خبرگزاری مهر – گروه استانها: شهرستان بردسیر واقع در استان کرمان با تولید سالیانه بیش از ۷۰ هزار تن سیبزمینی با کیفیت، به عنوان یکی از مراکز اصلی تأمین این محصول استراتژیک در کشور شناخته میشود. اما در عین حال، نبود صنایع تبدیلی و فرآوری کافی در این ناحیه، نه تنها باعث کاهش سود واقعی کشاورزان شده، بلکه فرصتهای شغلی و ارزآوری فراوانی را از این استان محروم ساخته است.
اگر کارخانههای فرآوری سیبزمینی در بردسیر توسعه یابند، این ناحیه میتواند به یک قطب صنعتی-کشاورزی تبدیل گردد.
شهرستان بردسیر در ناحیهای کوهستانی و با اقلیم سرد واقع شده و با خاک حاصلخیز و شرایط آب و هوایی مناسب، به عنوان یکی از مهمترین تولیدکنندگان سیبزمینی در استان و حتی کشور مطرح میباشد.
هر سال، با شروع فصل برداشت، کشاورزان این منطقه محصولات با کیفیتی به بازار عرضه میکنند که بخش عمدهای از نیاز استان و استانهای همجوار را تأمین میکند.
ظرفیت تولید؛ رقمی قابلتوجه اما نادیده گرفته شده
طبق آخرین آمار، سطح زیر کشت سیبزمینی در شهرستان بردسیر به طور سالیانه بیش از دو هزار هکتار است و با توجه به عملکرد تقریبی ۳۵ تن در هر هکتار، بیش از ۷۰ هزار تن سیبزمینی در این منطقه تولید میشود.
این آمار، بردسیر را به یکی از مراکز اصلی تولید سیبزمینی در استان کرمان تبدیل کرده است، اما متأسفانه، نبود صنایع تبدیلی و فرآوری کافی این ظرفیت عظیم را به یک فرصت از دست رفته بدل کرده است.
جای خالی صنایع تبدیلی؛ چالش بزرگ کشاورزی بردسیر
بخش عمدهای از سیبزمینیهای تولید شده در بردسیر بهصورت خام به سایر استانها ارسال میشود و ارزش افزوده آن در جایی دیگر کسب میگردد.
سیبزمینیهای برداشتشده معمولاً به استانهای همجوار منتقل شده و در کارخانههای چیپسسازی و سایر فرآوریها در نقاط مختلف کشور به محصولات با ارزش افزوده بیشتری تبدیل میشوند.
در این شرایط، کشاورزان برای فروش محصولات خود با مشکلات متعددی مواجه هستند و فقدان صنایع تبدیلی آنان را وادار به فروش فوری با قیمتهای پایین میکند.
توسعه صنایع تبدیلی، ضرورتی برای پایداری تولید
یک کارشناس حوزه کشاورزی در گفتوگو با خبرنگار مهر، بر اهمیت ایجاد کارخانههای فرآوری در این منطقه تأکید کرد و گفت: بردسیر با تولید سالیانه بیش از ۷۰ هزار تن سیبزمینی، باید به عنوان یکی از مراکز مهم تولید این محصول در کشور شناخته شود، اما نبود صنایع تبدیلی و فرآوری، بخش عمدهای از محصول را به صورت خام از منطقه خارج میکند و ارزش افزوده آن در سایر استانها نصیب دیگران خواهد شد.
علی قربانی گفت: تأسیس کارخانههای فرآوری سیبزمینی در بردسیر میتواند تحولی چشمگیر در اقتصاد این منطقه ایجاد کند. با راهاندازی واحدهای فرآوری مانند چیپسسازی، تولید خلال منجمد، پودر سیبزمینی و محصولات جانبی دیگر، نه تنها میتوان از خامفروشی جلوگیری کرد، بلکه زمینه اشتغال پایدار برای جوانان منطقه نیز فراهم خواهد شد و درآمد کشاورزان به طور چشمگیری افزایش مییابد.
وی در ادامه به تجربیات استانهای دیگر اشاره کرد و گفت: متأسفانه محصولات بردسیر به استانهای دیگر ارسال میشود و در آنجا فرآوری میگردد، در حالی که این صنایع باید در خود بردسیر راهاندازی شوند تا زنجیره ارزش تکمیل شود و امکان صادرات محصولات فرآوریشده نیز فراهم گردد.
وی معتقد است، برای تحقق این هدف، باید اولویتهای تسهیل در صدور مجوزها، ارائه تسهیلات بانکی با نرخ بهره پایین، حمایت از سرمایهگذاران بخش خصوصی و ایجاد زیرساختهای لازم مانند تأمین انرژی پایدار را در نظر گرفت.
قربانی همچنین اشاره کرد: راهاندازی مناطق ویژه اقتصادی کشاورزی در بردسیر میتواند به عنوان یک راهکار مؤثر برای جذب سرمایهگذاری و توسعه صنایع تبدیلی در این منطقه به حساب آید.
ارسال سیب زمینی بردسیر به استانهای دیگر
این روزها در مزارع وسیع بردسیر، کشاورزان مشغول تلاش هستند تا دسترنج خویش را به بازاری روانه کنند که مصرفکنندگان آن امیدوارند با ورود سیبزمینیهای بردسیر، قیمتهای بالای سیبزمینی ۸۰ هزار تومانی کاهش یابد.
محمد کشاورز بردسیری در گفتوگو با خبرنگار مهر بیان کرد: نوبت دوم برداشت سیبزمینی در شهرستان شروع شده و تمامی مزارع در حال برداشت و توزیع هستند.
وی افزود: خدا را شکر محصول عالی تولید و به بازار فرستاده شده و قیمتها نیز مناسب است.
وی اضافه کرد: ۲۴ هکتار زیر کشت دارم و روزانه ۲۵ تن برداشت میکنم که آن را به سمت یزد ارسال کرده و به کارخانههای چیپس میفروشیم.
حسن، کشاورز دیگری از بردسیر نیز در گفتوگو با خبرنگار مهر تصریح کرد: بخشی از سیبزمینی امسال به کشورهای حاشیه خلیج فارس صادر شده و بقیه نیز به بازار، بهویژه به کارخانههای فرآوری در سایر استانها فرستاده میشود.
وی افزود: در حال حاضر ۶۰ نفر مشغول به کار هستند و نتیجه کار هم رضایتبخش است، و گفت: اگر کارخانهای در کرمان وجود داشت برای ما بهتر بود و اگر این کارخانهها در بردسیر تأسیس شوند، میتوان زمینه اشتغال برای فرزندانمان را فراهم کرد، اما متاسفانه چارهای جز ارسال به استانهای دیگر نداریم.
او ادامه داد: سیبزمینی را کیلویی ۸۰ تومان در مغازهها میفروشیم، در حالی که یک پاکت چیپس را با قیمت بیشتری برای فرزندان خود خریداری میکنیم.
کشاورزی قطب اقتصاد بردسیر است
فرماندار بردسیر در گفتوگو با خبرنگار مهر اعلام کرد: با توجه به شرایط خاص آب و هوایی، شهرستان بردسیر یکی از مراکز کشاورزی مهم استان کرمان محسوب میشود و به دلیل نزدیکی به شهر کرمان، از منابع اصلی تأمین مواد غذایی مرکز استان به شمار میآید.
علی یار اسکندری نسب افزود: در حال حاضر بخش قابل توجهی از نیروی کار شهرستان در بخش کشاورزی فعال هستند و برداشت سیبزمینی به عنوان یکی از محصولات اصلی آن در حال انجام است.
وی بیان کرد: سرمایهگذاری در صنایع بالادستی کشاورزی یکی از سیاستهای کلیدی ما در این شهرستان است و از سرمایهگذاران دعوت میکنیم تا با حضور در شهرستان، از پتانسیلهای موجود برای افزایش تولید و ایجاد ارزش افزوده بهره ببرند.
با وجود کمآبی، بهرهوری ۷۰ درصد افزایش یافت
مدیر جهاد کشاورزی شهرستان بردسیر با تأکید بر موقعیت این منطقه به عنوان یکی از قطبهای اصلی تولید سیبزمینی در استان کرمان، از آغاز برداشت این محصول از سطح ۱۲۰۰ هکتار خبر داد و به خبرنگار مهر گفت: با وجود محدودیتهای آبی، به کارگیری روش آبیاری نوار تیپ، بهرهوری آب را تا ۷۰ درصد افزایش داده و پیشبینی میشود امسال ۷۰ هزار تن سیبزمینی با کیفیت از دو نوبت کشت برداشت شود.
وی همچنین درباره مدیریت عرضه، از تداوم صادرات به کشورهای حاشیه خلیج فارس با وجود تنشهای منطقهای خبر داد و اظهار داشت که ارقام متنوعی چون آگریا، سانته، جلی و چلنجر با کیفیت عالی در این شهرستان تولید میشود.
محسن حیدرآبادی، مدیر جهاد کشاورزی شهرستان بردسیر در خصوص اهمیت راهبردی سیبزمینی در سبد غذایی خانوار و نقش آن در امنیت غذایی منطقه، به بررسی آخرین وضعیت کشت و برداشت این محصول در شهرستان پرداخت.
وی با اشاره به اینکه بردسیر به عنوان یکی از مرکزهای اصلی تولید سیبزمینی در استان کرمان شناخته میشود، اظهار داشت: امسال نیز با تلاش شبانهروزی کشاورزان و برنامهریزی منظم، عملیات برداشت مرحله اول از سطح ۱۲۰۰ هکتار شروع شده و در مجموع سطح زیر کشت سیبزمینی در این شهرستان بالغ بر ۲ هزار هکتار است که ۶۰ درصد آن در مرحله اول و ۴۰ درصد در مرحله دوم کشت میشود.
حیدرآبادی، با اشاره به اینکه الگوی کشت سیبزمینی در این شهرستان بر اساس دو نوبت برنامهریزی و اجرا میشود، افزود: مرحله نخست، شامل عملیات کاشت از اواخر اسفند تا پایان فروردین ماه است که اکنون با آغاز فصل برداشت «از تیرماه تا نیمه مرداد»، شاهد تلاش و فعالیت پرشور کشاورزان در مزارع هستیم.
وی ادامه داد: مرحله دوم این الگوی کشت نیز در مردادماه آغاز میشود و در حال حاضر در حال برداشت محصول هستیم.
مدیر جهاد کشاورزی بردسیر در پاسخ به این سؤال که چگونه میتوان با وجود محدودیتهای آبی، تولید را در سطح مطلوب حفظ کرد، تصریح کرد: با استفاده از روش آبیاری نوار تیپ و مدیریت دقیق منابع آبی، نه تنها مصرف آب را بهینه کردهایم، بلکه بهرهوری را تا ۷۰ درصد افزایش دادهایم.
حیدرآبادی افزود: این روش به همراه رعایت دقیق اصول فنی و بهرهگیری از دانش روز، باعث افزایش میانگین برداشت در هر هکتار به ۳۵ تن شده است.
وی همچنین به موضوع مدیریت بازار و عرضه این محصول اشاره کرد و گفت: سیبزمینیهای برداشتشده در این مرحله در ابتدا نیاز بازار شهرستان بردسیر و استان کرمان را تأمین میکنند. همچنین بخشی از محصول برای تأمین بذر مورد نیاز کشتهای آینده ذخیره میشود و بخشی دیگر به سمت بازارهای کشورهای حاشیه خلیج فارس صادر میشود.
وی افزود: باقیمانده محصول هم به سردخانهها منتقل میشود تا در زمان نیاز به بازار عرضه و از نوسانات احتمالی جلوگیری شود.
مدیر جهاد کشاورزی شهرستان بردسیر با اشاره به ظرفیتهای صادرات این محصول، خاطرنشان کرد: با وجود تنشهای سیاسی و اقتصادی حاکم، روند صادرات سیبزمینی به کشورهای حاشیه خلیج فارس در سال جاری ادامه داشته که این امر نمایانگر کیفیت بالای محصولات و استمرار اعتماد بازارهای هدف به تولیدات بردسیر است.
حیدرآبادی همچنین گفت: بخشی از آن محصول به کارخانههای چیپسسازی در استان یزد ارسال میشود که نشاندهنده تکمیل زنجیره ارزش و توسعه صنایع تبدیلی در منطقه است.
توسعه زیرساختهای مرتبط با کشاورزی یکی از حلقههای گمشده صنعتی در استان کرمان است که تاکنون برنامهریزی مناسبی برای حل این معضل انجام نگرفته است.