قهرمانان و ناکامان تابستان داغ فوتبال ایران!
بر اساس گزارش "ورزش سه"، فصل نقل و انتقالات تابستانی سال 1405 تحت تأثیر نبرد 40 روزه قرار گرفت و در مقایسه با سالهای گذشته، بسیاری از تیمهای مطرح نتوانستند به جمعآوری بازیکنان بزرگ و پرداخت هزینههای سنگین بپردازند. با این وجود، این فصل نقل و انتقالات در ایران با شور و هیجان زیادی دنبال شده و در آستانه آغاز لیگ برتر، چهار تیم مدعی تقریباً ترکیب خود را برای فصل پیشرو مشخص کردهاند. پرسپولیس تحول بزرگی را تجربه کرده و پس از استعفای چند بازیکن با تجربه، به طرز چشمگیری میانگین سنی تیم را کاهش داد. سپاهان نسبت به سالهای گذشته، روند انتقالات ملایمی را تجربه کرده و تراکتور نیز با وجود یک تغییر عمده در کادر فنی، به خط ترکیبی که موفق به قهرمانی شد، تغییری نداد. درحالیکه پنجره نقل و انتقالات استقلال بسته ماند و این تیم تنها شاهد جدایی چند بازیکن اصلی و با تجربه خود بود. اکنون در آستانه آغاز فصل جدید، مروری اجمالی بر نقل و انتقالات این چهار باشگاه بزرگ و معتبر داریم.
تحول پرسپولیس با محوریت جوانگرایی
پس از شکست غیرمنتظره پرسپولیس در پلیآف آسیایی مقابل چادرملو، مدیرعامل این باشگاه با کمال خشم در برابر دوربینها ظاهر شد و از آغاز یک تغییر بنیادی در ترکیب تیم خبر داد. در همان زمان مشخص شد که بازیکنان با تجربه و پرافتخار مانند امید عالیشاه، سروش رفیعی، مرتضی پورعلیگنجی و میلاد سرلک در فصل جدید در لیست تیم جایی ندارند. تغییرات در ترکیب این تیم به سرعت تشدید شد و چند خرید فصل قبل نظیر امین کاظمیان، رضا شکاری و مجتبی فخریان نیز راه خروج را در پیش گرفتند. با این حال، در حالی که پرسپولیس در تلاش برای تمدید قرارداد با میلاد محمدی بود، این مدافع باتجربه تصمیم به انتقال به خارج از کشور و حضور در لیگ بلاروس گرفت.

حرکتهای جدی پرسپولیس در بازار نقل و انتقالات نشاندهنده این است که مدیریت باشگاه از ابتدا تمام تلاش خود را بر روی جذب استعدادهای جوان متمرکز کرده است. پوریا لطیفیفر و پوریا پورعلی، دو هافبک جوان و آیندهدار از باشگاه گلگهر که فصل گذشته در دیدار مقابل پرسپولیس عملکرد فوقالعادهای داشتند، بهسرعت با نظر مهدی تارتار به این تیم پیوستند. همچنین، پوریا شهرآبادی، مهاجم جوان گلگهر، دیگر خرید این تیم از باشگاه سیرجان بود و محمدمهدی زارع، بعد از یک انتقال ناموفق به روسیه و با یک فصل تأخیر، به پرسپولیس ملحق شد. مجید عیدی نیز از تیم سابق مهدی تارتار به پرسپولیس پیوست و مهدی تیکدری، ستاره گلگهر در فصول اخیر، دیگر خرید مهاجم این تیم از سیرجان بود. ابوالفضل جلالی در سمت چپ، در حال حاضر گزینه اصلی مهدی تارتار محسوب میشود و همچنین به نظر میرسد انتقال دانیال ایری نیز به این تیم قطعی شده باشد. توافق با محمدمهدی محبی نیز از دیگر مأموریتهای مهم ایستاده در تابستان جاری بود.
مروری بر نقل و انتقالات پرسپولیس نشاندهنده کاهش چهار ساله میانگین سنی اعضای این تیم است که حاکی از یک تغییر شگفتانگیز و قابل تأمل میباشد. در واقع باشگاه پرسپولیس در مقطع کنونی تمام توجه خود را به جذب جوانان و پایان همکاری با ستارههای با تجربه معطوف کرده است؛ یک تصمیم پرریسک که به همراه تغییرات گسترده در کادر فنی، سرنوشت پرسپولیس در فصل جدید را در ابهام قرار داده است. اگرچه هواداران این تیم در گذشته نگاهی به حضور دراگان اسکوچیچ و شاید چند ستاره با تجربه در ترکیب خود داشتند، اما ورود مهدی تارتار همه چیز را دستخوش تغییر قرار داد و حال پرسپولیس با چهرهای جدید در لیگ برتر فصل آتی به میدان خواهد آمد.
سپاهان؛ مدیریت اقتصادی با رویکرد متفاوت
با توجه به شرایط مالی کارخانه فولاد مبارکه سپاهان پس از جنگ، پیشبینی میشد که این باشگاه به همکاری خود با بازیکنان خارجی همچون انزو کریولی، ایوان سانچز، گئورگی گولسیانی و وحدت حنانوف خاتمه دهد. سرنوشت ریکاردو آلوز نیز در هالهای از ابهام به سر میبرد. اما شاید مهمترین بازیکنی که از سپاهان جدا شد، محمد دانشگر، مدافع ثابت و باکیفیت این تیم بود که راهی تبریز شد. محمدرضا اخباری نیز پس از یک فصل ناموفق، به گلگهر منتقل شد و سپاهان موفق به تمدید قرارداد محمدمهدی محبی نشد. میلاد زکیپور دیگر بازیکنی بود که با وجود توافق برای کاهش مبلغ قراردادش، مورد توجه محرم نویدکیا قرار نگرفت و به تبریز پیوست.

تحلیل ترکیب بازیکنان جداشده گزارش میدهد که این تیم ضربه سنگینی را متحمل شده و بخشی قابل توجهی از ترکیب ثابت فصل گذشته خود را از دست داده است. با این حال، مدیریت این باشگاه در جذب بازیکنان جدید ناموفق نبوده و آرمین سهرابیان به عنوان جانشین محمد دانشگر معرفی شده است. رضا جعفری به خط حمله افزوده شده و همچنین ثابت ایمانی و سعید واسعی برای تقویت خط میانی به این تیم پیوستهاند. یاسین جرجانی نیز به تازگی به جمع این تیم ملحق شده است. اما در صورت توافق برای خرید حسین ابرقویی و کسری طاهری، دو ستاره مهم در روزهای پایانی نقل و انتقالات به ترکیب سپاهان اضافه خواهند شد که این وضعیت به آنها کمک شایانی خواهد کرد. علیرغم این وضعیت، از همان روزهای ابتدایی پس از جنگ، مدیریت باشگاه سپاهان به وضوح اعلام کرده که در فصل آینده با چالشها و مشکلات مالی مواجه خواهند شد که در مقایسه با دو دهه گذشته، وضعیت مناسبی به شمار نمیرود.
محرم نویدکیا نیز رویکرد جوانگرایی را در دستور کار خود قرار داده و چند بازیکن جوان از ردههای پایینتر را به بدنه اصلی تیم افزود. انتظار میرود که حتی هواداران سپاهان هم در فصل جدید انتظار قهرمانی نداشته باشند، ولی عملکرد محرم نویدکیا در دوران کوتاه مربیگریاش قابل قبولی بوده و ممکن است در پایان فصل تیمش شگفتیسازی کند.
آرامش و تدبیر: پروسه تابستانی انتقالات تراکتور با یک تغییر مهم
آخرین قهرمان رسمی فوتبال ایران در لیگ برتر، نقل و انتقالاتی چندان شلوغ را تجربه نکرده است. طبق انتظار، سه بازیکن خارجی این تیم به نامهای الکس سدلار، دوماگوی دروژدک و مارکو یوهانسون از جمع تراکتور جدا شدند. البته به نظر میرسد فقدان دروژدک در ترکیب، ضربهای سنگین به شیوه بازی تراکتور در فصل آینده خواهد زد. مهرداد محمدی که دوران ناموفقی را در این تیم سپری کرد، نیز به فولاد منتقل شده است. با این حال، باشگاه تراکتور در این فصل بین خرید بازیکنان جدید و اجرای سیاستهای سختگیرانه نقل و انتقالات میانهای را در پیش گرفته است. آنها در خط حمله موفق به جذب شهریار مغانلو شدهاند که این مهاجم گلزن بالاخره به لیگ ایران بازگشت.

محمد دانشگر به سرعت با تراکتور به توافق رسید و همراه با میلاد زکیپور، از جمله دو خرید جدید باشگاه از اصفهان و سپاهان لقب گرفتند. هادی حبیبینژاد هم که مذاکراتی با تعدادی از تیمهای بزرگ لیگ برتری داشت، در نهایت به تراکتور پیوست و پارسا جعفری همچنین به جمع این تیم افزوده شد. با این حال، مهمترین تغییر تراکتور به استخدام یک سرمربی جوان و جدید مربوط میشود. در شرایطی که به نظر میرسید آنها فصل را با محمد ربیعی آغاز میکنند، اخیراً توافقی شگفتانگیز با جواد نکونام، سرمربی پیشین استقلال صورت گرفت. نکونام که در شرایط نامناسبی از استقلال جدا شد، انگیزهای فراوان برای اثبات دوباره خود و بازیابی اعتبارش در فوتبال ایران دارد.
تراکتور که در فصلهای گذشته به عنوان یکی از پرستارهترین تیمهای ایران شناخته شده، موفق به نگهداشتن بازیکنان باکیفیت خود نظیر مهدی ترابی، دانیال اسماعیلیفر و علیرضا بیرانوند شده است و به همین خاطر ممکن است در عرصه نقل و انتقالات منصب برندهیشت خواهد بود. به جز الکس سدلار و دروژدک، این تیم دیگر بازیکنان کلیدی را از دست نداده و کیفیت خود را نسبت به فصلهای گذشته تقریباً حفظ کرده است. البته جواد نکونام در همان بدو ورود به تبریز بیان کرده که این تیم باز هم به جذب بازیکنان جدید ادامه خواهد داد و باید دید در روزهای آتی، کدام بازیکن با نظر این سرمربی جوان به تیم تراکتور ملحق خواهد شد.
پنجره بسته استقلال؛ هواداران بایستی صبور باشند
پنجره استقلال در تابستان همچنان بسته باقی مانده و به تبع آن، این تیم در جذب بازیکنان جدید محدودیت دارد و حتی نخواهد توانست از آنها در ترکیب خود استفاده کند. نگاهی به بازیکنانی که از استقلال جدا شدهاند نشان میدهد که این تیم نیز با تغییرات وسیع و اساسی روبرو شده و بخش قابل توجهی از ترکیب فصل گذشته خود را از دست داده است. آرمین سهرابیان، داکتر نازون، رامین رضاییان، ابوالفضل جلالی، منیر الحدادی و موسی جنپو، مهمترین بازیکنانی بودند که در این مقطع از استقلال جدا شده و رغبت خاصی برای ماندن در این تیم نشان ندادند.

حفظ یاسر آسانی، ستاره آلبانیایی استقلال احتمالاً به عنوان مهمترین تلاش مدیریت در این مدت به شمار میرود. جدایی رامین رضاییان حواشی فراوانی به همراه داشت و آنها همچنین موفق به جذب بهرام گودرزی و محمد خلیفه شدند که از نیمفصل قادر خواهند بود از این دو بازیکن جوان استفاده کنند. با این حال، استقلال با چالشها و مشکلات جدی روبرو است و سهراب بختیاریزاده به عنوان سرمربی دائمی، در فصل اول سرمربیگری خود وظیفهای دشوار در پیش دارد. به نظر میرسد مدیریت باشگاه استقلال بیشترین انرژی و تلاش خود را معطوف به تقویت تیم در نیمفصل خواهد کرد، اما در حال حاضر چارهای جز استفاده از ترکیب فعلی خود ندارند.