پنج میلیون ربات در صنعت مشغول به فعالیت هستند
طبق گزارش ایسنا، سازمان جهانی رباتیک (IFR) در تازهترین گزارش سالانهاش با عنوان «رباتیک جهان»، که روز پنجشنبه گذشته منتشر شد، اعلام کرده است که تعداد رباتهای صنعتی فعال در سطح جهانی با افزایش ۹ درصدی در سال گذشته به تقریباً ۵.۰۸ میلیون دستگاه رسیده است.
این فدراسیون که یک سازمان غیردولتی در فرانکفورت به شمار میآید، نزدیک به سه دهه است که تحولات این صنعت را زیر نظر دارد و نمایندهای از بیش از ۳۰۰۰ سازمان مختلف در سرتاسر جهان است.
براساس این گزارش، تعداد سالانه نصب رباتهای صنعتی با جهشی ۱۱ درصدی، برای نخستین بار از مرز ۶۰۰ هزار دستگاه فراتر رفته و به ۶۰۳ هزار دستگاه رسیده است.
جین هفنر، رئیس این سازمان، اظهار داشت: «پیشرفت اتوماسیون صنعتی بهسرعت در حال رخ دادن است.» وی همچنین افزود: «شمار رباتهای فعال در کارخانهها در سرتاسر دنیا به رکورد پنج میلیون رسیده که بیش از دو برابر تعداد آنها در هفت سال قبل است. بیشترین رشد در آسیای شرقی صورت گرفته و سپس قاره آمریکا قرار دارد؛ در حالیکه اروپا با سرعت کمتری در حال پیشرفت است.»
رشد محتاطانهتر در اروپا
تعداد رباتهای فعال در اتحادیه اروپا به وضوح نشاندهندهی رشد تدریجی است. برای نخستین بار در سال ۲۰۲۵ تعداد رباتها از ۷۰۰ هزار دستگاه فراتر میرود و به ۷۱۲ هزار دستگاه میرسد که ۸۴ درصد از جمع کل رباتهای فعال در اروپا را شامل میشود.
به گفتهی هفنر، بخش تولید اتحادیه اروپا بهشدت در زمینه اتوماسیون سرمایهگذاری کرده است. تعداد این رباتها از سال ۲۰۱۵ که معادل ۳۹۰ هزار دستگاه بود، بیش از ۸۰ درصد افزایش یافته است، اما در حال حاضر رشد بهتحکیم رسیده است.
آمار نصب رباتهای جدید در اتحادیه اروپا در سال ۲۰۲۵، با کاهش ۱۱ درصدی به ۶۰ هزار و ۵۰۰ دستگاه رسیده که این در تضاد با رشد بیسابقه نصب رباتها در سایر نقاط جهان است.
نرخ رشد مرکب سالانه این بلوک در یک دوره پنجساله، تنها ۳ درصد برآورد شده است.
آلمان همچنان بهعنوان بزرگترین بازار اروپا با فاصلهای قابل توجه باقی مانده و ۴۱ درصد از کل رباتهای نصبشده در اتحادیه را به خود اختصاص داده است. با این حال، تعداد رباتهای نصبشده در این کشور با کاهش ۸ درصدی به کمتر از ۲۵ هزار دستگاه تقلیل یافته، چرا که صنعت خودروسازی آلمان که بزرگترین خریدار این حوزه بهشمار میآید، با روند نزولی مواجه است.
کشورهای ایتالیا، فرانسه و اسپانیا در جایگاههای بعدی قرار دارند و هر یک بین ۴۳۰۰ تا ۷۸۰۰ ربات در حال استفاده دارند؛ البته آمار نصب ربات در هر یک از این کشورها شاهد افتی دو رقمی بوده است.
در این حین، چین با افزایش قابل توجه ۳۵۴ هزار ربات در همین بازه زمانی، فاصلهاش را با سایر کشورها بیشتر کرده و هماکنون ۵۹ درصد از کل رباتهای مورد استفاده در جهان را در اختیار دارد.
آمریکا نیز با نصب نزدیک به ۳۸ هزار و ۵۰۰ دستگاه (با رشد ۱۲ درصدی)، موفق به پیشی گرفتن از ژاپن شده و به دومین بازار بزرگ جهان تبدیل گردیده است.
واقعیتهای مربوط به رباتهای انساننما
رباتهای انساننما در مقایسه با رباتهای صنعتی معمولی، همچنان در یک بازار بسیار کوچک قرار دارند.
فدراسیون بینالمللی رباتیک در گزارشی جداگانه — که بهعنوان اولین بررسی آماری این فدراسیون در این حوزه شناخته میشود — اعلام تصاویر کرده که در سال گذشته تنها حدود ۷ هزار دستگاه از این رباتها برای کاربردهای صنعتی و حرفهای در سطح جهانی به فروش رسیده است.
بسیاری از این رباتها نه برای فعالیتهای عملیاتی، بلکه به منظور تولید دادههای آموزشی برای مدلهای هوش مصنوعی خریداری شدهاند و خودروسازانی که بهطور آزمایشی از آنها استفاده میکنند، معمولاً کمتر از ۱۰ دستگاه در اختیار دارند.
با این حال، بانک آمریکا پیشبینی کرده است که در سال جاری ۹۰ هزار ربات انساننما به بازار عرضه شود و تا سال ۲۰۳۰ تعداد این رباتها به ۱.۲ میلیون خواهد رسید.
شکاف میان بلندپروازی و واقعیت در بازارهای مالی نیز خود را نمایان میکند.
مدیر ارشد هیوندای در این ماه بیان کرد: «به احتمال قوی شرکت بوستون داینامیکس متعلق به هیوندای، سال آینده به دنبال عرضه اولیه سهام نخواهد بود، زیرا ربات انساننمای اطلس آن هنوز در مقیاس وسیع به کار گرفته نشده و این شرکت هنوز سودی کسب نکرده است.»
در چین هم گزارشهایی منتشر شده است مبنی بر اینکه پس از افزایش بیش از پنج برابری سهام شرکت سازنده ربات «یونیتری» در اولین حضورش در شانگهای در ۱۹ اوت، قیمت به میزان ۵۵ درصد از اوج خود کاهش یافته و نهادهای نظارتی برای جلوگیری از عرضه اولیه سهام شرکتهای تولیدکننده رباتها، به راهنماییهای غیررسمی متوسل شدهاند.
حتی ایلان ماسک نیز بهطور غیرمعمولی در مورد چالشهای پیشروی برنامه اپتیموس خود در تسلا راستگو بوده است. او در جلسه گزارش درآمد سه ماهه دوم شرکت به سرمایهگذاران گفت: «این سختترین محصولی خواهد بود که در تاریخ تسلا برای تولید انبوه ساخته خواهد شد، چون تمام چیزها در ربات جدید وجود دارد. او همچنین اشاره کرد که هیچ زنجیره تأمینی برای آن وجود ندارد.
واقعیترین ارزش کجاست؟

گزارشی که امسال از سوی آرتور دی. لیتل، که قدیمیترین شرکت مشاوره مدیریت جهان محسوب میشود و مستقر در بروکسل است، منتشر شده است این مطلب را بررسی کرده و بازار وسیعتر را حدود ۱۸ میلیارد دلار تخمین میزند که در این میان، رباتهای انساننما سهمی بین ۲ تا ۳ میلیارد دلار دارند. همچنین پیشبینی میشود که ارزش کل این بخش تا سال ۲۰۳۰، به ۶۰ تا ۱۰۰ میلیارد دلار برسد.
این گزارش همچنین هشدار میدهد که بسیاری از نمایشگاههای انساننما «جعلی، تولید شده توسط هوش مصنوعی یا به شدت صحنهسازی شده» هستند، در حالیکه نمایشهای واقعی معمولاً روندهای از پیش ضبط شده یا عملیات انسانی را بهصورت از راه دور به نمایش میگذارند. از نگاه این گزارش، نقطه مطلوب برای کاربرد رباتها محیطهای ساختاریافته مانند کارخانهها و انبارها است تا رباتهای چرخشی و بازوهای ثابت، در مقیاس بزرگ ابتدا به کار گرفته شوند، زیرا هزینه کمتری دارند و تطبیق آنها با مشاغل خاص راحتتر است.
داشتن مهارت در سطح انسان، اتکاپذیری در شرایط خارج از محیطهای کنترلشده و نبود یک «اپلیکیشن فوقالعاده» در کنار مسائل حلنشده مربوط به مسئولیت و بیمه، همچنان از محدودیتهای اصلی برای رباتهای انساننما به شمار میآیند.
به گزارش یورونیوز، شرکت زیمنس یک ربات را برای وظایف لجستیکی در کارخانهاش در ارلانگن آزمایش کرده و بیامدبلیو نیز در حال پیادهسازی یک ربات انساننما در تولید خودرو و باتریها است.
اما این آزمایشها در کنار یافتههای فدراسیون بینالمللی رباتیک قرار میگیرند که نشان میدهد اکثر رباتهای انساننما هنوز در مراحل نمونهسازی یا آزمایش هستند، در حالی که رباتهای صنعتی معمولی همچنان گزینهای اقتصادی برای کار در کارخانهها به شمار میآیند.
از این رو، داستان رباتیک جهان در سال جاری پیرامون رباتهای انساننما نیست، بلکه بر ساخت تدریجی و منطقیتر ماشینهایی تمرکز دارد که بهخوبی عملکرد دارند.
انتهای پیام