که ماه را لمس میکنند» به عنوان نگهبانان مهم محیط زیست شناخته میشوند.
