از دهه ۱۹۸۰ میلادی، نیروی هوایی دفاع از خود ژاپن (JASDF) به شدت به جنگنده‌های F-15J اتکا کرده است، که به‌عنوان هسته اولیه سیستم پدافند هوایی این کشور شناخته می‌شوند. اما با بروز تهدیدات نوین و پیشرفت‌های خارق‌العاده در فناوری‌های نظامی، این ناوگان قدیمی به‌طور جدی نیازمند نوسازی و به‌روزرسانی شد. به همین دلیل، توکیو برنامه Japan Super Interceptor (JSI) را با هدف تمدید عمر مفید این جنگنده‌ها و تقویت توانایی‌های آن‌ها آغاز کرده است. این اقدام استراتژیک نه‌تنها به حفاظت از برتری هوایی کشور کمک می‌کند، بلکه به ایجاد نیرویی ترکیبی و منعطف در کنار جنگنده‌های نسل پنجم F-35 نیز می‌انجامد.

F-15J ژاپن؛ سمبل پدافند هوایی

جنگنده F-15J ژاپن به‌دست شرکت میتسوبیشی و تحت لیسانس هواپیمای F-15C/D ایگل ساخته شده و از اوایل دهه ۱۹۸۰ به نیروی هوایی دفاع از خود ژاپن ملحق گردیده است. این جنگنده با هدف مقابله با تهدیدات هوایی و محافظت از حریم هوایی ژاپن طراحی شده و جانشین F-4EJ فانتوم II به حساب می‌آید. این هواپیما به‌عنوان یک رهگیر با برد بلند و قابلیت عمل در فضاهای دریایی وسیع، توانایی حمل موشک‌های فراتراز میدان دید را دارد. مأموریت اصلی آن ایجاد بازدارندگی و رهگیری هواپیماهای متجاوز از جمله آن‌هایی که متعلق به اتحاد جماهیر شوروی و در ادامه روسیه و چین بودند، بوده است.

هرچند که ظاهراً F-15J ژاپنی شباهت زیادی به مدل‌های آمریکایی خود دارد، اما در واقع تفاوت‌های اساسی با آن‌ها دارد. این جنگنده توسط Mitsubishi Heavy Industries به‌صورت تحت لیسانس از مک‌دانل داگلاس تولید شده و بسیاری از اجزای آن با توجه به نیازهای خاص ژاپن اصلاح و یا حذف شده‌اند. این امر شامل عدم وجود برخی از سیستم‌های جنگ الکترونیک و آویونیک‌های طبقه‌بندی‌شده آمریکایی و همچنین عدم قابلیت حمل سلاح‌های هسته‌ای است. در طول زمان، F-15J به سامانه‌های تسلیحاتی و دیتا لینک‌های داخلی ژاپن نیز مجهز گردیده است.

نوسازی F-15J ژاپن: طرح Japan Super Interceptor

در دهه ۲۰۲۰، با اینکه تعداد قابل توجهی از جنگنده‌های F-15J در خدمت بودند، اما فرسودگی آن‌ها توکیو را به سمت نوسازی عمیق به‌جای بازنشستگی سوق داد. برنامه Japan Super Interceptor که در سال ۲۰۱۹ تصویب شد و از طریق قراردادهای فروش تسلیحات نظامی با ایالات متحده و توافق با بوئینگ و میتسوبیشی هوی اینداستریز اجرا می‌شود، در نظر دارد تا ۹۸ فروند از این جنگنده‌ها را به مدل‌های F-15JSI ارتقا دهد.

هدف اصلی این برنامه افزایش طول عمر عملیاتی و به‌روز رسانی حسگرها، قدرت پردازش و تسلیحات این جنگنده به سطحی معادل جدیدترین نسخه‌های Advanced Eagle F-15 شرکت بوئینگ می‌باشد. توسعه‌های اساسی شامل موارد زیر است:

جنگنده F-15J در عصر جنگنده‌های پنهان‌کار

با افزایش فعالیت‌های هوایی روسیه و چین در سال‌های اخیر، وضعیت امنیتی ژاپن به طرز چشم‌گیری دستخوش تغییرات قرار گرفته است. با این حال، برنامه JSI به‌دنبال تبدیل F-15J به یک جنگنده پنهان‌کار نیست. در عوض، این طرح بر تقویت توانایی‌های جنگنده در زمینه تشخیص، بقا و حمله در محیط‌های عملیاتی پرترافیک متمرکز است. تجهیزاتی چون رادار AESA و سیستم جستجو و ردیابی فروسرخ (IRST)، ظرفیت F-15J را برای شناسایی هواپیماهایی که توانایی رادارگریزی دارند، افزایش می‌دهند. علاوه بر این، سیستم EPAWSS و قطعات به‌روز شده سیستم‌های جنگ الکترونیک، مقاومت جنگنده را در برابر سامانه‌های پدافند هوایی پیشرفته و جنگنده‌های مخالف افزایش می‌دهند.

جنگنده F-15J ژاپن با همکاری جنگنده‌های F-35 و حسگرهای زمینی وزارت دفاع ژاپن، می‌تواند به‌عنوان یک پلتفرم پرتاب موشک‌های دوربرد و سریع عمل کند. این هواپیما قابلیت پرتاب تعداد زیادی مهمات دوربرد را از فواصل ایمن دارد، در حالی که جنگنده‌های F-35 وظیفه نفوذ به عمق فضای هوایی دشمن را به‌صورت پنهان‌کار و جمع‌آوری اطلاعات بر عهده خواهند داشت.

بر اساس برنامه‌ریزی‌های فعلی، حدود نیمی از ناوگان باقی‌مانده F-15J به استاندارد JSI ارتقا یافته و مابقی به‌تدریج بازنشسته شده و با جنگنده‌های F-35 بیشتری جایگزین خواهند شد. این رویکرد باعث خواهد شد تا یک نیروی هوایی ترکیبی شکل بگیرد که در آن F-15Jهای ارتقا یافته، شعاع عملیاتی و عمق توانایی تسلیحاتی ژاپن را افزایش خواهند داد و مکمل جنگنده‌های پنهان‌کار در صفوف نیروی هوایی ژاپن خواهند بود.