ترامپ تنگه هرمز را بهعنوان «قلمرو آمریکایی» معرفی کرد؛ ایران شرطهایی برای بازگشایی این تنگه تعیین نمود
بر اساس گزارش ایلنا، دونالد ترامپ در پست اخیر خود در شبکه اجتماعی «تروث سوشال»، تصویری از «قلمروهای آمریکا» را به اشتراک گذاشته که تنگه هرمز نیز بهعنوان یک قلمرو تازه در آن به تصویر کشیده شده است. وی در کنار نمودار تنگه، واژه «جدید» را بهکار برده که این امر به نوعی موید ادعای ایالات متحده مبنی بر زیر کنترل داشتن این آبراه از سوی واشنگتن است.
رئیسجمهور آمریکا در حدود ۱۰ روز پیش نیز نقشهای که نشاندهنده تنگه هرمز باشد، با عنوان «سرزمین جدید آمریکا» منتشر کرده بود که این اقدام با واکنشهای مختلف از جانب مقامهای ایرانی مواجه گردید.
تصاویر حضوری ترامپ در کاخ سفید بهطور پیشین شامل ادعای وی مبنی بر اینکه تنگه هرمز «باز» است و تحت کنترل کامل ایالات متحده قرار دارد، بود. همچنین او هر گونه مذاکره با تهران را رد کرده و اظهار داشت که ایران در حال دست و پنجه نرم کردن با فروپاشی اقتصادی، کاهش توان نظامی و مشکلات مالی برای پرداخت حقوق نیروهای خود است.
ادعای آمریکا درباره محاصره دریایی ایران
از سوی دیگر، براد کوپر، فرمانده سنتکام، اعلام کرده است که حدود ۵۰ هزار نظامی آمریکایی با پشتیبانی بیش از ۲۰ ناو جنگی و صدها هواپیما، به اعمال محاصره دریایی بر بنادر ایران ادامه میدهند.
به ادعای کوپر، تمامی ورود و خروج کشتیها از بنادر ایران بدون کسب مجوز از آمریکا ممنوع است، مگر در شرایط بشردوستانه.
همچنین وی اظهار کرده که نیروهای آمریکایی مسیرهای کشتیرانی بینالمللی در تنگه هرمز را از مینهایی که به زعم او توسط سپاه پاسداران قرار داده شده بود، پاکسازی کرده و به این ترتیب توانستهاند مجوز عبور حدود هزار و ۵۰۰ کشتی تجاری را فراهم کنند.
فرمانده سنتکام همچنین افزوده که نیروهای آمریکایی توانستند ۷۵ کشتی که درصدد نقض محاصره بودند را به عقب برانند و سه کشتی دیگر را به علت عدم پیروی از دستورات متوقف کنند.
شروط ایران برای بازگشایی هرمز
در این زمینه، محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران، اعلام کرده است که تهران در حال تهیه فهرستی از شروط برای بازگشایی مجدد تنگه هرمز بهمنظور پاسخ به درخواستهای میانجیگران است.
رضایی خاطرنشان کرد که پایان جنگ در منطقه، یکی از شروط اصلی ایران خواهد بود. او همچنین از توافق ایران و عمان برای تعیین یک مسیر کشتیرانی در آبهای سرزمینی دو کشور خبر داد تا در صورت پذیرش شروط ایران از سوی ایالات متحده، امکان عبور کشتیها از آن مسیر فراهم گردد.
سپاه پاسداران نیز اعلام کرده که بازگشایی تنگه هرمز به رفع محاصره بنادر ایران، پرداخت غرامت و لغو تحریمها مشروط است.
افزایش تحرکات دیپلماتیک
این تحولات همزمان با افزایش تلاشهای دیپلماتیک در راستای کاهش تنش میان تهران و واشنگتن شکل گرفته است.
شیخ محمد بن عبدالرحمن آلثانی، نخستوزیر و وزیر خارجه قطر، در روز پنجشنبه با مقامهای ارشد ایرانی در تهران دیدار کرده و بر اهمیت احترام به آزادی کشتیرانی در تنگه هرمز بر اساس قوانین بینالمللی تأکید نمود. این رایزنیها با هدف احیای مسیر گفتوگو و بازگرداندن طرفین به توافقات پیشین انجام شده است.
بحرانی که از اواخر فوریه آغاز شده، موجب کاهش شدید تردد کشتیها در تنگه هرمز گردیده است. این آبراه پیش از بحران، مسیر عبور حدود ۲۰ درصد از عرضه جهانی نفت و گاز طبیعی مایعشده بود.
براساس برآوردهای شرکتهای ردیابی کشتیها، حجم تردد دریایی در تنگه هرمز به حدود ۵ تا ۱۵ درصد سطح معمول کاهش یافته است. سازمان بینالمللی دریانوردی نیز از وقوع ۷۰ حادثه در این آبراه خبر داده است که در آنها ۱۹ دریانورد جان خود را از دست دادهاند.