پیش‌بینی برداشت بیش از ۴۹ هزار تن شلتوک در آذربایجان‌شرقی
به نقل از خبرنگار مهر، جلال رحیم‌زاده در گفت‌وگویی که صبح یکشنبه با خبرنگاران داشت، اعلام کرد: بر اساس ارزیابی‌های صورت‌گرفته، انتظار می‌رود که متوسط عملکرد مزارع برنج در آذربایجان‌شرقی در سال جاری حدود پنج هزار و ۲۰۰ کیلوگرم شلتوک برای هر هکتار باشد و با در نظر گرفتن مساحت زیرکشت استان، پیش‌بینی می‌شود تولید این محصول به تقریبا ۴۹ هزار و ۴۰۰ تن برسد.
وی همچنین تصریح کرد: با توجه به راندمان تبدیل این شلتوک، مقدار برنج سفید قابل استحصال پیش‌بینی می‌شود که بین ۲۹ هزار و ۶۴۰ تا ۳۳ هزار و ۹۸ تن خواهد بود. اگر فرض کنیم که راندمان تبدیل ۶۵ درصد باشد، میزان برنج سفید تولیدی در استان به حدود ۳۲ هزار و ۱۱۰ تن خواهد رسید.
مدیر امور زراعت سازمان جهاد کشاورزی آذربایجان‌شرقی بر این نکته تأکید کرد که ارقام ارائه‌شده برای تولید برنج سفید برآوردهای محاسباتی است و کیفیت نهایی محصول تحت تأثیر عواملی چون کیفیت دانه، میزان رطوبت، درصد شکستگی و راندمان واحدهای شالیکوبی قرار دارد.
میانه؛ مهم‌ترین قطب تولید برنج در استان
رحیم‌زاده به موقعیت شهرستان میانه در کشت برنج در آذربایجان‌شرقی اشاره کرد و گفت: در سال ۱۴۰۵، سطح زیر کشت این محصول در میانه حدود ۶ هزار و ۵۰۰ هکتار برآورد می‌شود و پیش‌بینی‌ها نشان می‌دهد که تولید شلتوک این شهرستان به ۳۳ هزار و ۸۰۰ تن خواهد رسید.
به گفته وی، با در نظر گرفتن راندمان تبدیل ۶۵ درصدی، از این حجم شلتوک پیش‌بینی می‌شود حدود ۲۲ هزار تن برنج سفید قابل استحصال باشد.
وی همچنین شهرستان‌های خداآفرین، هوراند، کلیبر، جلفا، اهر و ترکمانچای را به عنوان دیگر مناطق برنج‌خیز در آذربایجان‌شرقی معرفی کرد و افزود: این شهرستان‌ها نیز در تولید برنج استان نقش قابل توجهی دارند.
کشت ارقام محلی و تأثیر مکانیزاسیون در تولید
مدیر امور زراعت سازمان جهاد کشاورزی آذربایجان‌شرقی در مورد ارقام کاشته‌شده در شالیزارهای استان توضیح داد: ارقام علی‌کاظمی، هاشمی و انواع محلی در مناطق مستعد در حال کشت می‌باشند.
رحیم‌زاده انتخاب رقم مناسب را از جمله عوامل کلیدی در پایداری تولید و کیفیت محصول دانست و خاطرنشان کرد: در این راستا باید شرایط اقلیمی هر منطقه، دسترسی به منابع آبی، زمان دوره رشد و ویژگی‌های کیفی برنج در نظر گرفته شود.
او همچنین به فعالیت ۱۶۰ دستگاه نشاکار و ۲۳۰ دستگاه کمباین برنج در شهرستان‌های استان اشاره کرد و افزود: پیشرفت در مکانیزاسیون و استفاده بهینه از ماشین‌آلات کشاورزی می‌تواند هزینه‌های تولید را کاهش داده، سرعت عملیات زراعی را افزایش دهد و میزان ضایعات در حین برداشت را به حداقل برساند.
مدیریت منابع آب و خاک برای پایداری تولید
رحیم‌زاده بر اهمیت حفاظت از منابع آب و خاک تأکید کرد و گفت: مدیریت صحیح در مصرف آب، استفاده از بذرهای سالم و خالص، تغذیه متعادل گیاه، کنترل جامع آفات و بیماری‌ها و رعایت تناوب زراعی از مهم‌ترین الزامات پایداری تولید برنج به شمار می‌روند.
وی هشدار داد که کشت مکرر برنج در یک زمین، بدون ارزیابی مناسب وضعیت خاک و مدیریت بقایای گیاهی و منابع آب، می‌تواند به مرور زمان منجر به افت کیفیت خاک و افزایش مشکلاتی چون علف‌های هرز و عوامل بیماری‌زا گردد.
مدیر امور زراعت سازمان جهاد کشاورزی آذربایجان‌شرقی با بیان اینکه افزایش بهره‌وری در زراعت برنج فقط از طریق افزایش سطح زیرکشت محقق نمی‌شود، افزود: مدیریت علمی مزارع و رعایت اصول کشاورزی مانند انتخاب زمان مناسب کاشت، استفاده از روش‌های کشت مکانیزه و تنظیم برنامه کودی متناسب با نیاز گیاه بر مبنای آزمون‌های خاک، در بهبود عملکرد مزارع بسیار مهم است.
به گفته رحیم‌زاده، ارتقای مدیریت آب، بهبود روش‌های خشک‌کردن و شالیکوبی و اجرای تناوب زراعی نیز باید در کنار سایر اقدامات مورد توجه قرار گیرد تا هم درآمد کشاورزان حفظ گردد و هم کیفیت محصول و توان تولیدی اراضی کشاورزی تضمین شود.
مصرف برنج و اهمیت افزایش بهره‌وری تولید داخلی
او به میزان مصرف برنج در کشور اشاره کرد و بیان داشت: سرانه مصرف سالیانه برنج در ایران تقریباً ۳۵ تا ۴۰ کیلوگرم برای هر نفر برآورد می‌شود، در حالی که میانگین جهانی این رقم بین ۲۰ تا ۲۵ کیلوگرم است.
مدیر امور زراعت سازمان جهاد کشاورزی آذربایجان‌شرقی تغییرات در الگوی غذایی، رشد شهرنشینی، نوسانات قیمت و شرایط آب و هوایی را به عنوان عوامل مؤثر در میزان مصرف و انتخاب بین برنج داخلی و وارداتی بررسی کرد.
رحیم‌زاده تأکید کرد: در چنین شرایطی، ارتقای بهره‌وری در تولیدات داخلی، کاهش ضایعات و مدیریت پایدار منابع آب و خاک به عنوان محورهای کلیدی برای تقویت امنیت غذایی در کشور در نظر گرفته می‌شوند.