آیا چالش تازهای در تعریف مشاغل سخت/ فرسودگی ناشی از کار دیده نمیشود؟
به گزارش ایسنا،بعد از انتشار و ابلاغ نامه وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی که به موجب آن کمیتههای استانی مکلف شدهاند درخواستهای مربوط به بازنشستگی در حوزه مشاغل سخت و زیانآور را فقط بر پایه مواردی که در قانون آمده است بررسی کنند، بحث و نگرانیهایی درباره نحوه در نظر گرفتن مؤلفههای ارگونومیکی در تشخیص اینگونه مشاغل شکل گرفته است. در این میان، یکی از اعضای شورای عالی حفاظت فنی و ایمنی کار با بیان اینکه این نامه از حیث چارچوب قانونی مغایرتی ندارد، در عین حال آن را از نظر جنبههای اجرایی دارای ابهام توصیف کرد.
محمد گنجیکیا - عضو شورای عالی حفاظت فنی و ایمنی کار استان تهران - در گفتوگو با ایسنا، درباره نامه اخیر و روند ارزیابی عواملی که منجر به معرفی یک شغل بهعنوان شغل سخت و زیانآور میشود؛ گفت: این ابلاغیه را میتوان از دو زاویه مورد ارزیابی قرار داد. نخست اینکه نامه حاضر بر متن روشن قانون مشاغل سخت و زیانآور تکیه میکند و همین موضوع، امکان نقد محتوایی نسبت به اصل قانون را کاهش میدهد، اما در سطح اجرایی میتوان ایرادهایی بر شیوه پیادهسازی و نحوه تفسیر آن وارد کرد.
او در ادامه و با استناد به مفاد قانون مشاغل سخت و زیانآور توضیح داد: طبق متن قانون، الحاقیه ماده ۷۶ قانون تامین اجتماعی و ماده نخست آییننامه اجرایی آن، تشخیص مشاغل سخت و زیانآور منوط به رسیدگی به عوامل فیزیکی، شیمیایی، مکانیکی و بیولوژیکی محیط کار است و در این میان، اشارهای مستقیم به مؤلفههای ارگونومیکی دیده نمیشود. با وجود این، در عمل و در جلسات کمیتههای تشخیص مشاغل سخت و زیانآور، نمیتوان پیامدهای ارگونومیک ناشی از همان عوامل مکانیکی را نادیده گرفت.
محمد گنجیکیا که در هیاتمدیره کانون عالی انجمنهای صنفی کارگران هم فعالیت دارد، افزود: هنگامی که عوامل ارگونومیکی بهواسطه آسیبهای حاصل از عوامل مکانیکی به وجود میآیند، کمیتههای مربوط به تشخیص مشاغل سخت و زیانآور ناگزیرند آن آثار را از نظر کارشناسی کنار نگذارند یا نادیده فرض نکنند. از دید تخصصی، این مسئله جای نقد دارد و نمیتوان آن را صرفاً به دلیل نبودِ نام ارگونومی در متن قانون، حذف کرد. به بیان او، ارگونومی با عوامل مکانیکی پیوندی بسیار نزدیک دارد و عملاً از آنها تاثیر میپذیرد.
بیشتر بخوانید:
ابلاغیه جدید وزارت کار درباره مشاغل سخت نیازمند بازنگری است
او سپس تاکید کرد: در این نامه گفته شده است که کمیتهها نباید عوامل ارگونومیکی را لحاظ کنند، اما شخصاً روشن نیست مقصود از آن، تنها عوامل ارگونومیکیِ مستقل است یا حتی آن دسته از عوامل ارگونومیکی که در نتیجه تکرار یا تشدید عوامل مکانیکی زیانآور شکل میگیرند نیز مدنظر نویسندگان نامه بوده است. اگر فرض دوم صحیح باشد، از منظر وی این رویکرد درست و قابل قبول نیست و نباید به شکل اجرایی دنبال شود.
گنجیکیا با بیان اینکه ممکن است این نامه در عمل دامنه شمول مشاغل سخت و زیانآور را تنگتر کند، تصریح کرد: در عین حال، این موضوع به معنای خلاف قانون بودن نیست؛ چون در قانون صرفاً از عوامل فیزیکی، شیمیایی، مکانیکی و بیولوژیکی سخن به میان آمده و نامه هم دقیقاً بر همین محور تاکید دارد. با این حال، نکته مورد تاکید او این است که اثرهای ارگونومیکی که از عوامل مکانیکی برمیخیزند نباید از مسیر تصمیمگیری خارج شوند. او خاطرنشان کرد: در نامه بر حذف اثرپذیری عوامل ارگونومیکی تاکید شده، اما مشخص نیست دقیقاً کدام گروه از عوامل ارگونومیکی مد نظر بوده است و مرز آنها با ابهام روبهروست.
عضو شورای عالی حفاظت فنی و ایمنی کار در پایان، با اشاره به ایرادهای نگارشی و نیز ابهامهای مفهومی در نامه شماره ۴۲۴۹۴، بار دیگر گفت: این نامه خلاف قانون نیست، اما همچنان ابهامآمیز است. روشن نیست تنها عوامل ارگونومیکیِ مستقل مورد توجه قرار گرفته یا عوامل ارگونومیکیِ ناشی از عوامل مکانیکی هم مشمول این قاعده میشوند. در هر صورت، به باور او، نباید عوامل ارگونومیکی بهطور کامل نادیده گرفته شوند؛ زیرا این عوامل با عوامل مکانیکی ارتباط و تاثیرپذیری مستقیم و قابل توجهی دارند.
انتهای پیام