طبق گزارش خبرنگار مهر، در روز شنبه، ۹ آبانماه، بازار طلا و سکه ایران شاهد موجی از کاهش قیمتها بود. این افت، در نگاهی اولیه ممکن است نشاندهنده بازگشت آرامش به بازار فلز زرد به نظر برسد، اما تحلیل متغیرهای تأثیرگذار بر معاملات نشاندهنده آن است که وضعیت پیچیدهتر از یک اصلاح قیمتی ساده است.
نکتهای که امروز در معاملات قابل توجه بود، کاهش قیمت طلا و سکه همزمان با ادامه روند افزایشی نرخ ارز در بازار آزاد است؛ اتفاقی که بار دیگر اهمیت تحولات بازارهای جهانی را در قیمتگذاری طلا در ایران به نمایش گذاشت.
معمولاً افزایش نرخ دلار یکی از عوامل اصلی افزایش قیمت طلا در بازار داخلی به حساب میآید، اما این بار کاهش قابلتوجه بهای اونس جهانی توانست اثر افزایشی نرخ ارز را تضعیف کند.
در نتیجه، بازار داخلی برخلاف انتظارات عمومی، تحت تأثیر فشار نزولی از سمت بازارهای بینالمللی قرار گرفت و طلا و انواع قطعات سکه در مسیر کاهشی قرار گرفتند.
کاهش اونس؛ عامل اصلی عقبنشینی بازار داخلی
تحلیل وضعیت بازار جهانی نشاندهنده این است که طلا در روزهای پایانی هفته میلادی یکی از مهمترین دورههای کاهش ارزش خود را تجربه کرده است.
افزایش قیمت نفت، شدت گرفتن نگرانیها درباره تورم در اقتصاد ایالات متحده و تقویت انتظارات نسبت به امکان افزایش نرخ بهره فدرال رزرو از جمله عواملی هستند که جذابیت طلا را برای سرمایهگذاران کاهش دادهاند.
از سویی دیگر، کاهش ارزش سهام شرکتهای فناوری و نگرانیها در خصوص بازدهی سرمایهگذاریهای کلان در حوزه هوش مصنوعی به فروش بیشتر در بازارهای مالی دامن زده است. برخی از سرمایهگذاران بهمنظور تأمین نقدینگی و جبران زیانهای خود به فروش داراییهای مختلف از جمله فلزات گرانبها روی آوردهاند.
این عوامل مجتمعا باعث شدند که اونس جهانی طلا در پایان هفته به طور محسوسی کاهش یابد و این فشار به بازار داخلی نیز منتقل شود.
بازار سکه؛ کاهش قیمت در کنار حفظ حباب
در بازار سکه نیز کاهش قیمتها محسوس بود، ولی بررسی وضعیت حباب سکه حاکی از آن است که این کاهش قیمت به معنای تخلیه تقاضای سفتهبازانه نیست.
بر اساس اظهارات نادر بذرافشان، رئیس اتحادیه طلا و جواهر تهران، با وجود کاهشی که در قیمت انواع قطعات سکه در طول هفته مشاهده میشود، حباب سکه در همین راستا افزایش یافته و به مرز ۱۲ میلیون تومان نزدیک شده است.
این امر نشان میدهد که فاصله میان ارزش واقعی و قیمت معاملاتی سکه همچنان پابرجا است. بنابراین نمیتوان تنها با دیدن کاهش قیمتها، از بازگشت تعادل کامل به بازار سخن گفت.
رکود معاملات؛ خریداران همچنان در تردید
یکی دیگر از ویژگیهای قابلتوجه بازار طلا، کاهش حجم معاملات در کنار نوسانات شدید قیمتها است. فعالان صنفی بر این باورند که بیثباتی در بازارهای جهانی، نوسانات نرخ ارز و تغییرات پیدرپی قیمتها باعث شده است که خریداران و فروشندگان با احتیاط بیشتری به معاملات وارد شوند.
به گفته رئیس اتحادیه طلا و جواهر تهران، حجم مبادلات این صنعت در مدت یک ماه اخیر نسبت به شهریورماه حدود ۲۰ الی ۳۰ درصد کاهش یافته است؛ موضوعی که نشاندهنده آن است که حتی در زمانهایی که قیمتها رو به افزایش بودند، رونق قابلتوجهی در معاملات مشاهده نشده و رکود همچنان بر بازار سایه افکنده است.
بهطور کلی، اگرچه کاهش قیمتها برای مصرفکنندگانی که به دنبال خرید مصنوعات طلا هستند میتواند فرصتی نویدبخش باشد، اما استمرار نوسانات و عدم وجود چشمانداز روشن از آینده بازار مانع از شکلگیری تقاضای پایدار خواهد شد.
چشمانداز بازار؛ اصلاح موقت یا آغاز روند نزولی؟
اینک، سوال اصلی فعالان بازار این است که آیا کاهش اخیر میتواند به یک روند نزولی پایدار تبدیل شود یا تنها یک اصلاح مقطعی بعد از دورهای از افزایش قیمتهاست؟
پاسخ به این سوال بیش از هر چیز به وضعیت اونس جهانی و روند حرکت نرخ ارز در بازار داخلی وابسته است. اگر فشار بر قیمت جهانی طلا ادامه پیدا کند، احتمال تداوم تعدیل قیمتها در بازار داخلی وجود دارد؛ اما در عوض، هر گونه افزایش در نرخ ارز میتواند بخش قابل توجهی از اثر کاهشی اونس را جبران کند.
بنابراین، بازار طلا در حال حاضر در مرحله اصلاحی قرار دارد، در حالی که نه متغیرهای ارزی از ثباتی برخوردارند و نه بازار جهانی دارای یک چشمانداز کاملاً روشن است.
به همین دلیل، باید کاهش قیمتهای امروز را در چارچوب نوسانات گسترده بازار مطرح کرد و نه بهعنوان نشانهای از آغاز یک دوره طولانی از ارزانی، بازاری که در حال حاضر بیشتر تحت تأثیر احتیاط معاملهگران و انتظارات از تحولات اقتصادی قرار دارد.