دهه ۱۹۶۰ میلادی، دوران تحول عمیق در سینما بود که ژانر وسترن را نیز دستخوش تغییرات بنیادین کرد. با ظهور فیلمهای وسترن کلاسیک اسپاگتی از اروپا و روی آوردن به ضدقهرمانان پیچیده، ساختارهای سنتی این ژانر به چالش کشیده شد. این دگرگونیها منجر به خلق آثاری با روایتهای عمیقتر و خشونتبارتر شد که بسیاری از آنها امروزه نیز جذابیت خود را حفظ کردهاند. در ادامه، به رتبهبندی ۱۰ فیلم وسترن برتر این دهه که نقطه عطفی در تاریخ سینما محسوب میشوند، میپردازیم.
۱۰ فیلم وسترن برتر دهه ۱۹۶۰ میلادی که باید ببینید
۱۰. جنگو (Django) – ۱۹۶۶
سرجیو کوربوچی، کارگردان، تهیهکننده و یکی از نویسندگان جنگو، الهامبخش کوئنتین تارانتینو برای ساخت فیلم جنگوی رهاشده بود. این وسترن اسپاگتی بحثبرانگیز، با بازی فرانکو نرو در نقش تفنگدار مرموز جنگو، داستان مردی را روایت میکند که با کشیدن تابوتی پشت سر خود وارد شهری مرزی در اواخر قرن نوزدهم میشود و در مقابل یک گروه خونخوار ایستادگی میکند. خشونت و فضای تاریک فیلم، آن را از آثار سرجیو لئونه متمایز میکند و با وجود اینکه در ابتدا مخاطب کمتری یافت، اکنون یک اثر کلاسیک خونین محسوب میشود.
۹. شهامت واقعی (True Grit) – ۱۹۶۹
در دورانی که فیلمهای وسترن به سمت خشونت و جدیت بیشتر میرفتند، جان وین تصویر کلیشهای خود را در شهامت واقعی تغییر داد. او در نقش قانونگذاری دائمالخمر و نامنظم به نام روستر کاگبرن ظاهر میشود که به متی راس (کیم داربی) کمک میکند تا قاتل پدرش را پیدا کند. این نقش، با شخصیتپردازی متفاوت و استفاده از الفاظ رکیک، ریسکی خلاقانه برای وین بود و نشان داد که او تواناییهای بازیگری بیشتری دارد. این فیلم، نزدیکترین اثر جان وین به یک وسترن تجدیدنظرطلبانه است.
۸. به خاطر چند دلار بیشتر (For a Few Dollars More) – ۱۹۶۵
سرجیو لئونه، کارگردان نامدار وسترنهای دهه ۶۰، پس از موفقیت یک مشت دلار، دوباره با کلینت ایستوود و جیان ماریا ولونته همکاری کرد تا دنبالهی مستقل به خاطر چند دلار بیشتر را بسازد. در این فیلم، ایستوود در نقش یک جایزهبگیر به نام مانکو به همراه داگلاس مورتیمر (لی ون کلیف) به تعقیب شرور بیرحمی به نام ال ایندیو (ولونته) میپردازند. این فیلم جاهطلبانهتر است و صحنههای اکشن تاثیرگذارتر آن با موسیقی انیو موریکونه بهخوبی هماهنگ شدهاند. این اثر جایگاه لئونه، موریکونه و ایستوود را بهعنوان نمادهای ژانر وسترن تثبیت کرد.
۷. هفت دلاور (The Magnificent Seven) – ۱۹۶۰
جان استرجس، کارگردان و تهیهکننده فیلم هفت دلاور، با اقتباس از حماسهی ژاپنی هفت سامورایی اثر آکیرا کوروساوا، نسخهی وسترن آن را ساخت. در این فیلم، گروهی از هفت مزدور به رهبری کریس آدامز (یول برینر) برای دفاع از یک روستای دورافتاده در برابر ارتش راهزنان استخدام میشوند. با وجود دستمزد ناچیز و ترس روستاییان، این هفت نفر برای نبرد نهایی خود متحد میشوند. بازیگران برجستهای چون استیو مککوئین، جیمز کابرن و چارلز برانسون، بههمراه موسیقی هیجانانگیز المر برنستاین، این فیلم را به اثری ماندگار تبدیل کردهاند.
۶. سکوت بزرگ (The Great Silence) – ۱۹۶۸
سرجیو کوربوچی یکی از کارگردانان برجستهی وسترن اسپاگتی است که آثار او کمتر از آنچه شایستهاش است، مورد تحسین قرار گرفتهاند. شاهکار او در این ژانر، فیلم سکوت بزرگ محصول ۱۹۶۸ است که ژان-لویی ترنتینیان در نقش تفنگدار لال معروف به «سکوت» ایفای نقش میکند. این تفنگدار بیکلام به دفاع از شهری برفی برمیخیزد که مجبور به دزدی شده و مورد هدف جایزهبگیران بیرحم به رهبری لوکو (کلاوس کینسکی) قرار گرفته است. فیلم با فضای زمستانی جوی خود و پایانی تکاندهنده، یکی از تاریکترین و خشنترین وسترنهای این فهرست است.
۵. مردی که لیبرتی والانس را کشت (The Man Who Shot Liberty Valance) – ۱۹۶۲
در حالی که مخاطبان عادت داشتند جان وین را در نقش قهرمانی ببینند که روز را نجات میدهد، فیلم کلاسیک مردی که لیبرتی والانس را کشت این انتظار را به شکلی کنایهآمیز بر هم زد. وین در نقش تام دونیفان، یک گلهدار، ظاهر میشود که از وکیل جوانی به نام رانس استودارد (جیمز استوارت) در برابر یاغی بدنام لیبرتی والانس (لی ماروین) دفاع میکند. این تقابل در دوران پایان غرب وحشی رخ میدهد و در نهایت، حقیقت اینکه چه کسی لیبرتی والانس را به قتل رسانده، آشکار میشود. این فیلم با لحنی مالیخولیایی و فیلمبرداری سیاهوسفید، یکی از بهترین نقشهای وین را به نمایش میگذارد و در IMDb بهعنوان بهترین وسترن او شناخته شده است.
۴. روزی روزگاری در غرب (Once Upon a Time in the West) – ۱۹۶۸
پس از سهگانه «دلار»، سرجیو لئونه با فیلم روزی روزگاری در غرب، اثری در ستایش ژانری که او را به شهرت جهانی رساند، ساخت. این فیلم که در سال ۱۹۶۸ منتشر شد، در دوران زوال مرزهای آمریکا و عصر تفنگداران میگذرد. فرانک بدنام (هنری فوندا) استخدام میشود تا خانوادهای را که مالک زمینی ارزشمند برای یک شرکت راهآهن قدرتمند هستند، از بین ببرد. هارمونیکا (چارلز برانسون) و شاین (جیسون روباردز) از تنها بازمانده این خانواده، جیل مکبین (کلودیا کاردیناله)، دفاع میکنند. فیلم با موسیقی بهیادماندنی انیو موریکونه و تصویربرداری آهسته از مناظر گسترده، اثری ماندگار از لئونه است.
۳. گروه خشن (The Wild Bunch) – ۱۹۶۹
سام پکینپا، کارگردان مشهور، اغلب فیلمهایش را با خشونت بیرحمانه آمیخته بود تا مخاطب را شوکه کند. برجستهترین اثر او در این زمینه، وسترن گروه خشن محصول ۱۹۶۹ است که در پایان دوران غرب وحشی روایت میشود. فیلم داستان گروهی از یاغیان سالخورده را دنبال میکند که پس از سرقت ناموفق به مکزیک فرار میکنند و درگیر انقلاب این کشور میشوند. این چهار نفر تصمیم میگیرند در یک نبرد نهایی خونین در برابر ارتش مکزیک، با افتخار جان ببازند. با وجود بحثبرانگیز بودن، این فیلم با پایانبندی خشن و نفیگرایانهاش، رویکردی متفاوت به ژانر وسترن ارائه میدهد.
۲. بوچ کسیدی و ساندنس کید (Butch Cassidy and the Sundance Kid) – ۱۹۶۹
بوچ کسیدی و ساندنس کید، با لحنی کاملا متفاوت از خشونت تاریک گروه خشن، یک وسترن سرگرمکننده و خوشایند است که آن نیز در سال ۱۹۶۹ منتشر شد. در این فیلم، دو یاغی معروف، بوچ کسیدی (پل نیومن) و ساندنس کید (رابرت ردفورد)، در حال فرار از دست یک گروه تعقیبکننده بیرحم هستند. آنها با اتا پلِیس (کاترین راس)، دوستدختر ساندنس، به بولیوی فرار میکنند اما در آمریکای جنوبی نیز نمیتوانند از دست عدالت و سبک زندگی مجرمانهشان فرار کنند. شیمی طبیعی بین نیومن و ردفورد، همراه با رویکردی سبکدلانه به سرنوشتی تراژیک، این فیلم را به اثری جذاب و متفاوت تبدیل کرده است.
۱. خوب، بد، زشت (The Good, the Bad and the Ugly) – ۱۹۶۶
برای هر طرفدار وسترن، بدیهی است که خوب، بد، زشت در این فهرست جایگاهی بالا دارد. این فیلم محصول ۱۹۶۶، اوج وسترن اسپاگتی و شاهکار سرجیو لئونه در تمام دوران حرفهای اوست. داستان بر رقابت سه تفنگدار به نامهای بلوندی (کلینت ایستوود)، انجل آیز (لی ون کلیف) و توکو (الی والاچ) تمرکز دارد که در بحبوحهی جنگ داخلی آمریکا به دنبال گنجی پنهان در قبری بینام هستند. فیلم با نزدیک به سه ساعت زمان نمایش، مخاطب را با بازی خیرهکننده سه بازیگر اصلی، صحنههای اکشن شیک، طنز سیاه و موسیقی برجستهی انیو موریکونه، مجذوب خود میکند. خوب، بد، زشت طبق IMDb، بهترین فیلم وسترن تاریخ است.