جنگ جهانی دوم، فجایع بیشماری رقم زد و بسیاری از شهرهای نابود شده جنگ جهانی دوم گواه این ادعا هستند. میلیونها نفر در این نبرد جهانی جان باختند و بسیاری از مراکز شهری در اروپا و آسیا هدف حملات هوایی شدید و نبردهای خیابانی قرار گرفتند. این درگیری بیسابقه، زیرساختها و میراث فرهنگی بسیاری از مناطق شهری را به کلی نابود کرد و آثار آن هنوز در برخی نقاط دیده میشود. داستان این ویرانیها یادآور تلخترین لحظات تاریخ بشریت است و در ادامه، ۱۰ شهر از این مناطق ویرانشده را معرفی میکنیم.
۱۰. ساوتهمپتون، انگلستان
ساوتهمپتون به دلیل موقعیت استراتژیک و کارخانههای تولید هواپیمای اسپیتفایر، هدف مهمی برای بمبافکنهای آلمانی بود. این شهر طی ۵۷ حمله هوایی، از جمله حملات سنگین در نوامبر و دسامبر ۱۹۴۰، حدود ۲۳۰۰ بمب و ۳۰ هزار بمب آتشزا را تجربه کرد. این حملات نزدیک به ۴۵ هزار ساختمان را نابود یا آسیب رساند و بخشهای وسیعی از خیابان اصلی را ویران کرد؛ آثاری که هنوز در شهر مشهود است.
۹. روتردام، هلند
در ۱۴ مه ۱۹۴۰، بمباران روتردام توسط آلمانها در کمتر از ۱۵ دقیقه، مرکز تاریخی شهر را به آتش کشید. این حمله، که پس از مقاومت هلندیها صورت گرفت، ۲۵ هزار خانه و ۱۱ هزار ساختمان را نابود و ۸۰ هزار نفر را بیخانمان کرد و جان بیش از ۸۰۰ نفر را گرفت. این فاجعه هلند را مجبور به تسلیم کرد. روتردام در مارس ۱۹۴۳ نیز در بمباران اشتباه آمریکاییها، بیش از ۴۰۰ کشته و هزاران بیخانمان دیگر داشت.
۸. روانیهمی، فنلاند
پس از فروپاشی اتحاد فنلاند و آلمان نازی در ۱۹۴۴، نیروهای آلمانی هنگام عقبنشینی از لاپلند، روانیهمی را در اکتبر همان سال به آتش کشیدند. پیش از این حمله، شهر تخلیه شده بود، اما حدود ۹۰ درصد از ساختمانهای آن ویران شد. با وجود تبدیل شدن به ویرانه، روانیهمی پس از جنگ بازسازی شد و بازگشت به زندگی، بخشی از هویت نوین آن گشت.
۷. درسدن، آلمان
درسدن، معروف به «فلورانس بر روی البه»، بین ۱۳ تا ۱۵ فوریه ۱۹۴۵، هدف حملات هوایی بریتانیا و آمریکا قرار گرفت. بمبهای انفجاری و آتشزا، طوفانهای آتشی ایجاد کردند که مرکز تاریخی و بناهای باارزش شهر را به کلی نابود کرد. این بمباران، با تخمین تا ۲۵ هزار کشته، به دلیل ویرانی گسترده میراث فرهنگی، همچنان بحثبرانگیز است و ارزش نظامی آن محل مناقشه است.
۶. بوداپست، مجارستان
بوداپست از اواخر دسامبر ۱۹۴۴ تا ۱۳ فوریه ۱۹۴۵، هفت هفته محاصره و نبرد خیابانی بین نیروهای شوروی و آلمانی را تجربه کرد. در نتیجه این درگیریها و بمبارانهای قبلی متفقین، حدود ۸۰ درصد از ساختمانهای شهر آسیب دید یا ویران شد. معماری سلطنتی آسیب جدی دید و پلهای دانوب توسط آلمانیها تخریب شد، که بازسازی گستردهای را پس از جنگ ضروری ساخت.
۵. هامبورگ، آلمان
هامبورگ در تابستان ۱۹۴۳، طی عملیات گومورا، از ۲۴ ژوئیه تا ۳ اوت، هدف حملات هوایی شدید متفقین قرار گرفت. مرگبارترین حمله در شب ۲۷ تا ۲۸ ژوئیه رخ داد که بمبهای آتشزا، طوفانی از آتش در مناطق مسکونی ایجاد کردند. این عملیات جان ۳۵ تا ۴۰ هزار نفر را گرفت و بخشهای وسیعی از شهر را نابود کرد؛ بهایی گزاف که ساکنان هامبورگ پرداختند.
۴. میلان، ایتالیا
میلان در طول جنگ بارها بمباران شد و حملات متفقین در اوت ۱۹۴۳ آسیب جدی به مجموعه تاریخی سانتا ماریا دل گراتسیه وارد کرد. با وجود فروریختن سقف و دیوارهای برخی بخشها، دیوار حاوی نقاشی مشهور شام آخر لئوناردو داوینچی دستنخورده باقی ماند. این اثر هنری به لطف تدابیر حفاظتی، از ویرانیهای اطراف خود جان سالم به در برد.
۳. کوفو، ژاپن
کوفو، مرکز استان یاماناشی ژاپن، در شب ۶ تا ۷ ژوئیه ۱۹۴۵ توسط ۱۳۱ بمبافکن B-29 آمریکایی بمباران شد. این حملات آتشسوزی گستردهای به دنبال داشت که ۷۴ درصد از مناطق شهری را سوزاند و ۱۸۰۹۴ خانه را ویران کرد. این بمباران که ۱۱۲۷ کشته و ۱۲۳۹ زخمی بر جای گذاشت، شهری را که از خطوط مقدم دور بود، در یک شب به خاکستر تبدیل کرد.
۲. مانیل، فیلیپین
نبرد مانیل از ۳ فوریه تا ۳ مارس ۱۹۴۵ به طول انجامید؛ زمانی که نیروهای آمریکایی برای بازپسگیری پایتخت فیلیپین جنگیدند. این نبرد شهری بیرحمانه، با مقاومت شدید دریادار سانجی ایوابوچی، منجر به کشتار غیرنظامیان توسط نیروهای ژاپنی و ویرانی گسترده شهر شد. در این درگیری، حدود ۱۰۰ هزار غیرنظامی کشته شدند و بخشهای وسیعی از مانیل به ویرانه تبدیل گشت.
۱. ورشو، لهستان
ورشو در طول اشغال آلمان، به ویژه پس از قیام ورشو در اوت ۱۹۴۴، ویرانیهای شدیدی را تجربه کرد. پس از سرکوب قیام، نیروهای آلمانی به طور سیستماتیک شهر را تخریب کردند. در پایان جنگ، بیش از ۸۵ درصد از مرکز تاریخی ورشو، شامل کلیساها و کاخها، به ویرانه تبدیل شده بود. بازسازی پنج ساله این شهر پس از جنگ، با جزئیات دقیق، به یک دستاورد فوقالعاده تبدیل شد، اما به دنبال تخریب عمدی بخش عظیمی از میراث معماری آن بود.









