یخچال «روز قیامت» ممکن است تا سال ۲۱۰۰ آب دریاها را ۳ سانتیمتر افزایش دهد
تینا مزدکی_یخچال طبیعی توایتس که به لقب «یخچال روز قیامت» مشهور است، یکی از بزرگترین و حیاتیترین یخچالهای موجود در دنیا میباشد. این یخچال در سمت غرب قطب جنوب مستقر بوده و وسعتی نزدیک به ۱۹۲ هزار کیلومتر مربع، که تقریباً معادل وسعت کشور سنگال است، را در بر میگیرد. اندازه آن حتی از ایالت فلوریدا در آمریکا نیز بیشتر است.
یخچال توایتس در ناحیه ساحل والگرین، واقع در ماری برد لند در غرب دورافتاده قطب جنوب قرار دارد و جزئی از یک پهنه یخی بزرگتر در غرب قطب جنوب به حساب میآید. این پهنه یخی شامل یخچالهای دیگر نیز میشود و مساحتی معادل ۱۴ برابر یخچال توایتس دارد.
- این یخچال طبیعی قادر است تا سال ۲۱۰۰ سطح آب دریا را به میزان حدود ۳۰ میلیمتر افزایش دهد، رقمی که دو برابر تخمینهای فعلی است.
- آب گرم اقیانوس از زیر یخچال نفوذ کرده و قسمتهای زیرین آن را آب میکند.
- از سال ۲۰۰۰ میلادی تا به اکنون، یخچال توایتس بیش از هزار میلیارد تن یخ را از دست داده است.
- در حال حاضر، این یخچال حدود چهار درصد از افزایش سطح آبهای دریایی جهان را شامل میشود.
- محققین بر این باورند که این یخچال تا پایان قرن حاضر ممکن است ارتباطش را با یک برآمدگی سنگی زیرآب که به ثبات آن کمک میکند، قطع نماید.
نخستین بار در سال ۱۹۴۷، یخچال توایتس نقشهبرداری شد و نام آن از فردریک تی. توایتس، یخچالشناس پیشرفته آمریکایی گرفته شده است که هرگز قادر به بازدید از آن نشد. در طی دهه ۱۹۸۰، دانشمندان دریافتهاند که یخچال توایتس به سرعت در حال ذوب شدن است. از آن زمان به طور پیوسته وضعیت آن تحت نظارت بوده تا نگرانیها درباره عواقب این پدیده همچنان ادامه یابد.
اهمیت توایتس به ابعاد و نقشی که در ساختار یخی قطب جنوب ایفا میکند، مربوط میشود. فروریختن این یخچال میتواند تاثیر قابل توجهی بر روی افزایش سطح آب دریاها داشته و نتایج ناگواری برای نواحی ساحلی به دنبال داشته باشد. با این حال، پژوهشگران بر این باورند که چنین فرایندی در طول چند دهه آینده به وقوع نخواهد پیوست و ممکن است چندین دهه یا حتی قرنها طول بکشد.
یخچال توایتس به همراه یخچالهای دیگر از جمله یخچال پاین آیلند، ایفاگر نقش مانعی است که از پهنه یخی وسیع و آسیبپذیر غرب قطب جنوب محافظت میکند. یخچال پاین آیلند نیز جریانی یخی را در غرب قطب جنوب به خلیج پاین آیلند در دریای آموندسن میریزد. ذوب شدن این پهنه یخی میتواند سطح آب دریاها را به شکلی بحرانی افزایش دهد و شهرهای ساحلی متعددی را در سراسر جهان در معرض خطر غرق شدن قرار دهد.
در حال حاضر، کاهش یخ در یخچال توایتس حدود چهار درصد از افزایش سطح آب دریاهای جهانی را شامل میشود. طبق مطالعات انجام شده، این یخچال از شروع سال ۲۰۰۰ تاکنون بیش از هزار میلیارد تن یخ را از دست داده و به طور سالانه حدود ۵۰ میلیارد تن از حجم یخی آن کاسته میشود.
دلایل ذوب شدن یخچال توایتس چیست؟
بر اساس چندین تحقیق، عامل اصلی در ذوب شدن یخچال توایتس، آب گرم اقیانوس است که از زیر به یخچال نفوذ کرده و موجب ذوب شدن آن میشود. گرمشدن اقیانوسها نیز به تغییرات اقلیمی ناشی از فعالیتهای انسانی، به ویژه سوزاندن سوختهای فسیلی آلاینده، مربوط میشود.
یک تحقیق در سال ۲۰۱۹ نشان داد که آزمایشگاه پیشرانش جت ناسا، حفرهای بزرگ را در زیر یخچال توایتس شناسایی کرده است. مساحت این حفره زیرآبی تقریباً دو سوم جزیره منهتن را شامل میشود. پژوهشگران اظهار داشتند که این حفره ممکن است روند نازک شدن یخچال را تسریع کند.
بر اساس اطلاعات آژانس فضایی اروپا، تغییرات دما از سال ۲۰۰۰ بدین سو موجب از دست رفتن حدود پنج درصد از یخ یخچالها شده است.

یافتههای جدید درباره سرعت ذوب توایتس چه میگویند؟
نتایج این تحقیق نشان میدهند که یخچال توایتس ممکن است تا سال ۲۱۰۰ حدود ۳۰ میلیمتر به سطح آبهای جهانی اضافه کند. این مقدار تقریباً دو برابر تخمینهای کنونی است و حتی در حالتی هم در نظر گرفته شده که گرمایش جهانی بیش از آنچه که انتظار میرفت، تشدید نشود.
این پژوهش با مشارکت گروهی از یخچالشناسان و پژوهشگران دانشگاه کالیفرنیا در ایالات متحده و آزمایشگاه پیشرانش جت ناسا انجام شده است. محققان برای بررسی دقیقتر فرآیند ذوب، از مدلهای رایانهای نوین بهره گرفتهاند که تصویری شفافتر از فعالیتهای آب در زیر یخچال و ناحیه اتصال آن به بستر سنگی را ارائه میدهند.
این ناحیه مرزی، جایی است که یخچال از حالتی که به طور کامل روی بستر سنگی قرار دارد، به حالتی انتقال مییابد که یخ بر روی آب دریا گسترده میشود و سکوهای یخی را ایجاد میکند. در برخی از مدلهای قبلی، خط اتصال یخ به بستر سنگی به صورت ثابت در نظر گرفته میشد، اما پژوهشگران در این مطالعه جدید مفهوم «منطقه اتصال» را مطرح کردند.
در این مدل، آب دریا با حرکات جزر و مدی باعث بالا و پایین رفتن یخ میشود. این پدیده که به عنوان «پمپاژ جزر و مدی» شناخته میشود، میتواند به آب گرم اجازه دهد که به عمق زیر پهنههای یخی نفوذ کند و به ذوب شدن بیشتر این یخها منجر شود.
ماتیا پوینلی، نویسنده اصلی این پژوهش و دانشمند پروژه در دانشگاه کالیفرنیا در لسآنجلس، در توضیح این فرآیند بیان کرده است که حرکات آب در زیر یخ میتواند ورود آب گرم به اعماق پهنههای یخی را تسهیل کرده و شدت ذوب را افزایش دهد.
احتمال قطع ارتباط توایتس با بستر سنگی تا پایان قرن
فرایند ذوب شدن، جدایی تدریجی توایتس از برآمدگی موژینو را تسریع میکند. این برآمدگی، ساختاری سنگی در زیر آب است که در حال حاضر از پائین به ثبات یخچال کمک میکند. بر اساس نتایج این مطالعه، احتمال قطع ارتباط توایتس با این برآمدگی تا پایان قرن جاری حدود ۶۰ درصد است. چنین تغییری میتواند بر پایداری یخچال تأثیر گذاشته و روند از دست رفتن یخ را تشدید کند.
با این وجود، کارشناسان بر آنند که برای پیشبینی دقیق میزان یخی که توایتس در آینده از دست خواهد داد، به پژوهشهای بیشتری نیاز است.
ذوب توایتس ممکن است تا ۱۵۰ سال ادامه یابد
در تحقیقی جداگانه، محققان سازمان نقشهبرداری جنوبگان بریتانیا به این نتیجه رسیدهاند که یخچال توایتس حداقل در طی ۱۵۰ سال آینده به از دست دادن یخ ادامه خواهد داد. این نتیجه حتی با در نظر گرفتن شدیدترین شرایط فرضی برای سرد شدن اقیانوس نیز معتبر بود.
محققان در این مطالعه از مدلهای شبیهسازی کامپیوتری استفاده کرده تا اثرات ذوب ناشی از اقیانوس را در طول یک قرن و نیم آینده بررسی کنند.
این یافتهها نشان میدهند که یخچال توایتس، با وجود قرارگیری در ناحیهای دورافتاده از قطب جنوب، نقش حیاتی در آینده سطح آبهای دریاهای جهان دارد. ادامه ذوب آن میتواند پیامدهایی اساسی برای نواحی ساحلی ایجاد کند و نیاز به بررسی دقیقتر تغییرات پهنههای یخی در قطب جنوب را افزایش میدهد.
منبع: aljazeera
۵۸۳۲۳